Türk Dil Kurumu haberleri sayfasında Türk Dil Kurumu hakkında son dakika haberler ve güncel bilgiler bulunmaktadır. Toplam 5720 Türk Dil Kurumu haberi, videosu, fotoğrafı ve yazar yazısı yer almaktadır. Geçmişte ve bugün yeni yayımlanan son durum gelişmeleri ile pek çok haber sayfamızdan takip edilebilir.
Türk Dil Kurumu kısaca TDK, Türkçeyi incelemek ve gelişmesi için çalışmak amacıyla 12 Temmuz 1932'de Mustafa Kemal Atatürk tarafından kurulan kurumdur. Türkiye'nin başkenti Ankara'da yer alan kurum, Türk dili üzerine çalışmaların yapılıp yayımlandığı bir merkezdir.Türk Dil Kurumu 1955'ten başlayarak çeşitli dallarda ödüller verdi. Ödüller her yıl 26 Eylül Dil Bayramı'nda Ankara'da yapılan törenle sahiplerine verilir. Ödül verilen dallar farklı yönetmeliklere göre zaman zaman değişir. 1983'te T.C. Başbakanlık Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesine alındıktan sonra Türk Dil Kurumu ödülleri kaldırıldı.
TARİHÇE
Kurum "Türk Dili Tetkik Cemiyeti" adı ile 12 Temmuz 1932'de Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatıyla, devletten bağımsız bir dernek olarak kurulmuştur. Kurumun kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Samih Rifat Bey, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Samih Rifat Bey'dir. Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nin gereği, "Türk dilinin öz güzelliğini ve varsıllığını ortaya çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak belirlenmiştir. Atatürk'ün sağlığında 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil siyaseti belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı için yayınlanan bildiride kurultaya yalnız uzmanların, Türkçe edebiyat öğretmenleri ile yazarların değil, halktan da dileyenlerin katılması öngörüldüğü için, yayımlanan bildiride "Kadın erkek her Türk yurttaş Türk Dili Tetkik Cemiyeti üyesidir. Kendini kurultaya çağrılmış saymalıdır" denilmişti. Kurultayın sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmişti.
Atatürk'ün kendisi de Türk dili üzerindeki yerli ve yabancı araştırmaları inceleyerek, dönemindeki bilginleri Türk dili üzerinde araştırmalar yapmaya yönlendirmiştir. Nitekim Türk dilinin en eski anıtları olan Göktürk yazılı metinlerin ilk iki cildi onun sağlığında yayımlanmış; 1940'larda yayın hayatına çıkabilen Divânu Lügati't-Türk ve Kutadgu Bilig gibi yapıtlar üzerinde yine onun sağlığında çalışılmaya başlanmıştır. Daha sonra birçok cilt hâlinde ortaya çıkacak olan Tarama ve Derleme Sözlüğü'yle ilgili çalışmalar da Atatürk'ün sağlığında başlamıştır. Tarama Sözlüğü, 13. yüzyılda başlayan Batı Türkçesinin eski eserlerinin taranmasıyla; Derleme Sözlüğü, Anadolu ağızlarında kullanılan kelimelerin derlenmesiyle oluşturulmuş büyük sözlüklerdir. Çağdaş Türkçenin dilbilgisi, sözlüğü, yazımı ve terimleriyle ilgili çalışmalar da Atatürk tarafından ilgiyle izlenmiştir.
Türk Dil Kurumu'nun kuruluşuyla birlikte çağdaş Türkçede Atatürk'ün öncülüğünde özleştirme akımı başlamıştır. Atatürk'ün ölümünden sonra Öz Türkçe akımı Türk aydınları arasında sürekli tartışılan bir konu olmuştur. Türk Dil Kurumu bu akımın öncülüğünü yapmayı 1983'e dek sürdürmüştür.
Atatürk, ölümünden kısa bir süre önce yazdığı vasiyetname ile malvarlığının bir bölümünü Türk Dil Kurumu ile Türk Tarih Kurumu'na bırakmıştır. Fakat Atatürk'ün vasiyetnamesi 1983'te bu kurumlar devletleştirilerek çiğnenmiştir.
Türk Dil Kurumu, 1940'ta Bakanlar Kurulu kararıyla "kamu yararına çalışan dernekler" statüsü kazandı. 1951'de Demokrat Parti iktidarının bütçe görüşmeleri sırasında kurumun ödeneğinin kesilmesine karar verildi. Bir başka önemli yapı değişikliği 1982-1983 yıllarında gerçekleştirilmiştir. 1982'de kabul edilen ve şu anda da yürürlükte olan Anayasa ile Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumu, bir Anayasa kuruluşu olan Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu çatısı altına alınarak devletleştirilmiş ve dernek tüzel kişiliklerine son verilmiştir.
TÜRK Dil Kurumu’nun (TDK) çevrim içi Türkçe Sözlük verilerine göre, 2025 yılında toplam 152 milyon 365 bin 757 kelime araması yapıldı. Yıl boyunca 100 binin üzerinde aranan kelimeler arasında ‘lima, alan, kara, ünvan, adam’ öne çıktı. Bu kelimelerden ‘lima’nın sözlükte herhangi bir anlamının bulunmaması dikkat çekti.
#TDKUsta sanatçı Yılmaz Erdoğan'ın "Münaşaka" adlı tek kişilik gösterisi, kelimenin anlamını merak konusu haline getirdi. Arapça kökenli olan ve Türkçede pek sık kullanılmayan bu kelime, aslında "şakalaşma" ve "latife etme" gibi anlamlar taşıyor. Peki, Münaşaka nedir, ne demek? Münaşaka'nın anlamı nedir? İşte, o konu hakkında detaylı bilgiler
#Yılmaz ErdoğanDilimize Arapçadan geçmiş olan zarar kelimesi, hem maddi hem de manevi kayıplar için kullanılan bir sözcüktür. İşlerin istenildiği gibi gitmemesi sonucu yaşanan olumsuz sonuçlar da zarar olarak nitelendirilir. Bu kelime birçok tamlamada ve deyimde yer alır.
#TDKDilimize Farsçadan geçmiş olan bertaraf sözcüğü, ber ve taraf kelimelerinin birleşmesiyle oluşturulmuştur. Ber kelimesi üzere, öteye, dışına anlamına gelir. Taraf ise yön ve cihet manasında kullanılır. Bertaraf etmek kelimesinin sözlük anlamı bir şeyi başka bir tarafa itmektir. Bu kelime aynı zamanda, ortadan kaldırmak ve zarar veremeyecek duruma getirmek manasına gelir.
#Bertaraf1.yüzyılın ilk yarısında literatüre girmiş olan anıt kelimesi, ''anmak'' fiilinden türetilmiştir. Toplumu derinden etkileyen önemli olayların ya da tarihi şahsiyetlerin anısını yaşatmak için yapılan mimari eserlere anıt denir. Öz Türkçe bir sözcük olan anıt kelimesi, heykeller için de kullanılır. Devletin ileri gelenleri için yapılan mezarlara ise anıt mezar denir. Anıt kelimesinin eş anlamlısı nedir? Anıt kelimesiyle eş anlamlı olan sözcükleri örnek cümlelerle birlikte sıraladık.
#TDKDilimize Arapçadan geçmiş olan rikkat kelimesi, rikka sözcüğünden türetilmiştir. Rikka, nazik olmak anlamına gelirken rikkat sözcüğü, kibarlık ve nezaket demektir. Kelimenin sıfat hali ''rakik'' şeklinde yazılır. Örneğin: ''Ne kadar da rakik bir kadın!'' Rikkat ne demek, ne anlama gelir? Sizin için Rikkat kelimesinin TDK sözlük anlamını örnek kelimeler ve cümlelerle derledik.
#TDKSes kelimesine karşılık olarak birçok farklı sözcük eş anlamlı şekilde ifade edilir. Ancak bu konuda bir veya iki tane sözcük tam kapsamlı olarak ses kelimesine karşılık eş anlamlı şekilde değerlendirilir. Peki ses kelimesinin eş anlamlısı nedir? Sesin eş anlamı ile örnek cümleler (TDK) üzerine bilgiler.
#TDKKelimelerin birbirleriyle aynı anlamda olması, eş anlamlı olduklarını gösteriyor. Bir kelimenin eş anlamlarını öğrenebilmek için araştırma yapılıyor. Kırmızı kelimesinin de eş anlamları merak edilerek araştırılıyor. Kırmızı renginin sahip olduğu eş anlamlar, internet üzerinde detaylı olarak araştırılıyor. Kırmızı kelimesinin eş anlamlısı nedir? Kırmız eş anlamı ile örnek cümleler hakkında tüm detayları derledik.
#TDK''Giymek'' fiilinden türetilen giysi kelimesi, öz Türkçedir. Yaklaşık olarak 10 asır önce literatüre giren bu kelime birçok tamlamada da kullanılır. Örnekler: 1- Giysi Dolabı 2- Giysi Kesimi 3- Giysi Tasarımı. Kelimenin fiil hali ''giymek'' ve ''giyinmek'' şeklinde yazılır. Giysi kelimesinin eş anlamlısı nedir? Giysi kelimesiyle eş anlamlı olan sözcükleri örnek cümlelerle birlikte derledik.
#TDKGünümüzde kullanılan zat kelimesinin hangi anlamı taşıdığı araştırılan bir konudur. Bireyler her anlamını bilmediği kelimenin anlamını öğrenebilmenin yollarını arıyor. Merak edilen zat kelimesinin ne anlama geldiği de, kişiler tarafından sözlüklerde detaylı araştırılabiliyor. Zat ne demek, ne anlama gelir? Zat kelimesinin TDK sözlük anlamı hakkında sizlere tüm detayları derledik.
#TDKÖz Türkçe bir sözcük olan duygu, ''duymak'' fiilinden türetilmiştir. Kişinin gözlemleri ve deneyimleri sonucu iç dünyasında yaşanan değişimlere duygu deni. Sevgi, şefkat, merhamet, merak, olumlu duygular arasında yer alır. Kin nefret, öfke ise olumsuz duygulara örnek olarak gösterilebilir. Duygu kelimesinin eş anlamlısı nedir? Duygu kelimesiyle eş anlamlı olan sözcükleri örnek cümlelerle birlikte derledik.
#TDKTürkçede bazı kelimeler yerine eş anlamlıları kullanılabilmektedir. Her kelimenin eş anlamlısı olmasa da birçok kelimenin eş anlamlısı bulunmaktadır. Bu kelimelerden biri de baş kelimesidir. Baş ne demek? Baş kelimesinin kaç tane eş anlamlı kelimesi vardır? Baş kelimesinin eş anlamlıları ile nasıl cümle kurulur? Baş kelimesinin eş anlamlarını ve örnek cümlelerini detayları ile derledik.
#TDKGünümüzde kelimelerin eş anlamlıları oldukça merak edilmektedir. Bunlardan bir tanesi de Farsçadan dilimize geçen siyah kelimesinin eş anlamıdır. Renk ve ışık olmayan durum manalarına geldiği gibi birçok mecaz anlamı da bulunmaktadır. Bunun yanı sıra bazen de beyaz kelimesi ile beraber ikilem olarak da kullanılmaktadır. Peki, Siyah kelimesinin eş anlamı nedir? Örnek cümleleriyle tüm detayları sizin için derledik.
#TDKRenklerin en güzel ve en saflarından biri olan beyaz kelimesinin anlamı nedir ve bu kelime ile eş anlamlı olan kelimeler nelerdir? Beyaz kelimesiyle eş anlamlı olan kelimelerin cümle içerisinde kullanışı nasıldır? Beyaz kelimesinin kökü hangi dile dayanır? Türkçeye hangi dilden geçmiştir? Beyaz kelimesiyle ilgili merak ettiğiniz tüm detayları derledik.
#TDKTDK'ya göre kelimenin doğru yazımı "Mevlit" şeklindedir. "Mevlid", "Mevlüt" ve "Mevlüd" yazımları yanlış kabul edilmektedir. Mevlit kelimesi Arapçadan dilimize geçmiş olup, Hz. Muhammed'in doğumunu, hayatını anlatan mesnevi ve bu mesnevinin okunduğu dini tören anlamlarına gelir. Mevlit Kandili ise Hz. Muhammed'in doğum günü olarak kabul edilen hicri Rebiülevvel ayının 12. gecesidir ve bu özel gün için kullanılan terim de "Mevlit"tir.
#MevlitDezenformasyon yasası, tüm Türkiye'nin endişeyle takip ettiği Narin Güran olayıyla beraber yeniden gündeme geldi. Yetkililer sosyal medyada öne sürülen haberler dolayısıyla kamuoyunu dezenformasyona karşı uyardı. 18 Ekim 2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren dezenformasyon yasasına göre basın, internet, sosyal medya, haber siteleri, gazete ve gazeteciler ve çocukların korunmasına ilişkin pek çok düzenleme yer alıyor. Sosyal alanda bireyleri ve toplumları yönlendirmek amacıyla kullanılan araçlardan olan dezenformasyon, Türkçe'de günlük hayatta da kullanılıyor. Peki, TDK'ya göre dezenformasyon nedir, ne demek? İşte, dezenformasyon ile ilgili ayrıntılı bilgiler.
#Dezenformasyon Nedir"Gıpta" kelimesi, Türkçe'de "bir kimsenin sahip olduğu iyi durumu, üstünlüğü, başarıyı ya da benzeri olumlu özellikleri hayranlık ve takdirle karşılama, aynı zamanda bu duruma sahip olmayı isteme duygusu" anlamına gelir. Bu duygu, kıskançlıktan farklı olarak, daha çok hayranlık ve olumlu bir arzuyu ifade eder. Gıpta etmek ne demek, ne anlama gelir? İşte, örneklerle detaylar
#TDKMelis Binay, 1987'de dünyaya geldiğinde, ailesinin ona Melis ismini verebilmesi için mahkeme onayı gerekti. Peki bugün yaklaşık 35 bin kişinin taşıdığı Melis ismi o yıllarda neden yasaktı? Melis Binay ailesinin yaşadıklarını ve ismiyle kurduğu bağı, hurriyet.com.tr'tye anlattı.
#Yakın TarihKöklü dil kurumlarının yılın kelimesini belirlediği döneme girdik. Cambridge Sözlüğü 2025’in kelimesini parasocial olarak açıkladı bile. Türkçeye parasosyal diye çevrilen bu sözcük insanların ünlüler, içerik üreticileri ya da yapay zekâyla kurduğu tek taraflı ilişkiyi tarif ediyor. Oxford Sözlüğü’nün kısa listesinde de ‘aura farming’, ‘biohack’ ve ‘rage bait’ kelimeleri var. Türk Dil Kurumu da önerileri kabul etmeye başladı.
#Cambridge SözlüğüAntalya Sanayici ve İş İnsanları Derneği’nin davetiyle iki günlük bir etkinlik - konferans ve gazetecilik ödülleri- için geldiğim kentte, böyle bir manzara ile karşılaşacağımı ummazdım. Ben toplantıların uzaması nedeniyle Baykal’ın çok sevdiği köfte-piyaz yemeğini kaçıracaktım.
#CHPOnu 13 sene önce ‘Dağ’ filmiyle tanıdık. Son yıllarda her işinde farklı karakterleri canlandırmayı seçti. Samimi duruşu, şakacı tavırları çok sevildi. Başrollerin aranan isimlerinden oldu. Çağlar Ertuğrul yeni işlerini, şöhretin ikiyüzlülüğünü, magazindeki bazı olayları nasıl tiye aldığını ve ilişkisini anlattı.
#Çağlar ErtuğrulManeviyat kelimesiyle eş anlamlı olan moral sözcüğü dilimize Latinceden geçmiştir. Antik Roma'dan bu yana kullanılan moral kelimesi, zorluklara karşı dayanma gücü ve dirayettir. Antik Roma'dan bu yana kullanılmakta olan bu sözcük felsefede ahlak anlamına gelir. Moral nasıl yazılır? Moral kelimesinin TDK'ya göre doğru yazılışını örnek cümleler ile birlikte derledik.
Zaman mutlaka fikir sahibi olunan bir kavramdır. Belki de hiç üzerinde düşünülmeyen bir konudur. Ama herkesin "zaman " hakkında bir düşüncesi bir görüşü olabilmektedir. Ancak zaman kavramı hakkında soru sorulduğunda pek çok kimse cevap veremeyecektir. İşte en fazla merak edilen zaman konusu hakkında merakla okuyacağınız ilginç bilgileri sizin için derledik. Zaman nedir? Basit zaman tanımı ve TDK sözlük anlamı.
#Zaman Nedir?Türkçede pek çok kelime yanlış yazılmakta ve amaca uygun şekilde kullanılmamaktadır. Bunlar içerisinde doküman kelimesi de gelir. Doğru yazımı öğrenilmek suretiyle tek başına ya da cümle içerisinde bu kelime kullanılabilir. Peki Döküman nasıl yazılır? TDK'ya göre Döküman yazımı konusunda merak edilenler.
#Döküman Nasıl Yazılır?Dilimizde kullanılan çok sayıda kelime vardır. Bu kelimelerin anlamları ise birçok farklı şekilde olabilir. Yani bir kelimenin birden fazla anlamı içermesi mümkündür. Sizler için Tasarruf nedir? Tasarruf tanımı ve TDK sözlük anlamı nedir? İşte, tüm detaylar.
#Tasarruf Nedir?Mö ile başlayan Türkçe kelimeler yaygın olarak bulunmaktadır. Bunlardan en yaygın kullanılanlar, Mönü- Mösyö, Möble- möbleli ve möblesiz. M harfi alfabenin 16. Harfi Ö ise 19. Harf olarak kayıt edilmiştir. Türkçe alfabe 29 harften oluşmakta olup, 21 sessiz 8 sesli harf içermektedir. MÖ ile başlayan kelimeler listesi – 3, 4, 5, 6, 7, 8 harfli mö ile başlayan Türkçe kelimeleri detaylarıyla derledik.
#EğitimArapça kökenli bir sözcük olan uhuvvet, 10. yüzyılda literatüre girdi. Hem Türkiye'de hem de diğer İslam ülkelerinde yaygın olarak kullanılan bu kelimenin sözlük anlamı dostluktur. Birbirine kardeş kadar yakın olan kişiler için de aynı kelime kullanılır. Uhuvvet sözcüğü birçok tamlamanın içinde yer alı. Örneğin birçok konuda aynı düşünen ve fikirleri birbirleriyle uyuşan kişilere uhuvvet-i efkar denir. Uhuvvet ne demek? Uhuvvet TDK sözlük anlamı nedir tüm detayları ile derledik.
Gündelik hayatta pek çok kere duyulan, Ağaç Yaşken Eğilir atasözünün ne anlama geldiğini merak edebilirsiniz. Ağaç Yaşken Eğilir atasözünün anlamı ve bu atasözünün örnek cümle içinde kullanışını sizler için derledik.
#Ağaç Yaşken EğilirBana Arkadaşını Söyle Sana Kim Olduğunu Söyleyeyim atasözünün ne anlama geldiğini merak ediyor olabilirsiniz. Bana Arkadaşını Söyle Sana Kim Olduğunu Söyleyeyim atasözünün anlamı ve bu atasözünün örnek cümle içinde kullanışını sizler için bir araya getirdik.
#Bana Arkadaşını Söyle Sana Kim Olduğunu SöyleyeyimZiyade olsun sözünü incelik yapmak isteyen kişiler sıklıkla kullanmaktadır. Bu sözün anlamına baktığımızda ise artsın, çoğalsın veya bereketlensin olduğu görülür. Ayrıca nezaket sahibi olan kişiler için bu söz oldukça değerlidir. Ziyade Olsun ne demek, ne anlama gelir? Ziyade Olsun kelimesinin TDK sözlük anlamı nedir? İşte, merak edilen bütün detayları derledik.
Totem kelimesi günlük yaşamda da çok sık kullanılan sözcükler içerisinde yer alır. Ancak bu kelimenin altında tarihi bir yön olduğu çok fazla bilinmez. Peki Totem ne demek? TDK'ya göre Totem kelimesinin anlamı nedir? Totem sözlük anlamı hakkında merak edilenler.
#Totemİnsanın mutlaka yanında sevdiği ve güvendiği bir dostu olmalıdır. Bu konuda gerçek bir dostu ise dost kara günde belli olur atasözü en iyi şekilde anlatmaktadır. İşte dost kara günde belli olur atasözünün anlamı ve örnek cümle içinde kullanımı (TDK) konusunda detaylar.
#Dost Kara Günde Belli Olur






























