"Şeyma Yılmaz" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Şeyma Yılmaz" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Şeyma Yılmaz

Chia tohumu nedir, faydaları nelerdir?

28 Mayıs 2020

Tohumun tüketimi, bütün dünyada omega-3 yağ asitleri (alfa-linolenik asit), antioksidanlar, mineraller, vitaminler ve diyet lifi açısından oldukça iyi bir kaynak olduğu için giderek yaygınlaşmaktadır. 1 yemek kaşığı chia tohumu (14 gram) 2 gram protein, 4,5 gram yağ ve 5,5 gram lif içerir ve 69 kkaldir. Chia tohumu, B1, B2, B3 vitaminleri ayrıca kalsiyum, magnezyum, manganez, çinko, potasyum ve fosfor minerallerini içerir.

Chia tohumunun faydaları nelerdir?

- Chia tohumu, tüm bitkiler arasında en yüksek omega 3 yağ asitleri içeriğine sahiptir. Kolesterol içermez. Yapılan çalışmalarda, omega-3 yağ asidinin dengeli alımının kalp ve damar sağlığı açısından yararlı olduğu gösterilmektedir. Ancak chia tohumundaki bitkisel kaynaklı omega-3 yağ asitleri vücutta yağlı balıklarda bulunan omega-3 kadar verimli kullanılamaz.

- Gluten içermez, bu nedenle çölyak hastaları ve glüten intoleransı olan bireyler tarafından rahatlıkla kullanılabilir.

- Diğer bitkisel protein kaynaklarına göre, yapısında vücut için gerekli olan elzem aminoasitler daha fazladır. 

- Karbonhidrat içeriğinin neredeyse tamamı vücutta yıkıma uğramayıp doğrudan dışarı atılan (Çözünmez) liflerden oluşur. Bu nedenle sindirim sistemimizin daha düzenli çalışmasına yardımcı olur. Sağlıklı bir beslenmede günlük tüketilmesi gereken lif miktarı 20-30 gramdır. 28 gram (2 yemek kaşığı) chia tohumu tüketildiğinde yaklaşık 11 gram lif alınmaktadır. Dolayısıyla kabızlığı önlemeye yardımcı olur. Ayrıca kompleks karbonhidrat içeriğinden dolayı kan şekerini düzenler. İnsülin direncine karşı korur.

Yazının devamı...

Ramazanda rahat bir sindirim sistemi için nasıl beslenmeli?

8 Mayıs 2020

Sindirim problemleri yaşamamak için yediğiniz yiyeceklerin yanında bunları nasıl ve ne zaman tükettiğiniz de önemlidir. Ramazan ayında sahura kalkmadan oruç tutmak, yağlı ve kızartılmış ağır yemekler yemek,  uzun süren açlığın etkisiyle iftarda hızlı ve fazla miktarda yemek gibi nedenler mide ve bağırsak problemlerini tetikleyebilir.  Orucunuzu 1-2 tane hurma ve bir bardak su ile ya da çorbayla açmak uygundur. Orucunuzu açtıktan sonra yemeye birkaç dakika ara vermek midenizin dinlenmesine ve açlık duygusunun azalmasına yardımcı olacaktır. İftarda hızlı biçimde yemek,  besinlerin iyi çiğnenmeden yutulmasına ve bu nedenle yiyeceklerin hazmedilme sürelerinin artarak sindirim sistemi organlarının yorulmasına yol açar.  Ayrıca hızlı yemek, tokluk hissinin geç oluşmasına ve fazla miktarda besin tüketilmesine, dolayısıyla yüksek kalori alımına neden olur. Bununla birlikte hızlıca yenen yiyecekler ile birlikte hava yutulması mide ve bağırsakta gaz problemine yol açabilir.  Yemeğinizi her zaman küçük lokmalar halinde iyice çiğneyerek, ağır ağır yiyin. Böylece yiyecekleri hazmetmeniz kolaylaşır, gaz şişkinlik gibi problemler yaşamazsınız ve daha çabuk doyarsınız. 

Yiyeceklerinizin sıcaklığına dikkat edin. Çok sıcak gıda tüketimi ağzınızda soğutmaya çalışırken hava yutmanıza neden olabilir.  Ayrıca çok sıcak yiyecekler sindirim sistemine zarar verir, kanser riskini artırır.

Sindirim sistemi ve bağırsakların düzenli çalışması,  kabızlık, hazımsızlık gibi problemler yaşamamak için beslenmenizde prebiyotik ve probiyotiklere daha çok yer açın.  Probiyotikler, bağırsaklardaki dost bakterilere destek olur, besinleri daha kolay hazmetmenizi sağlar, kabızlığın önlenmesine yardımcı olur. Bu dönemde bağışıklığınızı güçlendirmek ve sağlıklı bir sindirim sistemi için öğünlerinizde ev yoğurdu, kefir gibi probiyotik besinlere de yer verin. Prebiyotikler ise bağırsaklardaki dost bakterilerin çoğalmasına yardımcı olan karbonhidratlardır, yararlı bakterilerin besin kaynaklarıdırlar.  En fazla domates, muz, yulaf, çilek, kuşkonmaz, yer elması, karahindiba, pırasa ve diğer soğan ailesinde bulunur.

İçinde bulunduğumuz bu dönemde bol miktarda lif ve su tüketimi de oldukça önemli. Su daha çok öğün aralarında ve gün içerisinde en az 8-10 bardak tüketilmelidir. Oruç tutanlar ise bu miktarı iftar ve sahur arasında tamamlamalıdır. Sebze, meyve ve kurubaklagiller lif  açısından zengin besinlerdir. Çiğ sebzeleri fazla tüketmek hazımsızlığa sebep oluyorsa pişmiş sebzelere (fırında, buharda haşlanmış ) ağırlık verin. Pişmiş sebzeler çiğe göre daha kolay hazmedilir.  Gün içerisinde 5 porsiyon meyve ve sebze tüketimine özen gösterin.

Bitki çaylarından destek alın

Yemekten hemen sonra içilen demli bir çay ya da kahve bazı besin ögelerinin emilimini azaltabileceği gibi ramazan ayında bütün gün susuz kalan vücuttan su kaybını da artırır. Ayrıca koyu çay, kahve, kola, gazoz gibi gazlı içecekler mide asit salgısını artırarak reflüyü tetikleyebilir.  Çay içilmek isteniyorsa yemekten bir saat sonra içilmeli, az demli açık çay tercih edilmelidir. İftardan sonra mideyi rahatlatacak, sindirime yardımcı olacak rezene, zencefil, papatya, az demli nane çayı gibi bitki çaylarını tercih edilebilir.

Yazının devamı...
Şeyma Yılmaz Kimdir?
Diyetisyen Şeyma Yılmaz, Gümüşhane’de doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini Gümüşhane’de tamamladı. Ege Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü’nde lisans eğitimini tamamlayarak ‘Diyetisyen’ ünvanını aldı.Eğitimi boyunca Ege Üniversitesi Tıp fakültesi Hastanesi kardiyoloji, nefroloji, genel cerrahi, endokrinoloji, gastroenteroloji ve nöroloji kliniklerinde staj yaptı. Akabinde, Ege Üniversitesi Tülay Aktaş Onkoloji hastanesinde yetişkin sağlığı ve hastalıkları stajını tamamladı. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde yetişkin ve çocuk obezite danışmanlığı ayrıca; İzmir Konak Toplum Sağlığı Merkezi’nde yetişkin ve çocuk obezite danışmanlığı yaptı. Çocuk sağlığı ve hastalıkları stajlarını, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hastanesi ve Ege Üniversitesi Tülay Aktaş Onkoloji hastanelerinde genel çocuk cerrahisi, çocuk sağlığı ve hastalıkları poliklinikleri ve pediatrik onkoloji servislerinde tamamladı.Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi merkez mutfağında kurum stajını yaptı.İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nutrisyon Destek Birimi’nde nütrisyon tedavilerini deneyimledi. Mesleki bilgi ve becerisini artırmaya yönelik güncel gelişmeleri sürekli takip eden Diyetisyen Şeyma Yılmaz’ın birçok yerel ve ulusal basında sağlıklı beslenme ve diyet üzerine makaleleri bulunmaktadır.