Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi

Ayşe’den kastım Ayşe Arman... Sibel Kekilli ve Gülse Birsel...

Önümde bir kitap duruyor.

Adı “Türkiye Tarihini Değiştiren 110 Kadın”...

Hürriyet’in eski yazıişleri müdürlerinden Doğan Satmış’ın kitabı.

*

Kendince Türkiye tarihini değiştiren 110 kadın belirlemiş ve hepsinin küçük birer portresini yazmış. Listeyi tek tek inceledim. Böyle seçimler çoğu kez keyfidir.

Yani her zaman bir “Bana göre” payı vardır.

Bu da öyle...

*

Benim görüşüm şu:

Çok iyi, çok özgürce ve çok modern kafayla yapılmış bir liste...

Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi

Klasik nobran, küçümseyici, dar aydın bakışı ile bakılmadığı için mesela Ayşe Arman bu listeye girmiş.

Sibel Kekilli de var...

Gülse Birsel de...

Elif Şafak’ı almış.

Sezen Aksu ve Ajda Pekkan’ı da almış, Leyla Gencer de var.

Türkan Şoray da var Demet Evgar da var.

Behice Boran da var Türkan Saylan da...

Zübeyde Hanım da var...

Halide Edip Adıvar da...

*

Ayşe Arman, Sibel Kekilli ve Gülse Birsel’in adının burada ne işi var, ‘Hangi tarihi yazmışlar’ diyenler çıkabilir...

Kendi payıma yıllardır bu kadınların yaptığı işleri hayranlıkla izliyorum.

Evet bu ülkede bir “Ayşe Arman gazeteciliği” vardır.

Evet bu ülkede bir Gülse Birsel mizahı vardır.

Bizi bize anlatan, en zor anlarımızda bize kendimizin komik hallerini anlatarak gülümseten devrimci bir kadındır o.

*

Bence güzel bir iş yapmış Doğan Satmış.

Aydın olma, tarih yazma gibi konularda yerleşik klişelerimizi, müessesleşmiş önyargılarımızı kıran bir seçim olmuş.
Kutlarım...

************************

- Doğan Satmış: “Türkiye Tarihini Değiştiren 110 Kadın”, Karakarga Yayınları, 2021

 

BU LİSTEDE NİLÜFER, MERVE VE YÜKSEL DE OLMALI

KİTABIN eksiklerine gelince...

Muhafazakâr kanadın kadınları neredeyse yok.

Tansu Çiller var...

Doğru bir seçim.

Nazlı Ilıcak var...

O da doğru bir seçim...

Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi

Ama onlar varsa, Nazlı Ilıcak’la birlikte Meclis’e giren ilk başörtülü kadın milletvekili Merve Kavakçı da olmalıydı.

Tabii bir de Türkiye’de başörtüsü hareketini başlatan  Şule Yüksel Şenler olmalıydı.

Ve bir de “Modern Mahrem” kitabı ile demokrasi tartışmasına çok önemli özgürlükçü bir boyutu getiren Nilüfer Göle de olmalıydı.

Hepsi bir araya gelince güzel. Ve bütün bir Türkiye fotoğrafı çıkıyor ortaya...

TESTERE TARİHİNİ DE BU KAPORTACI KIZ YAZACAK

OKUYANLARINIZ hatırlayacak.

ABD Başkanı Biden’ın seçildikten sonra yaptığı ilk atamalardan biri Ulusal Güvenlik Kuruluşu’nun başına bir kadını getirmesiydi.

O günlerde yazdığım yazının başlığı şuydu:

“Hakan Fidan’ın mevkidaşı bakın hangi bardan çıktı...”

 

Seçilmiş başkan Joe Biden kendine çok ilginç bir kabine oluşturuyordu ve hikâyeleri de şuydu:

Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi

Devletin el koyduğu bir mafya barının özelleştirilmesi ihalesine katılıp burayı kafe-kitapçı haline getiren bir çiftle başlıyordu.

Kafelerinde kitap okuma seansları düzenliyorlardı.

Bazı komşular “Burada erotik kitaplar okunuyor” diye şikâyet ettiklerinde kendilerini şöyle savunmuşlardı: “Zaman değişiyor. İnsanlar fiziken sevişmeden seks yapmak istiyorlar...”

*

Kadının  adı Avril D. Haines’tir...

Uluslararası hukuk okumuş bir kadındı.

Ama aynı zamanda araba mekaniği dersleri de almıştı.

Daha sonra bir araba tamirhanesinde çalışmıştı.

Resmen “kaportacıydı” yani...

*

Biden işte bu kadını Amerika istihbaratının yeni patronu yapmıştı.

Meğer geçtiğimiz hafta Senato’da, Oregon Senatörü ona kritik bir soru sormuş:

Kaşıkçı cinayeti ile ilgili ne yapmayı düşünüyorsunuz?

Amerikan istihbaratının XY kuşağı yeni patronu Haines’in cevabı şu olmuş:

“Kaşıkçı dosyasının üzerindeki gizlilik korumasını kaldırabiliriz...”

Yani “Onu paramparça eden testerenin peşine düşebiliriz” diyor.

*

İstihbarat ve yönetim XY kuşağının kararlı kadınlarının eline geçmişse... 

Dünyanın bütün karanlık diktatörleri gelen 10 yıl konusundaki politikalarını bir kere daha gözden geçirmeli...

LÜTFİ ÖZKÖK’E POZ VEREN BİR 20’NCİ YÜZYIL GALERİSİ

Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi


Samuel Beckett, Iris Murdoch, Alain Robbe-Grillet, Marcel Duchamp, Louis Aragon, Ilya Ehrenburg, Alberto Moravia, Ivo Andriç, Italo Calvino, Octavio Paz, Jacques Prevert, Claude Simon, Gunther Grass, Simone de Beauvoir, Margerita Duras, Giusseppe Ungaretti, Salvatore Quasimodo, Ingeborg Bachmann, Jean Genet, Jean-Paul Sartre, Alberto Giacometti, Michel Butor, Philippe Solers, Jorge Luis Borges, Miguel Angel Austrias, Andre Maurois, James Baldwin, Arthur Rubinstein, Mihail Şolohov, Roland Barthes, Michel Foucault, Henri Lefebre, Marguerite Yourcenar, Claude Levi-Strauss, Raymond Queneau, Jacgues Derrida, Alain Bosquet, Julio Cortazar, Pablo Neruda, Kurt Vonnegut, Milos Forman, V.S. Naipaul, Pier Paolo Pasolini, Rene Char, Saul Bellew, Mario Vargas, William Golding, Llosa, Odisseus Elitis, Joyce Carol Oates, Elias Canetti, Gabriel Garcia Marquez, Mikis Theodorakis, Isabel Allende, Yevgeny Yevtuşenko, Carlos Feuntes, İsmail Kadare, Umberto Eco, Susan Sontag, Paul Auster, Adonis... Beat Generation yazarları William S. Barraughs, Lawrence Ferlinghetti, Anthony Burgess, Allen Ginsberg...

ŞEHİRLERE BOMBALAR YAĞARKEN BİZ KİMİN FOTOĞRAFINI ÇEKERDİK

NE
acı bir şey.... Bir fotoğraf tutkunuyum ve meğer Lütfi Özkök’ü hiç tanımıyormuşum.

Geçen hafta Eczacıbaşı’nın yayınladığı “Lütfi Özkök” albümünü okuyup bakarken hayretler içinde kaldım...

1923 yılında İstanbul’da işte gördüğünüz bu anne babanın çocuğu olarak doğan sanatçı meğer 20’nci yüzyıla damgasını vuran neredeyse bütün önemli insanların portrelerini çekmiş.

*

Üstteki listeye bir bakın lütfen. Kimler yok ki?

Hatta Man Ray gibi bir fotoğrafçının bile portresini o çekmiş...

Albüme bakarken kendi düşünce tarihim de geçti önümden.

*

Lütfi Özkök bu kariyerine 1943’te savaş sırasında Viyana’ya gittiğinde başlamış.

Ayşe, Sibel ve Gülse tarihi mi değiştirdi


Demek ki “Şehirlere bombalar yağarken”...

O durmadan görsel bir tarih yazıyormuş...

Bu büyük fotoğraf sanatçısını 31 Ekim 2017 günü kaybettik...

Nur içinde yatsın.

Nobel alan insanların çoğunun tarihe kalan portrelerini ona borçluyuz.

................................................

- Lütfi Özkök: Fotoğraf Sanatçıları Dizisi, Dr. Nejat Eczacıbaşı Vakfı yayını, 2020, İstanbul, Konsept ve Tasarım: Bülent Erkmen, Editör: Merih Akoğul

X

Guy Ritchie ile o kırmızı halıda neler gördüm

Önceki akşam şahsi Beyoğlu tarihimin çok önemli bir günüydü.

Yıllarca önünden geçtiğim efsanevi Atlas Sineması yeniden açılıyordu.

*

Atlas Sineması’nın açılış tarihi 1948...

Yani benimle aynı yaşta sayılır...



Yazının Devamını Oku

İki 'kız arkadaşın' birbirine verdikleri 'çarşaf' sözü

Bir yanda Ayşe Kulin...

Çok satan kitaplara imza atmış bir yazar...

Başı açık...

Duruşu, tarzı ile kendine özgü...

*

Öteki tarafta Ayşe Böhürler...


Yazının Devamını Oku

Reform için küçük adalet için çok büyük bir cümle

Dün sabah arka arkaya önüme üç haber geldi... Üçünü alt alta yazınca, dördüncü unsur olarak yazının başlığındaki soru aklıma geldi.

Gelen haberler şunlardı:

*

SABAH HABER 1: Biden yönetiminin CIA’in başına getireceğini açıkladığı William Burns yaptığı açıklamada Çin’i “otoriter düşman” olarak niteledi.

Bu kavramı ilk defa işitiyorum... Demek ki artık dünyanın gündeminde “otoriter düşman” diye yeni bir kavram olacak.

*

SABAH HABER 2: İspanya geçmişin acımasız diktatörü Franco’nun son heykelini de indirmiş.

Franco

Yazının Devamını Oku

Elimize değmeyen, görmediğimiz para ile 190 milyar lira harcıyoruz

Son zamanlarda kendi çevremde, teknoloji çevrelerinde, bankacılık çevrelerinde, çok sık duyduğum üç kelime var.

“FinTech”, “Bitcoin” ve “Blockchain”...

İtiraf edeyim, üçünün de ne olduğunu tam olarak bilemiyorum.

Oysa bunlar giderek günlük hayatımıza şuradan buradan girmeye başladı.

Özellikle de “FinTech...”

Belki inanmayacaksınız, aramızdan 2 milyon insan bu teknoloji üzerinden alışveriş yapıyor. Pandemi sırasında online ödemelerde çok öne çıktı.

Bu ödeme sistemi hayatımızın belki de en önemli kavramlarından birini yavaş yavaş tarihe gömüyor.

Parayı...

Yani bir zamanlar cebimizde en çok gördüğümüz şeyi artık görmüyoruz.

Yazının Devamını Oku

Dönekler ve hainler yeni bir sayfa açıyor

Şerefli bir “dönek”, gururlu bir “hain” olarak yine sahalara dönüyorum.

Hem de iki yüksek yerden aldığım izinle...

Biri “devlet başkanı”ndan...

Öteki “patron”dan...

İkisi de bana “Döneklik ve hainlik artık bütün dünyada şerefli bir payedir. Çık göğsünü gere gere halkın arasına gir” dediler.

Dün gece sabaha karşı cep telefonuma Deadline Hollywood haber sitesinden bir haber düştü.

ABD’nin eski başkanı Barack Obama ile ABD’nin en büyük rock şarkıcısı Bruce Springsteen Spotify üzerinden ortak bir podcast’e başladılar

Yani yaptıkları sohbeti şarkı gibi Spotify üzerinden streaming olarak yayınlıyorlar.

Yazının Devamını Oku

Cübbeli: Biri bana beleş bilet verirse ben de Mars'a giderim

1) Bu hafta sonu en büyük eğlencem Cübbeli Ahmet’in Mars “parodisiydi”...

Vallahi dinlerken yıkıldım...

Bir kere daha söylüyorum...

Cem Yılmaz pandemi dolayısıyla çekilince, stand-up sahnesi Cübbeli Ahmet Hoca’ya kaldı...

Yani kavuk ona geçti...

Allah için o da acayip bir performans sergiliyor...

Geçen hafta iki gelişme oldu.

Geçen perşembe akşamı NASA Mars’a

Yazının Devamını Oku

Dolunay ve kurt yüzyılı kapandı ekinoks ve cadı yüzyılı açılıyor

Önceki gün bir streaming platforma konan yeni “cadı” filmi “Discovery of Witches” bir “ekinoks” günü başlıyor.

Ekinoks, her yıl gündüz ile gecenin eşit olduğu güne verilen isim.

*

Yılda iki ekinoks var...

Biri 21 Mart ilkbahar ekinoksu...

Öteki ise 23 Eylül sonbahar ekinoksu...

Sözünü ettiğim cadılar dizisi bir sonbahar ekinoks günü başlıyor.

*

Yazının Devamını Oku

Dikkat Kardashian'ın poposu başımıza büyük bir iş açabilir

Bugün cumartesi... O nedenle siyaseti bir yana bırakıp ciddi bir konuya giriyorum...

1. Ülke olarak başımızda büyük bir sorun patlamak üzere...

Ve bu sorunun adı “Brezilya poposu...”

Ama yavaş yavaş bu deyimin yerini “Kim Kardashian poposu” alıyor.

*

Bunun ilk işareti de dün İngiliz Guardian gazetesindeki tam sayfa bir haberle geldi...

Üstelik haberi New York Times gazetesi de duyurdu...

Diyeceğim “Kardashian’ın poposu” deyip dudak bükmeyin, konu ciddi konu.

*

Yazının Devamını Oku

Girit formülü ile yeniden 'takıma dönüş' fotoğrafı

Biliyorsunuz artık iyi bir “Savunma Bakanlığı internet sitesi” uzmanıyım.

En iyi okuduğum şey de bakanlık sitesine konan fotoğraflar...

Bu etkileyici fotoğrafı da dün Savunma Bakanlığı’nın web sitesinde gördüm.

*

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın makamını ilk defa bu kadar geniş bir kadrajla görüyoruz.

Fotoğrafta bakanın sağında Türk bayrağı, solunda ise NATO bayrağı görünüyor.

Arkada ise bir Atatürk portresi var.

Zaten sitenin sayfası da sol üste bir Atatürk fotoğrafı ile açılıyor.

Yazının Devamını Oku

'82'ncimiz gibi' bir şehir hakkında bilmediklerimiz

Türkiye’nin 81 vilayeti var...

Bir de “82’nci gibi” olanı...

Bir Türkiye şehri değil, ama bir Türk şehri gibi olmaya doğru hızla gidiyor.

Burası Suriye sınırları içindeki Afrin...

Bilmiyordum, meğer Türkiye bir süre önce bazı yabancı gazetecileri Suriye içinde Türk ordusunun kontrolündeki Afrin’e götürmüş.

Giden gazetecilerden ilk yazı dün New York Times’ta yayınlandı.

Bu şehir hakkında bilmediğimiz bazı şeyleri bu yazıdan öğrendim.

Ve öyle bir yazı ki...

Yazının Devamını Oku

Liberal arkadaş söyle bana bu 3 maddenin neyini tartışacağız

Günlerdir Ayasofya imamının sözlerini konuşuyoruz.

Nereden üzerine düştüyse durup dururken bir anayasa tartışması başlattı...

Allah’tan ne Cumhurbaşkanlığı, ne iktidar partisi ne de Diyanet bu tartışmaya girdi...

Ama baktım bugün muhalif diye bilinen bazı eski liberal yazarlar da “Anayasa’nın değişmez maddelerini tartışamazsak buna demokrasi denmez” demeye başladılar

Ben de diyorum ki:

İyi hadi gelin tartışalım... Tartışalım da neyi tartışacağız...

*

Madde 1 diyor ki: Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir...

Bunu mu tartışacağız?

Yazının Devamını Oku

CHP oylarımı bölmezse gelecek seçim iktidarım

Cumartesi akşamı Muharrem İnce aradı. Yalova’da oğlu ile birlikteymiş.

Tabii ki konu, onun için yazdığım şu sözlerdi:

“Seçim gecesi üç-beş saati yönetemeyen bir siyasetçi bir partiyi 360 gün nasıl yönetecek...”

Allah için Muharrem İnce’nin rahmetli Süleyman Demirel’e benzeyen bir tarafı var.

Alınmıyor, kızmıyor, küsmüyor...

Türk siyasetinde artık unutmaya başladığımız güzel bir meziyet bu.

Neyse, hemen söze girdi:

“Seçim gecesi için bana haksızlık ediliyor”

Yazının Devamını Oku

Yeni Türkiye'nin yeni fenomeni: VIP köpek

Evet başlıktaki ifade yanlış değil. “V.I.P Köpek”...

Türkiye’de geçen hafta V.I.P köpekler dönemi açıldı.

Size bu haberin hikâyesini ve perde arkasını yazayım.

*

Son yıllarda Türkiye’de en beğendiğim yeni markalardan biri Les Benjamins...

Gümüşhane kökenli bir ailenin çocuğu olan Bünyamin Aydın’ın yarattığı bir giyim markası.

Başlarda “Ottoman Punk” tarzı deniyordu.

Lüks sokak modasının önde gelen isimlerinden biri oldu.

Özellikle fesli James Dean desenleri falan bütün dünyada tutuldu.

Yazının Devamını Oku

Tam 60 yıldır hayır dediğim bir anayasal düzende yaşıyorum

Bakın şu gerçekleri alt alta yazdığımda, kendi açımdan ne kadar tuhaf bir durum ortaya çıkıyor.

- 73 yaşımdayım...

- Bugüne kadar oy verdiğim hiçbir parti iktidara gelemedi.

- Bugün “Türkiye Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi” sitesine girip TC Anayasası yazdığım zaman karşıma çıkan metnin üzerinde şu yazıyor:

“Kanun numarası: 2709

Kabul tarihi: 18/10/1982”...


Yazının Devamını Oku

İlk Türk 'Cacabey'i üzerine birkaç mütevazi tavsiye

Devlet Bahçeli “astronot” kelimesine Türkçe karşılık olarak “cacabey”i teklif etti.

Güzel isim ama itirazım var.

İngilizce veya başka Hint Avrupa dillerinde telaffuzu sorun yaratabilir.

“Kakabey” olarak söylenir ve bu da yanlış anlamalara yol açar...

Onlar eğlenir biz üzülürüz...



Yazının Devamını Oku

Ay'a sert inişe hazırlanırken her 100 Türk'ten kaçı 1969'da ABD'nin Ay'a gittiğine inanıyor

Başlık biraz spekülatif ama ne demek istediğimi birazdan anlayacaksınız.

Ama önce size önemli bir haber vereyim.

*

Türk “Silikon” dünyasında geçtiğimiz günlerde önemli bir gelişme daha oldu.

Dünyanın önde gelen dijital araştırma kuruluşlarından YouGov, Türkiye’de “Wizsight” adlı online araştırma şirketini satın aldı.

Wizsight 2017 yılında N. Özge Akçizmeci adlı genç bir girişimci tarafından kurulmuş bir startup şirket.

Böylece BluTV’nin yüzde 30 hissesinin bir dünya devi olan Discovery’ye satılmasından sonra ikinci bir Türk startup’ı daha dünya piyasasına girdi.

YouGov ilginç alanlarda online araştırmalar yapan bir şirket.

Yazının Devamını Oku

Patron bu milleti ortada bir yerde birleştirebilir mi

‘Big Lebowski’ filminin bardaki bilge adamı ne diyordu:

“Bazen bir ülkede bir adam gelir...”

Sonra birasından bir yudum alıp devam ediyordu:

“Bazen o ülkede bir adam daha gelir...”

Geçenlerde bu tiradı yazmıştım...

Amerika Birleşik Devletleri’nde bir adam geldi...

Ülkeyi tam ortasından ikiye böldü...

Şimdi bir adam daha geldi....

Yazının Devamını Oku

Vay canına benim burnum da soldan sağa doğru çarpıkmış

“‘Ne yapıyorsun’ diye sordu karım, aynanın önünde alışılmadık biçimde oyalandığımı görünce...

‘Hiç’ diye karşılık verdim. ‘Kendimce bakıyorum, burnuma, şu burun deliğimin içine basınca biraz acıyor da’...

Karım gülümsedi...

‘Ben de ne yana doğru çarpık diye bakıyorsun sandım’ dedi.

Kuyruğuna basılmış köpek gibi döndüm:

‘Çarpık mı? Benim burnum mu?’

Karım dingince:

‘Elbette canım, İyi bak: Sağa doğru çarpık...”

*

Yazının Devamını Oku

Türkiye'nin Hitler destekli ilk Afrodit tartışması: Kim ne dedi

Türkiye bundan 81 yıl önce tarihinin en ilginç müstehcenlik tartışmasını yaşadı.

Tartışmanın konusu “Afrodit” adlı bir kitaptı...

Yani Yunan mitolojisinin “Aşk ve güzellik tanrıçası” üzerine...

Daha doğrusu Fransız yazar Pierre Louys’un 1896 yılında yayınlanmış “Afrodit” adlı kitabı üzerine patlayan tartışmaydı bu.



*

Yazının Devamını Oku