Onur Topçu

Çikolata kisti neden olur, tedavisi nasıl yapılır?

6 Ocak 2021
Halk arasında çikolata kisti diye bilinen bu hastalık üreme çağındaki kadınların yaklaşık % 10’da görülen endometriozis hastalığının bir parçasıdır. Çikolata kistinin tıbbi ismi endometrioma’dır.

Çikolata kistleri kadınlarda yumurtalıklarda görülen kistik lezyonlardandır. Çikolata kisti olarak bilinen hastalık, endometriozis hastalığının yumurtalarda yaptığı kistik bir oluşumdur. Çikolata kisti denilmesinin nedeni, kist içeriğinin renginin çikolata renginde olmasındandır. Kist içeriğinin bu rengi almasındaki en büyük etken, kist içerisinde kanama sonrası biriken hemoglobin proteinin parçalanması sonrası, içeriğinde bulunan Fe (demir) elementinin ortaya çıkmasıdır.

Çikolata kisti olan kadınlar doktora en çok adet ağrısı veya kısırlık şikayeti ile başvururlar. Daha nadiren de ilişki sırasında ağrı, defekasyon veya idrar yaparken ağrı şikayetleri ile de doktora başvuru olur. Çikolata kisti aslından endometriozis hastalığının yumurtalıklarda yaptığı kistik bir hastalıktır. Çikolata kisti olan kadınların hikayelerinde ilk adet gördüklerinden itibaren eşlik eden kasık ağrısı veya adet ağrısı mevcuttur.

Çikolata kistleri zamanla kadınlarda yumurtalık rezervini azaltabilmekte ve buna bağlı olarak da çocuk sahibi olma ihtimalini düşürmektedir. Ayrıca çikolata kisti olan çoğu kadında yüzeyel endometriozis hastalığı da bulunduğundan dolayı bu hastalığa bağlı olarak oluşan yapışıklıklar da kısırlığa neden olabilmektedir.

Çikolata kistleri olan kadınlarda yumurtalık kanseri görülme ihtimali az da olsa artmıştır. Çikolata kistleri çok büyük ölçülere ulaşırsa, kanser şüphesi varsa veya eşlik eden endometriozis hastalığına bağlı komşu organ fonksiyon kayıpları veya şiddetli ağrı söz konusuysa opere edilebilir. Ancak şunu unutmamak lazım, yapılan cerrahi de yumurtalık rezervini olumsuz yönde etkileyebilir. Çikolata kisti olan kadınlar, yumurtalık rezervi için ayrıca değerlendirilmeli ve yumurta dondurma şartları hakkında danışmanlık verilmelidir.

Çikolata kisti veya endometriozis hastalığı tanısı özellikle adet ağrısının normal kabul edildiği toplumlarda gecikmektedir. Dolayısıyla her adet ağrısını normal kabul etmemek gerekmektedir. Adet ağrısı yaşayan kadınlar muhakkak bir jinekologa muayene olmalılardır.

Yazının Devamını Oku

Rahim duvarı kalınlaşması nedir, neden olur?

28 Aralık 2020
Kadınlarda döllenmiş yumurtanın (embriyo) rahim içine yerleşmesi için uygun ortamı hazırlamakla görevli rahmin iç duvarı kontrolsüz büyüdüğünde (kalınlaştığında) ne yazık ki kadınlarda düzensiz kanamalara ve rahim kanserine zemin hazırlayabilmektedir.

Bu yazımda aşağıda rahim duvar kalınlaşmasının nasıl gerçekleştiği, kimlerin risk altında olduğu, koruyucu önlemlerin olup olmadığı, tedavisi ve takibinde neler yapmak gerektiği hakkında bilgi vereceğim.

Rahim içi duvar (endometrium) kalınlaşmasının nasıl olduğunu anlamak için, kadınlarda adet döngüsünü ve bu döngüde rahmin iç duvarının (endometrium) işlevini iyi bilmek gerekmektedir. Bu yüzden yazıma kadınların nasıl adet gördüklerini kısaca anlatarak başlamak istiyorum.

Kadınlar nasıl adet görür?

Rahmin iç duvarı (endometrium) hormonlara duyarlı bir dokudur. Bu doku hormonlara yanıt vererek büyüme (kalınlaşma) kapasitesine sahiptir. Bu büyüyen doku gebelik olmadığı zaman, adet kanaması ile beraber her ay kadınlarda vajenden atılır.

Ortalama adet kanaması kadınlarda 3-5 gün sürmektedir. Adet kanaması bittikten sonra da yani bu 3-5 günlük süre sonrasında rahmin iç duvarı (endometrium), salgılanan hormonlara yanıt vererek tekrar büyümeye, kalınlaşmaya başlar. Adet kanaması bittikten yaklaşık 10 gün sonra da en kalın seviyesine ulaşmaktadır. Bu dönem döllenmiş yumurtanın (embriyo) rahim içine yerleşmesi için en uygun dönemdir. Gebeliğin gerçekleşmediği durumlarda, rahmin iç duvarı (endometrium) sonraki 10-14 gün içinde bütünlüğünü kaybetmeye başlar. Bu dönemde de adet kanaması başlar ve tekrar adet kanaması ile beraber rahmin iç duvarı (endometrium) vajenden kanla beraber atılır. Bu döngü kadınlarda ilk adet gördükleri adölesan (genç kızlık) dönemde başlayıp, adetten kesilecekleri menopoz dönemine kadar devam eder.

Rahim içi duvarı kalınlaşması (endometrial hiperplazi) nedir?

Endometrial hiperplazi olarak da bilinen rahim içi duvarı kalınlaşması, rahim duvarının yani endometriumun sahip olduğu bez dokularının ve bunların etrafındaki stroma dediğimiz dokuların anormal olarak büyümesi, yer yer tipik görünümlerinden sapmalar içermeleridir. Kanser öncüsü bir durum olarak değerlendirilen bu durumun rahim kanseri geliştirmesi bakımından farklı risk oranı bulunduran tipleri vardır.

Rahim içi duvarı kalınlaşması (endometrial hiperplazi) risk faktörleri nelerdir?

Yazının Devamını Oku