İhsan Yılmaz

Kadın sanatçılarımız Venedik Bienali’nde

7 Şubat 2024
ÇAĞDAŞ Türk sanatının dünyada gördüğü ilginin en net göstergesi oldu bu yıl 60’ıncısı düzenlenecek olan Uluslararası Venedik Bienali.

20 Nisan ile 24 Kasım tarihleri arasında ‘Yabancılar Her Yerde’ temasıyla düzenlenecek bienale katılacak sanatçılar geçen hafta düzenlenen bir basın toplantısıyla açıklandı. Küratör Adriano Pedrosa bienale bu yıl 332 sanatçı ve kolektifin katılacağını duyurdu.

Listede Nil Yalter, Fahrelnissa Zeid, Güneş Terkol, Semiha Berksoy ve Pınar Öğrenci de yer alıyor. Kadın sanatçılarımızın eserleri bienalin ana sergisinde yer alacak.

İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın koordinasyonunu üstlendiği Venedik Bienali Türkiye Pavyonu’nda ise Gülsün Karamustafa’nın bienale özel üreteceği yeni bir eseri sergilenecek.

NİL YALTER’E ALTIN ASLAN

Venedik Bienali’nden ilk sevindirici haber Altın Aslan Yaşam Boyu Başarı Ödülü açıklandığında gelmişti. Ödüle bu yıl video sanatının 1970’lerdeki öncü temsilcilerinden Nil Yalter ile Brezilyalı sanatçı Anna Maria Maiolino değer görüldü.

Her iki sanatçıya ‘kalıcı etkileri ve çağdaş sanata önemli katkıları’ nedeniyle sunulan ödül, bienalin 20 Nisan tarihindeki açılış töreninde takdim edilecek. Bienalde Nil Yalter’in sergilendiklerinde büyük ilgi gören ‘Topak Ev’ ve ‘Şu Gurbetlik Zor Zanaat Zor’ isimli enstalasyonları da yer alacak.

2005 yılında 51. Uluslararası Venedik Bienali’nde de eserleri sergilenen

Yazının Devamını Oku

Amsterdam’da Sevgililer Günü Türk orkestra ile kutlanacak

2 Şubat 2024
HOLLANDA’nın başkenti Amsterdam’da bulunan ünlü konser salonu Concertgebouw, 14 Şubat Sevgililer Günü’ne bir Türk orkestrasını ağırlayacak.

Olten Filarmoni Orkestrası 70 kişilik kadrosuyla film müziklerinden oluşan bir program sunacak Amsterdamlılara.

Böylesine özel bir günde Avrupa’nın en özel salonlarından Concertgebouw’da sahnede olacak ve konser verecek orkestranın hikayesi de oldukça ilginç.

İzmirli iş insanları Ceyhan ve Fatma Olten çifti, 10 yıl önce ülkemizdeki konservatuvar mezunu kadro bulamamış sanatçı gençlere istihdam sağlayıp, onlara kendilerini ifade edebilecek bir platform oluşturmak için kurmuş Olten Filarmoni Orkestrası’nı.

Orkestra, yurtiçi ve yurtdışında pek çok konserle adından söz ettiriyor.

14 Şubat’taki ‘Valentine Classics at the Movies’ adlı konserde Şef Murat Cem Orhan’ın yöneteceği orkestra Fransız klarnet sanatçısı Joe Christophe’a eşlik edecek.

Bu özel gecede Gershwin, Mozart, Shaw, Williams, Bernstein, Silvestri, Morricone, Rota gibi isimlerin romantik eserleri konser repertuarında yer alacak.

ANADOLU’DAN PARİS’E HAMİT GÖRELE RESİMLERİ

Yazının Devamını Oku

Idil Biret ‘kara liste’ye neden girdi

31 Ocak 2024
İSVEÇ kökenli uluslararası internet müzik platformu Spotify tüm dünyadan 226 milyon abonesi, aylık ortalama 590 milyon aktif kullanıcısıyla dev bir müzik evreni.

Klasik Batı müziği, piyanistler söz konusu olduğunda besteci Sergey Rahmaninov’un piyanosundan 1919’da kaydedilmiş Chopin valslerinden, efsanevi Wilhelm Backhaus’un 1923’de kaydettiği Mozart yorumlarına kadar ne aranırsa müzikseverin parmağının ucunda.

İLK ÜÇTE YER ALIYOR

Bu müthiş müzik arşivinin özelliklerinden biri de bestecilerin, yorumcuların, eserlerin aylık dinlenme sayılarını sergilemesi. Spotify verilerine göre, ünlü piyanistimiz İdil Biret’in 2022 Kasımı’nda aylık dinleyici sayısı 1.2 milyon civarındaydı. 2024’ün ocak ayında 1 milyon 679 bine yükseldi. Yani son 14 ayda dinleyicilerine yaklaşık 480 bin kişi katıldı.

Spotify’ın 2024 Ocak verilere bakılırsa, günümüzün en çok tercih edilen klasik müzik piyanisti aylık 4 milyon dinleyiciyle Lang Lang. Sonrasında aylık 2 milyon dinleyiciyle Michael Haneke’nin ‘Aşk’ filminin piyanist kahramanı ‘Alexandre’ geliyor. Satie, Chopin yorumlarıyla şöhrete kavuşan Alexandre Tharaud’nun skoru 2.1 milyon.

Listede dünya sahnelerindeki başarılarından gurur duyduğumuz Güher-Süher Pekinel (335 bin), Fazıl Say (624 bin), Hüseyin Sermet (190 bin) gibi piyanistlerimiz de yer alıyor.

DİNLEYİCİ VAR KONSER NEDEN YOK

Yaklaşık 60 yıllık konser kariyerini geride bırakan İdil Biret, son resitalini 3 Aralık 2021’de Ankara’da, CSO Ada’nın açılış akşamında vermişti.

82 yaşındaki Biret, sıradışı genişlikteki repertuvarıyla, 100’ü aşkın yayımlanmış albümüyle ve bu kayıtların ulaştığı toplam 2 milyon tirajla müzik tarihimizde kolay ulaşılmayacak bir konumda. Kimi yazarlar ondan

Yazının Devamını Oku

‘Sinek Sarayı’ ‘Bit Palas’a karşı

26 Ocak 2024
EDEBİYAT dünyasının son gündemi sonuçlanan bir intihal davası. Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi gazeteci yazar Mine Kırıkkanat’ın 2021 yılında açtığı intihal davasını karara bağladı ve yazar Elif Şafak’ın ‘Bit Palas’ romanında Kırıkkanat’ın ‘Sinek Sarayı’ romanından intihal yaptığına hükmetti.

Mine Kırıkkanat önceki gün yaptığı açıklama ile 2021 yılında Elif Şafak’a ve yayıncı Doğan Kitap’a, ‘Bit Palas’ romanında kendi eseri ‘Sinek Sarayı’ndan intihal yapıldığı iddiasıyla açtığı davada lehine karar çıktığını duyurdu.


YÜZDE 5’LİK BÖLÜMÜ İNTİHAL

Karar istinaf süreci sonrası kesinleştiği takdirde, Elif Şafak’ın ‘Bit Palas’ romanının yeni basımı yapılamayacak, piyasada olan baskıları toplatılacak.

Mahkeme, ayrıca, kesinleşmesi halinde intihal kararının tirajı en yüksek 3 gazeteden birinde 1 ilanına, masrafın davalıdan alınmasına da hükmetti.

Ayrıca Elif Şafak’a 159 bin lira, kitabı yayımlayan Doğan Kitap’a ise 83 bin lira yasal faiziyle birlikte maddi tazminat ödemesi yapılmasına karar verdi.

Kararda, bilirkişinin incelemesi sonucunda,

Yazının Devamını Oku

Küratör krizi bienali erteletti

24 Ocak 2024
İstanbul Kültür Sanat Vakfı geçen hafta yaptığı bir açıklama ile 14 Eylül-17 Kasım 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilmesi planlanan 18. İstanbul Bienali’nin ertelendiğini duyurdu.

Geçen ağustos ayında Bienal Danışma Kurulu’nun önerdiği Defne Ayas yerine yine Danışma Kurulu Üyesi İngiltereli yazar ve sanat tarihçisi Iwona Blazwick’in küratörlüğe getirilmesi tepkilere neden olmuştu.

Danışma kurulu üyelerinin istifasının ardından Bienal Direktörü Bige Örer de ayrılma kararı almış ve yerine Kevser Güler getirilmişti.



Ancak atılan adımlar ve yapılan tüm açıklamalar tepkinin hızını kesmedi. Son olarak yaşanan bu tüm bu gelişmelerin ardından İKSV bienali erteleme kararı aldı ve küratörlüğü üstlenen Iwona Blazwick de görevi bıraktı.

SANATÇILAR OLUMSUZ ETKİLENDİ

Yazının Devamını Oku

Londralı Tate Modern Haliç’e misafir geldi

22 Ocak 2024
LONDRA’DA Thames Nehri’nin kenarındaki eski bir elektrik santralinin dönüştürülmesiyle kurulan Tate Modern dünyanın en çok ziyaretçi çeken çağdaş sanat müzelerinin başında geliyor. 2000 yılında açılan müze ziyaretçi yoğunluğu nedeniyle genişlemek zorunda kalmış, yeni yapılar ilave edilmişti.

İstanbul’un benzer konumundaki bir yapısı, Haliç’in, yani Altın Boynuz’un kıyısındaki Artİstanbul Feshane şimdi Tate Modern koleksiyonundan özel bir seçkiyi ağırlıyor.


Artİstanbul Feshane

Dün akşam özel açılışı yapılan ‘The Dynamic Eye: Beyond Op and Kinetic Art / Dinamik Göz: Optik ve Kinetik Sanatın Ötesinde’ sergisi yarından itibaren ziyaret edilebilecek.

İBB Kültür ve İBB Miras’ın katkılarıyla açılan sergide aralarında Alexander Calder, FrankStella, Victor Vasarely, Lygia Clark, Liliane Lijn, Julio Le Parc, Jesus Rafael Soto, Kenneth Noland, Helio Oiticica gibi sanatçıların eserleri yer alıyor.


Tate Modern

21 ülkeden 57 sanatçının 95 eserinin yer aldığı serginin küratörlüğünü Tate Modern’in Sergiler ve Uluslararası Sanat Küratörü

Yazının Devamını Oku

Türk sinemasının uzay yolculuğu

19 Ocak 2024
TÜRKİYE’NİN gözü, kalbi, insanlı ilk uzay görevine çıkan Türk astronot Alper Gezeravcı’da. Türk Hava Kuvvetleri’nde 15 yıl savaş pilotluğu yapan Gezeravcı’nın Uluslararası Uzay İstasyonu’na yapacağı ve 14 gün sürecek yolculuğu için nefesler tutuldu.

1950’li yılların son çeyreğinde ABD ve SSCB arasındaki Soğuk Savaş dönemiyle birlikte başlayan uzay yarışı ve insanlı uzay yolculukları teknolojiden modaya, sinemadan edebiyata, sanata pek çok alanı etkilemişti.

Alper Gezeravcı’nın bu yolculuğu Türk sinemasının uzay macerasını da yeniden gündeme getirdi.

İLK YOLCULUK MERİH’E

Türk insanını uzaylılarla ilk tanıştıran ilk film 1955 yapımı ‘Uçan Daireler İstanbul’da’ oldu.

Yönetmenliğini ve senaristliğini Orhan Erçin’in üstlendiği film iki gazetecinin haber yapmak için gittikleri rasathaneye uçan dairenin inmesiyle yaşananları anlatıyordu. Kadınlardan oluşan uzaylıların erkek aramak için indikleri İstanbul’da verdikleri gençlik iksirinin ortalığı karıştırdığı bir avantür filmdi bu. Ve filmin sonunda iki kafadar gazeteci uçan daireye binip Merih’in yolunu tutuyordu. Orhan Erçin, Zafer Önen, Halide Pişkin, Semiramis Göze ve Özcan Tekgül’ün rol aldığı filmin sürpriz oyuncusu ise ünlü şair Özdemir Asaf’tı.

TURİST ÖMER UZAY YOLU’NDA

Uzay filmlerinin ve dizilerinin dünyayı kasıp kavurduğu dönemde modaya ilk uyan Sadri Alışık’ın canlandırdığı ‘Turist Ömer’ film serisi oldu. ‘Star Trek’ (Uzay Yolu) dizisinin ilk bölümlerinden uyarlanan 1973 yapımı ‘Turist Ömer Uzay Yolunda’ filminin senaryosunu Ferdi Merter yazmış ve Hulki Saner yönetmişti. Turist Ömer’in fırlama üslubuna terminolojisinin girmesi filmi en çok izlenenler kategorisine sokmuştu. Turist Ömer mekan olarak da uzayda geçen ilk Türk filmi olmuştu. 

Yazının Devamını Oku

Gerçeküstü dedikodular

17 Ocak 2024
BİRİNCİ Dünya Savaşı’ndan sonra Avrupa’da ortaya çıkan, resimden edebiyata, sinemadan tiyatroya bütün sanat dallarını etkileyen bir akımdı sürrealizm (gerçeküstücülük).

1924’te Fransız şair Andre Breton tarafından yazılan manifestoya göre gerçeküstücülük, bilinç ile bilinç dışını birleştiren bir yoldur. Gerçeküstücülük akımı, gerçek dışı anlamında değil aksine gerçeğin insandaki iz düşümü şeklinde bir yaklaşımdır. Aklın uyguladığı herhangi bir kontrol olmaksızın, estetik ya da ahlâki kaygılardan bağımsız olarak düşüncenin gerçek işleyişini ortaya çıkarmak...

İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra etkisini yitiren akımın en önemli temsilcileri arasında Joan Miro, Salvador Dali, Andre Breton, Rene Magritte gibi sanatçılarla Louis Aragon, Paul Eluard, Antonin Arnaud ve Federico Garcia Lorca gibi ünlü edebiyatçılar vardı.

KARAKUTU AÇILDI

Akımın son temsilcilerinden yazar ve sanatçı Desmond Morris bir anlamda sürrealistlerin karakutusu olarak kabul edilebilir. Pek çoğuyla dost olmuş, ortak sergiler açmış. ‘Sürrealistlerin Hayatları’ adlı kitabında 32 sanatçının yapıtları kadar özel hayatlarını da mercek altına almış. Onlara insan olarak odaklandığını söyleyen Morris, kişiliklerinin nasıl olduğunu, tercihlerini, karakterlerinin güçlü ya da zayıf yönlerinin neler olduğunu renkli anekdotlarla anlatıyor. Özellikle ‘Cinsel olarak normaller miydi yoksa erotik sapkınlıkları var mıydı’ sorusuna cevap verdiği bölümler gerçeküstü birçok dedikodu malzemesi içeriyor.

DALİ VE EŞİ GALA’NIN ÖLÜMÜNE KAVGALARI

“Dali hiç kuşku yok ki sürrealistlerin en hünerlisi, en başarılısıydı” diyor

Yazının Devamını Oku