|
İŞÇİ
PARTİSİ TÜZÜĞÜ
22-23-24 Aralık 2006 günlerinde, Ankara’da “Millî Hükümet Programı’yla
iktidara” hedefiyle toplanan 7. Genel Kongre’de (Suphi Karaman
Kongresi) kabul edilmiştir.
BAŞLANGIÇ
İşçi Partisi, Büyük Millet Meclisi Reisi Mustafa Kemal Paşa’nın
Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Anayasa Tasarısı olarak sunduğu 13
Eylül 1920 tarihli Halkçılık Programı’nda ve Türkiye Büyük Millet
Meclisi’nin 17 Kasım 1920 günü kararlaştırdığı Halkçılık
Beyannamesi’nde saptanan temel programın bugün de geçerli olduğunu
ilan eder.
“Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti, hayat ve bağımsızlığını
kurtarmayı yegâne ve mukaddes gaye bildiği halkı, emperyalizm ve
kapitalizm tahakküm ve zulmünden kurtararak, irade ve hâkimiyetin
hakiki sahibi kılmakla gayesine ulaşacağı
kanaatindedir.
“Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti, milletin hayat ve
bağımsızlığına suikast
eden emperyalist ve kapitalist düşmanların tecavüzlerine karşı müdafaa
ve harici
düşmanlarla işbirliği yapıp milleti aldatmaya ve ifsada çalışan dahili
hainlerin
cezalandırılması için orduyu sağlamlaştırmayı ve onu milli
bağımsızlığın dayanağı
bilmeyi borç sayar.”
I.TEMEL İLKELER
1. Ad ve Nitelik
İşçi Partisi, Türkiye işçi sınıfının, köylülerin, esnaf ve
zenaatkârların, kamu çalışanlarının, fikir emekçilerinin, millî
sanayici ve tüccarların ortak millî iktidarı için mücadele eden öncü
partidir. Kısaltılmış adı İP’dir. Merkezi Ankara’dadır.
İşçi Partisi, Türk Devrimi’nin milliyetçi, halkçı ve sosyalist
birikimini, Parti’nin Tüzük ve Programı temelinde, tek bir disiplin
altında kucaklar.
Parti’nin simgesi, Çoban Yıldızı’dır. Parti’nin flaması, kırmızı zemin
üzerine sarı yıldızdır. Parti simgesi, oy pusulalarında beyaz zemin
üzerinde yıldız olarak gösterilir.
2. Amaç
İşçi Partisi’nin yakın amacı, Meşrutiyetlerle başlayıp Kemalist
Devrim’le en büyük atılımını gerçekleştiren millî demokratik
devrimimizi tamamlayarak, millî devleti ve halk yönetimini yeniden
kurmak, emperyalizmin baskı ve denetimine son vermek, Ortaçağ
kalıntısı bütün ilişki ve kurumları hayatın her alanından temizlemek,
halkı özgürlüğe, esenliğe ve aydınlığa kavuşturmaktır.
İşçi Partisi, Türkiyemizin bugün Asya’dan yükselen çağdaş ve toplumcu
uygarlığın önündeki seçkin yerini alması için, artık mafyalaşan
kapitalizmin her tür sömürü ve baskısını arasız devrimlerle ortadan
kaldırmayı ve imtiyazsız, sınıfsız, kaynaşmış bir toplum kurmayı
hedefler.
İstiklâl Marşımızda belirtildiği gibi, “tek dişi kalmış canavar” olan
bugünkü Batı merkezli mafya-tarikat sisteminin, insanın insana
kulluğuna, kadın ile erkek arasındaki eşitsizliğe, yabancılaşmaya,
yozlaşma ve çürümeye yol açan kurum ve ilişkileri, bütün siyasal,
ekonomik ve toplumsal temelleriyle birlikte temizlenecektir. İnsan ve
doğa yıkımdan kurtarılacaktır. Bencilliğe ve özel çıkara değil, kamu
yararına öncelik veren yeni toplumun kurulmasında, halkımızın
güçbirliği, elbirliği, kardeşlik ve dayanışma geleneği, en büyük itici
güç olarak harekete geçirilecektir.
3. Öncü Geleneği ve Devrim Mirası
İşçi Partisi, 150 yıllık devrimimizin Namık Kemal’lerden Mustafa
Kemal’lere uzanan öncü parti geleneğinin ve bu sürecin ayrılmaz
parçası olan emekçi partilerin ürettiği düşünsel ve örgütsel birikimin
devamı ve mirasçısıdır.
İşçi Partisi, milletin bağımsızlığına, vatanın bütünlüğüne, halkın
mutluluğuna, yurtta ve cihanda barışa hizmet için, insanlığın Fransız
Devrimi, Amerikan Bağımsızlık Savaşı ve Devrimi, Sovyet Devrimi, Türk
Devrimi, Çin Devrimi ve Cezayir Kurtuluş Savaşı gibi büyük devrimci
atılımlarla elde ettiği bağımsızlık, özgürlük, barış ve bilgi
birikimini savunur ve bu yöndeki mücadeleleri destekler.
4. Bilimin Yol Göstericiliği
Hayatta en hakiki yol gösterici bilimdir. İşçi Partisi, arkada kalan
yüzyıllarda, milletimizin ve insanlığın millî kurtuluş savaşlarından,
demokratik ve sosyalist devrimlerden beslenen bilim ve kültür mirasını
değerlendirir ve rehber kabul eder. Partimiz, daima gerçeklerden
hareket eder, teoriyi hayatın içinde arar, pratikte sınar ve
geliştirir.
5. İdeolojik ve Örgütsel Bağımsızlık
İdeolojik ve örgütsel bağımsızlık esastır. İşçi Partisi, kendi yolunu
kendi çizer. Teorisini, programlarını ve siyasetlerini kendisi
oluşturur. Başka bir ülke veya başka bir parti tarafından yönetilmeyi
reddeder. Dünyanın diğer ülkelerinin siyasal partileriyle, yurtsever
ve emekçi kuruluşlarıyla ilişkilerinde bağımsızlık ve eşitlik
ilkelerini dikkatle uygular.
6. Halka Dayanmak
En büyük üretici ve değiştirici güç, emekçi halkın kendisidir. İşçi
Partisi, bu bilinçle halka güvenir, halkı seferber eder ve halk
yönetimini halkın eliyle inşa eder.
İşçi Partisi, emekçilerin siyasal, kültürel ve manevi yönlerden
gelişerek toplumumuzun her alanda ilerlemesine önderlik edecek öncüler
haline gelmeleri ve böylece halkın bütün kitlesiyle seçkinleşmesi ve
sonuç olarak öncü ile kitle arasındaki farkın kalkması için çalışır.
7. Milleti Birleştirmek
İşçi Partisi, millî devletin bağımsızlığı ve egemenliği, vatanın
bütünlüğü, Kemalist Devrim’in başarısı için, çeşitli kavimsel köken ve
mezheplerden milletimizin birleştirilmesine önderlik eder.
İşçi Partisi, halk içindeki çelişmelerin şiddet yöntemiyle ele
alınmasına karşı kararlı mücadele yürütür, sorunların özgür ve zengin
tartışmalarla çözülmesine çalışır. Halk içinde şiddete başvurulmasına
kesinlikle izin vermez.
8. Emperyalizme Karşı Dayanışma
İşçi Partisi, emperyalizme karşı, devletlerin bağımsızlık, milletlerin
kurtuluş ve halkların devrim mücadelelerini destekler.
II.ÖRGÜTLENME İLKELERİ
9. Demokratik Merkeziyetçilik
İşçi Partisi’nin temel örgütlenme ilkesi, demokratik
merkeziyetçiliktir.
Parti hayatında demokrasi esastır. Parti, üyelerin girişkenliğini
geliştirir; farklı görüşlere ifade özgürlüğü sağlar, saydamlığı
uygular. İşçi Partisi, demokratik yapısını, organlarının ve üyelerinin
emekçi karakterine dayandırır. Organların ve delegelerin bileşiminde
kadınların ve gençlerin etkili oranda yer almasına özel önem verilir.
Öncü Gençlik ve Öncü Kadın başkanları, bütün kademelerde yönetim
kurulu toplantılarına katılırlar.
Parti içinde canlı bir düşünce hayatı geliştirmek, bütün yönetici
organların ve üyelerin görevidir. Parti içindeki farklı görüşler
teorik gelişmenin motorudur. Bütün parti üyelerinin, topluma karşı,
programı ve temel siyasetleri savunma sorumlulukları vardır. Bununla
birlikte, programın değişmesini önermek ve gerekçelerini açıklamak her
üyenin hakkıdır. Parti, teorik ve siyasal olgunluğunu geliştirmek,
birliğini sağlamlaştırmak ve mücadele gücünü yükseltmek için, bütün
organlarında eleştiri ve özeleştiriye önem verir.
Yönetim kurulları, çeşitli parti görevleri için oluşturulan kurullar
ve Parti’nin seçimlerde göstereceği adaylar, ilke olarak seçimlerle
belirlenir.
Bütün yönetim organları, siyasetlerini oluştururken ve önemli kararlar
verirken, üyelerin ve halkın talep ve görüşlerini alırlar, bu amaçla
danışma toplantıları düzenlerler.
Organ kararlarına karşı, ilgili organlar veya üyeler bir üst organa
itiraz edebilir.
Partinin halka önderlik yeteneğini yükseltmek ve iktidar hedefine
ilerlemek, disiplinin yol gösterici ilkeleridir. Kararların
uygulanmasında ve görevlerin yerine getirilmesinde, azınlık çoğunluğa,
alt kademeler üst kademelere, bütün Parti, Merkez Karar Kurulu’na
uyar. Üst kademeler Parti kararlarının uygulanmasını denetler. Alt
kademeler, üst kademelere rapor verir. Üst kademeler, raporları
değerlendirir ve cevaplar.
10. Üyelerin ve Alt Organların Girişkenliğini Geliştirmek
Merkez organlar ve üst kademeler, alt kademelerin ve üyelerin
girişkenliğini geliştirir, onların Parti’nin yönetimine ve genel
olarak Parti yaşamına en etkin ve yaratıcı biçimde katılmaları için,
gerekli işleyişleri kurar ve geliştirir.
11. Saydamlık
İşçi Partisi’nde teoriye, programa ve siyasete ilişkin sorunlar, açık
tartışmayla çözülür.
İşçi Partisi’nin gelir ve giderleri, organların ve üyelerin bilgisine
sunulur. Her kademedeki Parti yöneticileri, milletvekilleri, belediye
başkanları, belediye meclis üyeleri ve il genel meclisi üyeleri;
seçildikleri ve görevi bıraktıkları ilk hafta içinde bağlı
bulundukları Parti örgütüne mal beyanında bulunurlar.
III.ÜYE
12. Üyelik Şartları
Parti’nin Tüzük ve Programı’nı benimseyen, Parti temel örgütlerinden
birinde görev almayı ve Parti ödentisini düzenli olarak ödemeyi kabul
eden herkes Parti’ye üye olabilir.
13. Üye Ödentisi
Aylık üyelik ödentisi en az iki YTL, en çok 2 bin YTL’dir. Ödenti
yükümlülüğünü altı ay yerine getirmeyen üyeler yazılı olarak uyarılır.
Buna rağmen ödemede bulunmayanlar, ödentilerini ödeyinceye kadar seçme
ve seçilme hakkını kullanamazlar, yönetici organlarda görev alamazlar.
İkinci yazılı uyarıya rağmen ödentilerini ödememekte üç ay ısrar
edenlerin üyeliği, bağlı bulundukları ilçe yönetim kurulunun kararı ve
il yönetiminin onayıyla düşürülür.
14. Üyeliğe Giriş
Üyelik için Parti’nin bütün örgütlerine başvurulabilir. Parti’nin üye
sayısını çoğaltmak ve halka önderlik yeteneğini yükseltmek, Parti
örgütlerinin başlıca görevidir. Her örgüt ve üye, bu amaçla
yurttaşlara üyelik önerisinde bulunur.
Üyelik için başvurular, çalıştığı veya oturduğu ilçeye bildirilir.
Başvuranlar, aday üye olarak kaydedilir. Aday üyelik süresi altı
aydır. Aday üye, seçme ve seçilme dışında, asıl üyenin hak ve
yükümlülüklerini taşır. Aday üyeler, temel örgütlerde çalışırlar.
Aday üyenin bağlı olduğu örgüt, asıl üyeliğe kabul konusunda en geç
altı ay içinde karar verir. Bu yetki altı ay dolmadan kullanılabilir.
Altı ay içinde karar verilmezse, asıl üyelik kabul edilmiş sayılır.
Üyeye Parti kimlik kartı verilir.
Üyelik başvuruları reddedilen aday üyeler, bildirim tarihinden
başlayarak üç ay içinde bir üst organa itirazda bulunabilirler. Üst
organın vereceği karar kesindir.
15. Üyenin Görevleri
Parti programını ve siyasetlerini yaymak, kitlelere önderlik etmek,
bir temel örgütte çalışmak, parti ödentisini düzenli vermek, tek
başına kaldığı zaman bile bir organ gibi çalışmak, yeni üyeler
kazanmak, Parti yönetimine ve kararlarına katılmak, halkla aynı kaderi
paylaşmak, sade yaşamayı bir hayat felsefesi olarak kabul etmek
üyelerin görevidir.
Üyeler yönetim kurullarına öneride bulunma, önemli kararlarla ilgili
toplantılar isteme, en üst organlara kadar şikayette bulunma haklarına
sahiptir.
16. Üyenin Yer Değiştirmesi
Hiçbir üye, Parti’nin birden çok örgütüne aynı anda kayıtlı olamaz. Bu
durumda en son kayıt geçerlidir. Üye ve bağlı bulunduğu temel örgüt,
üyenin ayrıldığı ve taşındığı yeri kayıtlı olduğu ilçe örgütüne
bildirir. İlçe örgütü, yeri değişen üyenin kaydını yeni ilçe örgütüne
aktarır.
17. Üyelikten Çekilmek
Üye dilediğinde üyelikten çekilebilir. Üyelikten çekilme kararı, bağlı
bulunulan ilçe başkanlığına yazılı olarak bildirilir. İlçe örgütü,
üyenin çekildiğini il başkanlığına ve Genel Sekreterliğe 15 gün
içerisinde iletir.
IV.ÖRGÜT
18. Örgüt ve Organlar
Merkez organları, il, ilçe ve belde örgütleri, TBMM Parti Grubu, il
genel meclisi grupları, belediye meclisi grupları, kollar ve yan
kuruluşlar, köy ve mahalle temsilcilikleri; hep birlikte Parti
örgütünü oluşturur.
Parti’nin bütün yönetici organları, ihtiyaca göre kendilerine bağlı
bürolar, kurullar, çalışma grupları ve denetim kurulları kurmaya
yetkilidir.
Parti organ ve örgütleri şunlardır:
A. Merkez Organları
a) Genel Kurultay
b) Genel Başkan
c) Merkez Karar Kurulu (MKK)
d) Merkez Yürütme Kurulu (MYK)
e) Merkez Denetim Kurulu
f) Merkez Disiplin Kurulu
B. İl Örgütleri
a) İl Kurultayı
b) İl Başkanı
c) İl Yönetim Kurulu
d) İl Disiplin Kurulu
C. İlçe Örgütleri
a) İlçe Kurultayı
b) İlçe Başkanı
c) İlçe Yönetim Kurulu
D. Belde Örgütleri, Semt, Mahalle ve Köy Temsilcilikleri ve Temel
Örgütler
E. Yurtdışı Temsilcilikleri
F. Parti Grupları
a) TBMM Grubu Genel Kurulu
b) TBMM Grubu Yönetim Kurulu
c) TBMM Grubu Disiplin Kurulu
d) İl Genel Meclisi Parti Grupları
e) Belediye Meclisleri Parti Grupları
G. Kollar ve Yan Kuruluşlar
a) Öncü Gençlik
b) Öncü Kadın
c) Ulusal Strateji Merkezi (USMER)
d) Kültür ve Sanat Merkezleri
19. Genel Kurultay
Parti’nin en yüksek organı, Genel Kurultay’dır. Parti’nin Tüzük ve
Programını kararlaştırır, genel çizgisini belirler ve merkez
organlarını seçer.
Genel Kurultay, seçilmiş ve doğal delegelerden oluşur. Seçilmiş
delegeler, il kurultaylarında üye oranına göre seçilir. Genel Kurultay
öncesinde, delegelerin kaç üyeyi temsilen seçileceği, Merkez Karar
Kurulu tarafından Kurultaylar Yönergesi’yle belirlenir. Genel
Kurultay’ın seçilmiş delegeleri, TBMM üye tamsayısının iki katından
fazla olamaz. Genel Kurultay’ın doğal üyeleri, Genel Başkan, Merkez
Karar Kurulu üyeleri, Merkez Disiplin Kurulu üyeleri, üyeliği devam
eden Parti Kurucuları, Parti üyesi bakanlar ve milletvekilleridir.
Genel Kurultay’ın olağan toplantıları, iki yılda bir yapılır.
Olağanüstü toplantılar, Genel Başkan’ın veya Merkez Karar Kurulu’nun
kararıyla ya da Genel Kurultay delegelerinin veya bütün Parti
üyelerinin en az beşte birinin yazılı istemi üzerine Genel Başkan
tarafından toplantıya çağırılır.
Merkez Karar Kurulu, toplumsal ve siyasal koşulların gerekli kıldığı
durumlarda, ilçe ve il kurultaylarını ve Genel Kurultay’ı
erteleyebilir. Karar üçte iki çoğunlukla alınır. Erteleme süresi bir
yılı geçmez.
20. Genel Başkan
Parti’yi Genel Başkan temsil eder.
Genel Başkan, Merkez Karar Kurulu’nun, Merkez Yürütme Kurulu’nun ve
bütün Parti örgütünün başkanıdır. Parti adına görüşmeler yapmaya,
ilişki kurmaya ve açıklamalarda bulunmaya yetkilidir.
Genel Başkan, Parti yönetim organlarını ve kurullarını birlikte veya
ayrı ayrı toplantıya çağırabilir, Parti örgütlerini görevlendirir ve
denetler.
Genel Başkan, Genel Kurultay’da delege tamsayısının salt çoğunluğuyla
ve gizli oyla seçilir. İlk iki oylamada sonuç alınamazsa, üçüncü
oylamada en çok oy alan aday seçilmiş olur.
Genel Başkanlık görevinin boşalması halinde, Merkez Karar Kurulu kendi
içinden Genel Başkan seçer.
21. Merkez Karar Kurulu
Merkez Karar Kurulu, Genel Kurultay’dan sonra en yetkili organdır.
Genel Başkan’dan ve Genel Kurultay tarafından seçilen 60 asıl 15 yedek
üyeden oluşur. Asıl üyeliğin boşalması durumunda, sıradaki yedek üye
asıl üye olur.
Merkez Karar Kurulu,
a) Tüzük, Program ve Genel Kurultay kararları doğrultusunda Parti’nin
stratejisini, siyasetlerini ve eylem çizgisini belirler.
b) Genel ve yerel seçimlere katılmaya karar verir. Aday Yönetmeliği’ni
düzenler ve seçim bildirgelerini kararlaştırır.
c) Genel Kurultay’a sunulacak raporları, önerileri ve karar
tasarılarını hazırlar.
d) Parti’nin iç hukukuna ilişkin düzenlemeleri yapar.
e) Bütçeyi görüşür, karara bağlar, kesin hesabı onaylar.
f) Yasaların ve Parti Tüzüğü’nün Kurultay’a verdiği yetkiler dışındaki
bütün yetkileri kullanır.
g) Merkez Yürütme Kurulu ve Merkez Denetim Kurulu üyelerini seçer.
Merkez Karar Kurulu, Genel Başkan’ın talimat veya onayıyla Genel
Sekreter tarafından en geç üç ayda bir toplantıya çağırılır. Toplantı
gündemi, önceden bildirilir.
22. Merkez Yürütme Kurulu
Merkez Yürütme Kurulu, Genel Başkan ile Merkez Karar Kurulu’nun kendi
üyeleri arasından seçeceği Genel Sekreter, Genel Sayman ve 12 Genel
Başkan Yardımcısından oluşur.
Merkez Yürütme Kurulu, Parti’nin en üst yürütme organıdır; kendi
içinde işbölümü yapar ve en geç ayda bir toplanır.
Merkez Yürütme Kurulu,
a) Genel Kurultay ve Merkez Karar Kurulu kararlarını yerine getirir ve
uygulanmasını denetler. Genel Kurultay’a ve Merkez Karar Kurulu’na
sunulacak raporları ve karar tasarılarını hazırlar.
b) Parti’nin merkez bürolarını, kollarını, yan kuruluşlarını ve diğer
merkezi kurumlarını örgütler. Bu örgütlerin yöneticilerini atar veya
seçimle gelenleri onaylar. İl, ilçe, belde, köy ve mahalle
örgütlerinin kurulmasını yönlendirir ve denetler.
c) Parti içi eğitimi planlar, örgütler ve yönetir.
d) Parti programını ve siyasetlerini duyurmak ve benimsetmek için,
gerekli örgütlenmeleri yapar, araçları yaratır ve çalışmaları yürütür.
e) Parti’nin siyasal ve hukuki ilişkilerinin yürütülmesine önderlik
eder.
f) Genel Kurultay’ın, il ve ilçe kurultaylarının, delege ve aday
seçimlerinin Tüzüğe ve Merkez Karar Kurulu kararlarına uygun olarak
gerçekleştirilmesini sağlar.
g) Parti’nin milletlerarası ilişkilerini yürütür.
23. Merkez Denetim Kurulu
Merkez Denetim Kurulu, Merkez Karar Kurulu’nun kendi içinden seçtiği
yedi üyeden oluşur. Merkez Denetim Kurulu, ilk toplantısında kendi
üyeleri arasından Merkez Denetim Kurulu Başkanı’nı seçer.
Merkez Denetim Kurulu, Merkez Karar Kurulu adına bütün parti
çalışmalarını ve hesaplarını denetler ve Merkez Karar Kurulu’na karşı
sorumludur.
24. Merkez Disiplin Kurulu
Merkez Disiplin Kurulu, Genel Kurultay’ın seçtiği yedi asıl ve üç
yedek üyeden oluşur. Görevleri Disiplin başlıklı V. Bölüm’de
belirtilmiştir.
25. Genel Sekreterlik
Genel Sekreter, Merkez Karar Kurulu’nun, Merkez Yürütme Kurulu’nun ve
Merkez Denetim Kurulu’nun kararlarını uygular. Merkez Yürütme
Kurulu’nun onayıyla yeteri kadar yardımcı atayarak Genel Merkez
bürolarını yönetir ve eşgüdümü sağlar. Merkez Karar Kurulu üyelerini
bilgilendirir, Genel Başkana vekalet eder.
26. Genel Saymanlık
Genel Sayman, Parti kaynaklarının yaratılmasına, gelirlerinin
toplanmasına, harcamaların yapılmasına önderlik eder; yıllık ve aylık
bütçeleri hazırlar ve Merkez Karar Kurulu’na sunar; gelir-gider,
demirbaş defterlerinin ve kesin hesapların düzenli ve süresinde
tutulmasını sağlar. Bu görevleri yerine getirmek için, Merkez Yürütme
Kurulu’nun onayıyla yeteri kadar yardımcı atar; bürolar ve örgütler
kurar.
27. İl Örgütü
İl Kurultayı, ilçe kurultaylarınca seçilmiş en çok 600 delegeden
oluşur ve iki yılda bir toplanır. Üye sayısı 600’ü geçmeyen illerde
bütün üyeler kurultaya katılır. Üye sayısının 600’ü geçmesi halinde,
ilçe kurultaylarının seçeceği delegelerin üye sayısına oranı, 600
delege esasına göre belirlenir.
Olağanüstü kurultay, il yönetim kurulunun kararı veya bir önceki il
kurultayı delegelerinin ya da il örgütü üyelerinin beşte birinin
imzasıyla yapılır.
O ilin Partili milletvekilleri, büyükşehir ve şehir belediye
başkanları, yönetim ve disiplin kurulları başkan ve üyeleri, il
kurultayının doğal üyeleridir.
İl yönetim kurulu, il başkanı ile altı asıl ve üç yedek üyeden oluşur.
İldeki üye sayısının 2000’i aşması halinde, il yönetim kurulu, il
başkanı ile 14 asıl ve altı yedek üyeden oluşur. İl yönetim kurulu
kendi arasından bir sekreter, bir sayman seçer.
İl başkanını, il yönetim kurulunu, il disiplin kurulunu ve ilin Genel
Kurultay delegelerini, il kurultayı seçer.
İl yönetim kurulu, Merkez Karar Kurulu’nun, Merkez Yürütme Kurulu’nun
ve kendi il kurultayının karar ve yönergelerini uygular ve ildeki
Parti çalışmasına önderlik eder.
Tüzüğü, programı, merkez organları ve il kurultayı kararlarını
uygulamaması durumunda, il yönetim kurulu Merkez Yürütme Kurulu
tarafından görevden alınır. İl kurultayına üç aydan az zaman kaldıysa,
görevden alma kararı verilemez. Merkez Yürütme Kurulu, görevden aldığı
il yönetim kurulunun yerine danışmada bulunarak geçici yönetim
kurulunu atar. Yeni kurul, başkanını kendi içinden seçer. Geçici
yönetim kurulu, olağanüstü il kurultayını 45 gün içinde seçimli
gündemle toplar.
28. İlçe Örgütü
İlçe kurultayı, en çok 400 delegeden oluşur ve iki yılda bir toplanır.
Üye sayısının 400’ü geçmemesi halinde kurultaya bütün üyeler katılır.
Üye sayısının 400’ü geçmesi halinde, belde kurultayları,
temsilcilikler ve temel örgütlerin seçeceği delegelerin üye sayısına
oranı, 400 delege esasına göre belirlenir.
Olağanüstü kurultay, ilçe yönetim kurulunun kararı veya bir önceki
ilçe kurultayı delegelerinin ya da ilçe örgütü üyelerinin beşte
birinin imzasıyla toplanır.
İlçe kurultayı delegelerini, belde, semt, mahalle ve köylerdeki temel
örgütler seçer. İlçe yönetim kurulu, delege seçimlerini bazı köy ve
mahallelerin üyelerini birleştirerek yapabilir. Bu karar, en az iki
gün önce ilgili üyelere bildirilir. İlçenin ve ilçeye bağlı
belediyelerin Parti’li başkanları, o ilçe örgütünde üye olan il ve
ilçe yönetim kurulu üyeleri, ilçe kurultayının doğal delegeleridir.
Parti üyesi olan büyükşehir belediye başkanı, il merkezindeki Parti’li
belediye başkanı, merkez ilçe çevresindeki diğer belediyelerin
Parti’li başkanları, doğal delege olarak merkez ilçe kurultayına
katılırlar.
İlçe yönetim kurulu, ilçe kurultayı tarafından seçilen, ilçe başkanı
ile dört asıl üç yedek üyeden oluşur. O ilçedeki üye sayısının 400’ü
geçmesi halinde, ilçe yönetim kurulu, ilçe başkanı ile altı asıl dört
yedek üyeden oluşur. İlçe yönetim kurulu, kendi arasından bir
sekreter, bir sayman seçer.
İl yönetim kurulu, tüzük ve programı veya merkez organları ya da il
yönetim kurulu kararlarını uygulamayan ilçe yönetim kurulunu görevden
alabilir. İlçe kurultayına üç aydan az süre varsa, görevden alma
kararı verilemez. Görevden alma durumunda, geçici ilçe yönetim
kurulunu, il yönetim kurulu atar. Geçici yönetim kurulu, olağanüstü
ilçe kurultayını bir ay içinde seçimli gündemle toplar.
29. Belde Örgütü
Belde yönetim kurulu, belde kurultayınca seçilen en az üç üyeden
oluşur ve kendi arasından başkanını seçer. Belde kurultayı, üst örgüt
gözetimi altında yapılır.
30. Semt, Mahalle ve Köy Temsilcilikleri
Semt, mahalle ve köy temsilcilikleri, üyelerin seçtiği temsilci ile en
az iki üyeden oluşur. Temsilcilik kurultayı, üst örgüt gözetimi
altında yapılır.
31. Temel Örgüt
İl ve ilçe örgütleri, Parti’nin halk kitlelerine önderlik etmesi için
fabrikalarda, işyerlerinde, köylerde, mahallelerde, meslek ve kitle
örgütlerinde, halkın olduğu her yerde temel örgütler kurar. Temel
örgüt, Parti örgütlenmesinin temelidir. Yöneticiler dahil bütün üye ve
aday üyeler, bir temel örgüt içinde çalışır.
Temel örgüt en az üç üyeden oluşur. Üye sayısı üçten az olan çalışma
alanları, çevre ve iş yakınlıklarına göre, geçici temel örgütlerde
birleştirilir veya üyeler geçici olarak başka bir temel örgütte
çalışırlar. Geçici temel örgüt, bulunduğu alanda üye sayısını
tamamlayarak temel örgüt kurma görevini üstlenir.
Her temel örgütte başkan, sayman, yayın-dağıtım ve eğitim görevlileri
bulunur. Diğer görevler ihtiyaca göre belirlenir.
Temel örgüt en geç ayda bir toplanır.
Temel örgütlerin işleyişi, Temel Örgüt Yönetmeliği’nde düzenlenir.
32. Yurtdışı Temsilcilikleri
Parti, yabancı ülkelerin başkentleri ile Türkiye Cumhuriyeti
konsolosluklarının bulunduğu şehirlerde yurtdışı temsilcilikleri açar
33. Meclislerde Parti Grupları
TBMM, belediye meclisi ve il genel meclislerindeki İşçi Partisi
üyeleri, Parti grubunu oluştururlar. Parti grupları, çalışmalarını
Parti üyelerinin ve yurttaşların talep ve eğilimlerini alarak
yürütürler.
34. Yeni Örgütlerin Kurulması
İllerde, ilçelerde, beldelerde ve temsilciliklerde, kurucu yönetim
kurulu üst organ tarafından atanır. Kurucu yönetim kurulu, kendi
üyeleri arasından başkanını seçer ve işbölümünü yapar. Yönetim
kurullarının çekilmesi halinde de bu madde uygulanır.
35. Kollar ve Yan Kuruluşlar
Parti örgütleri, Öncü Gençlik adıyla gençlik kolunu, Öncü Kadın adıyla
kadın kolunu, Ulusal Strateji Merkezini, Kültür ve Sanat Merkezini ve
uygun göreceği kolları ve yan kuruluşları kurarlar. Bunların
işleyişleri, Merkez Karar Kurulu tarafından hazırlanan özel
yönetmeliklerle düzenlenir. Kolların ve yan kuruluşların merkez
yönetimleri, Merkez Yürütme Kurulu’nca onaylanır.
Her kademedeki kol ve yan kuruluş, kendi genel merkezine ve bulunduğu
yerin Parti yönetim kuruluna bağlıdır. Bu iki disiplin arasında
anlaşmazlık durumunda, Parti’nin yerel örgütünün disiplini esastır.
Disiplin anlaşmazlıklarında, kol veya yan kuruluş, üst kademe yönetim
kuruluna ve Parti Merkez Yürütme Kurulu’na itirazda bulunabilir. Bütün
Parti örgütü, Merkez Karar Kurulu’nun disiplinine bağlıdır.
Kollar ve yan kuruluşlar, çalışmalarını yürütmek için, her türlü
kapalı salon ve açıkhava toplantıları ile konferans, panel, miting ve
yürüyüşler düzenler, her türlü yayın çalışmasında bulunur.
36. Öncü Gençlik
İşçi Partisi Öncü Gençlik, gençlik kitlelerini İşçi Partisi’nin Tüzük,
program ve siyasetleri temelinde örgütler ve gençlik hareketine
önderlik eder.
37. Öncü Kadın
İşçi Partisi Öncü Kadın, kadın kitlelerini İşçi Partisi’nin Tüzük,
Program ve siyasetleri temelinde örgütler ve kadın hareketine önderlik
eder. İşçi Partisi’nin bütün kadın üyeleri, İşçi Partisi Öncü Kadın’ın
da doğal üyesidir.
38. Ulusal Strateji Merkezi (USMER)
İşçi Partisi Ulusal Strateji Merkezi (USMER), Genel Başkan’ın ve
Merkez Yürütme Kurulu’nun önderliği altında, siyasal, toplumsal,
ekonomik, bilimsel, kültürel ve teknik araştırmalar yapar; plan ve
projeler üretir; Parti’nin hükümetteki ve muhalefetteki çalışmalarına
araştırma ve geliştirme alanında yardımcı olur. Bu amaçla yararlı
gördüğü her yerde, Parti üyeleri ile Parti’li olmayan bilim
emekçilerinin, öğretim üyelerinin, uzmanların ve siyasetçilerin
birlikte çalıştığı merkezler açar.
39. Kültür ve Sanat Merkezi
İşçi Partisi Kültür ve Sanat Merkezi, millî demokratik kültürümüzü
geliştirmek için çalışmalar yürütür ve yeni merkezler açar. Bu
merkezler, kültür ve sanat emekçilerinin yaratıcılıklarının gelişmesi
ve ürün vermesi için çalışır; halkı sanatla ve kültürle eğitir ve
çağdaş eğlence kültürünün gelişmesine katkıda bulunur.
40. Kurultay İlanı
Parti kurultayları için gazete ilanı zorunlu değildir. Kurultayların
çoğunluk aranan ve aranmayan toplantıları arasındaki süre bir güne
kadar kısaltılabilir. Bu kararları, Genel Kurultay için Merkez Karar
Kurulu, il ve ilçe kurultayları için il ve ilçe yönetim kurulları
verir.
41. Boşalan Görevin Doldurulması
İl başkanlığı veya ilçe başkanlığının istifa, görevden alma veya başka
bir nedenle boşalması halinde, yeni başkanı, il ve ilçe yönetim
kurulları kendi üyeleri arasından seçer.
Merkez Karar Kurulu, Merkez Disiplin Kurulu, il, ilçe veya belde
yönetim kurulu ve il disiplin kurulu üyeliğinin herhangi bir nedenle
boşalması durumunda, sıradaki yedek üye asıl üyeliğe geçer.
42. Seçimlerin Ortak Kuralları
Parti’nin Merkez Karar Kurulu, Merkez Disiplin Kurulu, Merkez Yürütme
Kurulu, il ve ilçe örgütleri seçimleri yanında il ve Genel Kurultay
delegelerinin seçimleri, gizli oy, açık ve aralıksız sayım yöntemiyle
yapılır.
Kurultaylarda yapılan seçimler için hazırlanacak oy pusulalarında her
organın adayları, diğer organ adaylarından ayrı olarak tek bir listede
gösterilir. Aday listelerinde asıl ve yedek ayrımı yapılmaz. Aday
sayısı, seçilmesi gerekli asıl ve yedek üye toplamından az olamaz.
43. Adayların Belirlenmesi
Milletvekili, il genel meclisi, belediye meclisi, belediye başkanı
seçimleri için, Parti adaylarının belirlenmesinde önseçim yapılması
esastır. Gerekli hallerde adaylar, danışma toplantılarıyla belirlenen
eğilimler esas alınarak merkez yoklamasıyla saptanır. Parti
adaylarının hangi ilde, hangi yöntemle belirleneceğine Merkez Karar
Kurulu karar verir.
44. Gelirler
Parti, gelirlerini Siyasî Partiler Kanunu’ndaki hükümler çerçevesinde
sağlar.
Parti’nin muhasebesi ve diğer malî işlemleri, Genel Merkez, il ve ilçe
kademelerinde yürütülür. Parti’nin belde örgütlerinde,
temsilciliklerinde, kollarında ve yan kuruluşlarında resmî defter
tutulmaz. Buralara ait gelir gider işlemleri, ilçe, il veya Genel
Merkez muhasebesi içinde gösterilir.
Parti örgütleri, bağlı bulundukları organa gelir ve giderleri hakkında
üç ayda bir hesap verirler. Bu denetimin, bütçelerin, bilançoların,
gelir ve gider cetvellerinin ve kesin hesapların düzenlenmesi usulü,
Merkez Karar Kurulu’nda kabul edilen Hesap ve Muhasebe Yönetmeliği’nde
gösterilir.
V.DİSİPLİN
45. Disiplin Kurulları
Parti Tüzük ve Programı’na ve organ kararlarına aykırı davranan
üyelere disiplin cezası uygulanır. Disiplin cezasına karar vermeye
yetkili organlar, disiplin kurullarıdır. Ancak Parti’nin bütün kademe
ve örgütleri de, kendilerine bağlı üyelere uyarıda bulunabilirler.
Merkez Disiplin Kurulu, Genel Kurultay’ın seçtiği yedi asıl ve üç
yedek üyeden oluşur.
İl disiplin kurulu, il kurultayının seçtiği üç asıl ve üç yedek üyeden
oluşur. TBMM Grup Disiplin Kurulu, TBMM Grup Genel Kurulu’nun seçtiği
yedi asıl ve beş yedek üyeden oluşur.
Disiplin kurulları, başkanlarını kendi içlerinden seçer ve işbölümünü
yaparlar.
46. Disiplin Cezaları
Disiplin cezaları; uyarı, kınama, göreve son verme, geçici çıkarma ve
kesin çıkarmadır.
Parti görevlerini yerine getirmeyen ve disipline uymayan üyelere uyarı
cezası verilir. Disiplinsizliği sürdürenler kınama cezasına
çarptırılır. Parti örgütlerinin çalışmasını engelleyenlere göreve son
verme cezası uygulanır. Merkez Karar Kurulu üyelerine göreve son verme
cezası verilemez. Parti Tüzük ve Programı’na, organ kararlarına aykırı
davranışta ısrar edenlere geçici çıkarma cezası verilir.
Geçici çıkarma cezası verilenler, cezayı veren disiplin kurulunun
belirleyeceği en az bir, en çok iki yıllık sınama süresi içinde
yöneticilik yapamazlar; seçme ve seçilme haklarını kullanamazlar.
Bunun dışındaki bütün Parti görevlerini yerine getirirler. Yetkili
disiplin kurulu, ceza süresinin yarısı dolduğu zaman, üyenin bağlı
olduğu Parti örgütünün raporunu değerlendirerek cezanın son bulmasına
karar verebilir.
Parti Tüzük ve Programı’nı temelden reddedenlere, hizip oluşturanlara
ve Parti disiplinini çiğnemekte ısrar edenlere kesin çıkarma cezası
verilir.
47. Disiplin İşlemleri
Üyeyi yetkili disiplin kuruluna sevketme yetkisi, üyenin bağlı olduğu
il, ilçe yönetim kurulu ve Merkez Yürütme Kurulu’na aittir. Ayrıca
herhangi bir üye, ilçe örgütü üyelerinin üçte birinin imzaladığı
gerekçeli bir yazıyla disiplin kuruluna sevk edilebilir.
Merkez Karar Kurulu ve Merkez Disiplin Kurulu üyelerini Merkez
Disiplin Kurulu'na sevk kararı, başvurudan sonraki ilk toplantıda
Merkez Karar Kurulu’nun üçte iki çoğunluğunun oyuyla alınır. Bunlar
dışındaki yönetim ve disiplin organlarının üyelerini disiplin kuruluna
sevk yetkisi, üyesi olduğu kurula ve bir üst organa aittir.
Merkez Yürütme Kurulu veya disiplin kurulları, sevkedilen üyenin Parti
üyeliğini veya görevini kesin karar verilene kadar tedbir kararıyla
askıya alabilir.
Disiplin kuruluna sevk edilen üye, disiplin kurulu başkanlığının
yazılı bildiriminden başlayarak on beş gün içinde sözlü ya da yazılı
savunma yapar. Zorunlu hallerde disiplin kurulu on beş günlük ek süre
verebilir. Savunmasını süresinde yapmayan üye, bu hakkını kullanmaktan
vazgeçmiş sayılır.
Disiplin kurulları sevk edilen üye hakkında en geç üç ay içinde karar
verirler. İl disiplin kurulu, gecikmeyi haklı kılan bir gerekçe
göstermeksizin, üç ay içinde karar vermezse, sevk isteminde bulunan
kurul, bir yazıyla Merkez Disiplin Kurulu’na başvurur. Bu durumda
Merkez Disiplin Kurulu, ilgili il disiplin kurulunu yazılı olarak
uyarır ve karar için bir aylık ek süre tanır; yine karar verilmezse
soruşturma dosyasını isteyerek esastan inceler ve karar verir.
Disiplin kurulları, üye tamsayısının çoğunluğuyla karar verir.
İl disiplin kurulu kararlarına karşı, ilgili üye, il yönetim kurulu
veya disipline sevk isteminde bulunan kurul, Merkez Disiplin Kurulu’na
itiraz edebilir. Merkez Disiplin Kurulu, kararı onar veya bozar ya da
değiştirerek sonuçlandırır. Merkez Disiplin Kurulu kararlarına karşı;
ilgili üye, Merkez Yürütme Kurulu, Merkez Denetim Kurulu veya ilgili
örgüt, yeniden inceleme talebinde bulunabilir. Bu talep üzerine
verilen karar kesindir. İtiraz süreleri bildirimden başlayarak 15
gündür.
İl ve TBMM disiplin kurullarınca verilen çıkarma ve geçici çıkarma
cezaları, Merkez Disiplin Kurulu’nun onayıyla kesinleşir. Karar
onaylanmazsa, ilgili disiplin kurulu konuyu yeniden inceler.
Kesinleşen disiplin cezalarını kaldırma yetkisi, Genel Kurultay’ındır.
Daha önce Parti’den çıkarılmış bir üyenin Parti’ye yeniden üye
yazılması, Merkez Yürütme Kurulu’nun onayını gerektirir.
Disiplin kovuşturması ve yargılaması usulü, disiplin kurullarının
görev bölüşümü, toplanma ve çalışma yöntemleri ve öteki işlemler;
Merkez Karar Kurulu’nun kabul ettiği Disiplin Yönetmeliği’nde
düzenlenir. |