Latince adı “Salvia Officinalis” olan ada çayı bitkisi diş otu olarak da biliniyor. Tüylü ve beyazımsı bir renkte olan yaprakları, çay olarak haşlanarak içildiği gibi et yemeklerine koku ve lezzet vermek için de kullanılıyor.
Adaçayının geleneksel tıpta önemli bir yeri olduğunu söyleyen Çakın,” Efsanelerde, ‘ölümün ilacı’ olduğu söylenen adaçayı, geleneksel tıbbın olmazsa olmazı arasında yer alıyor. Yoğun bir kullanım alanı olan adaçayı, bağışıklığı güçlendirerek başta faranjit, soğuk algınlığı, boğaz ağrısı ve grip gibi birçok kış hastalığına iyi geliyor.” dedi.
Adaçayının faydaları
Diyetisyen Gülhan Koca ise adaçayının faydalarını şöyle sıraladı;
- Vücut direncini güçlendiricidir. Hastalık sonrası güçsüzlük, kas yorgunluğu durumlarında faydalıdır.
- Balgam söktürür ve toksinleri vücuttan uzaklaştırmaya yarar.
- Boğaz ve bademcik iltihabına karşı oldukça yararlıdır. Farenjit, larenjit başlıca kullanım alanlarıdır.
- Ada çayının içinde bulunan “cineol” adlı madde öksürüğü önleyici özelliktedir.
- Gaz söktürücü ve hazmı kolaylaştırıcıdır. Mide spazmına ve bulantısına iyi gelir.
- Beyin işlevini artırır, hafızayı güçlendirir, unutkanlık sorununa olumlu etki sağlar. Alzheimer sebebiyle azalan bir beyin kimyasalına koruyucu etkide bulunmaktadır.
- Ateş düşürücüdür.
- Menopoz dönemindeki kadınlarda sıcak basmalarını ve aşırı terlemeyi önleyici etkisi bulunmaktadır.
- Aç karnına içilen ada çayının kan şekerini düşürücü özelliği vardır.
- Soğuk içilen ada çayının ishal kesici etkisi bulunmaktadır.
- Kuru ada çayı yaprağı toz haline getirilerek dişlerin üzerine sürüldüğünde dişleri güçlendirir ve beyazlatır. Diş ve ağız iltihapları durumlarında ise soğuk ada çayı gargara olarak kullanılabilir.
- Migren ve baş ağrısı durumunda, sıcak ada çayına batırılmış bezle alın bölgesine kompres uygulamasının olumlu etkisi bulunmaktadır.
- Soğuk ada çayı kompresi, kesik ve yaralarda rahatlama ve hızlı iyileşme sağlamak için uygulanabilir.
Tüketirken dikkatli olunmalı!
Adaçayının kullanımı konusunda Diyetisyen Çakın, bazı noktalara dikkat çekti. Bunlar;
- Adaçayı gün içerisindeki toplam tüketimi iki kupayı geçmemelidir.
- Sıcak çaya eklenen balda “Hidroksimetil furfural” adı verilen zararlı bir bileşik oluştuğu için özellikle boğaz ağrısını gidermek amacıyla adaçayı bal ile birlikte tüketilmemelidir.” açıklamalarında bulundu.
- Adaçayı, kasılmalara ve sütün azalmasına sebep olduğu için hamileler ve emziren kadınlar tarafından kullanılmamalıdır
- Açıkta satılan bitki çaylarına farklı türde bitkiler karışabilirken; toz, tarım ilacı, ağır metal gibi maddeler de içerebilir.
- Özellikle aflatoksin adı verilen ve açıkta satılan çaylarda oluşabilen zehirli bileşik, karaciğer kanseri oluşumuna neden olabilmektedir.