İsrail özür diledi, şimdi ne olacak

İsrail özür diledi, şimdi ne olacak

ABD Başkanı Barack Obama'nın bizzat devreye girmesiyle Türkiye ile İsrail arasındaki Mavi Marmara krizi çözüldü. İsrail Başbakanı Binyamin Netenyahu dün telefonda Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'a, İsrail'in "özür dilediğini" söyledi, Erdoğan da "Türk halkı adına bu özrü kabul ettiğini" bildirdi. Peki şimdi ne olacak? 2. katip seviyesine indirilen Türkiye ile İsrail arasındaki diplomat ilişkiler, tekrar Büyükelçilik seviyesine çıkarılacak.

Haberin Devamı

/images/100/0x0/55eaf420f018fbb8f8a164f7
* TAZMİNAT BELİRLENECEK: İsrail'in özrünün ardından ilk adım, Türk ve İsrail heyetlerinin Mavi Marmara saldırısında ölenlerin ailelerine ve yaralananlara verilecek tazminatın belirlemesi olacak. Bu konuda, Mavi Marmara saldırısından hemen sonra başlayan temaslarda, zaten bir noktaya gelinmişti. İsrail'in en kolay kabul ettiği şart, tazminat şartı olmuş, özür ve Gazze ablukası şartlarını uzun süre kabul etmediğinden, bu konuda ilerleme sağlanamamıştı.
Ancak Türkiye, bir yandan da tazminat konusundaki hukuki çalışmaları bu üç yıl içinde yapmıştı.
Tazminat belirlenirken, bu tip uluslararası olaylarda daha önce devletlerin yaptıkları standart uygulamalar temel alınacak. Türkiye de daha önce, sınırötesi hava operasyonları sırasında zarar gören İran vatandaşlarına tazminat ödemişti. Türkiye'nin bu konudaki deneyimleri ile uluslararası alandaki benzer tazminat uygulamaları, İsrail heyetiyle müzakerelerde masada olacak. Müzakereler sürerken, Mavi Marmara olayının kurbanları ile de sürekli temas içinde olunacak.

Haberin Devamı

* ADEMİ MESULİYET (NON LIABILITY) ŞARTI GELECEK: Tazminat anlaşmasının en önemli şartını ise İsrail'in isteği "ademi mesuliyet şartı" (non liability clause) oluşturuyor. Ademi mesuliyet şartı, tazminat ödemelerinin yapılmasıyla birlikte, Mavi Marmara olayına karışan tüm İsrailliler, (yani emri Mavi Marmara'ya operasyon talimatını veren İsrailli siyasetçiler, operasyonu planlayıp yöneten İsrailli üst düzey askeri yetkililer ve bizzat operasyonu gerçekleştiren İsrailli subay ve askerler) hakkındaki tüm davalardan vazgeçilecek. Türkiye hem devlet olarak davalardan vazgeçecek, hem de Mavi Marmara kurbanlarının aileleriyle temas içinde olunarak, mağdur olan ailelerin tazminat karşılığında İsrail ve operasyonu gerçekleştiren İsrailliler hakkındaki hukuksal haklarından feragat ettiklerine dair anlaşma yapılacak.

 * TÜRKİYE, İSRAİL'E YÖNELİK VETOLARI KALDIRACAK: Tazminat görüşmelerindeki ilerlemeye paralel olarak, Türkiye İsrail'e yönelik uluslararası alanda koyduğu vetoları teker teker kaldıracak. Örneğin, Türkiye İsrail'in NATO ile ortak tatbikat yapmasına, askeri alandaki ilişkileri geliştirmesine yönelik veto koymuştu. Bu ve benzeri, uluslararası alandaki vetolar kaldırılacak.

Haberin Devamı

ASKERİ KONTEYNERDA GÖRÜŞME / FOTO GALERİ
 
* DİPLOMATİK İLİŞKİLERİN SEVİYESİ YÜKSELECEK:
Mavi Marmara olayının ardından 2. katip seviyesine indirilen Türkiye ile İsrail arasındaki diplomat ilişkiler, ancak tazminat ve ademi mesuliyet anlaşmalarının ardından yükseltilecek. Türkiye ile İsrail arasındaki ilişkiler, Mavi Marmara önceki durumuna, yani Büyükelçilik seviyesine çıkarılacak.
 
* FİLİSTİN'DE (SADECE GAZZE DEĞİL) İSRAİL-TÜRK İNSANİ İŞBİRLİĞİ BAŞLAYACAK:
Türkiye, Mavi Marmara krizinin aşılması için İsrail'e koyduğu "Gazze ambargosunun kaldırılması" şartını da yakından takip edecek. Üstelik insani alandaki takip sadece Gazze ile sınırlı kalmayacak, tüm Filistin topraklarını kapsayacak. Bu çerçevede, Filistin bölgelerinde Türkiye ve İsrail birlikte okul, hastane gibi inşaatlara girişecekler, Filistinlilerin yaşam standardının yükseltilmesi konusunda, insani alanda birlikte çalışacaklar.

Haberin Devamı

 * İSRAİL'E TÜRKİYE'NİN "KIRMIZI LİSTESİNDEN" ÇIKACAK, İHALELERE GİREBİLECEK: Diplomatik ilişki durumunun Büyükelçilik seviyesine çıkması ve Filistin topraklarındaki Türk-İsrail insani işbirliğinin sorunsuz yürümesi halinde, İsrail "kırmızı listeden" çıkacak. "Kırmızı liste"de, siyasi anlaşmazlıklar nedeniyle Türkiye'nin devlet ihalelerine alınmayacak ülkeler bulunuyor. İsrailli, kamu ya da özel şirketler, Mavi Marmara olayından bu yana Türkiye'deki devlet ihalelerine dahil edilmiyorlardı. Bu kısıtlama kaldırılacak.
 
* KARŞILIKLI ÜST DÜZEY ZİYARETLER BAŞLAYACAK: Türkiye ile İsrail arasında kesilmiş durumdaki ikili üst düzey ziyaretler başlayacak. Bu çerçevede ilk üst düzey ziyaretin Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, ardından da Başbakan Recep Tayyip ERdoğan tarafından yapılması bekleniyor. Davutoğlu ve Erdoğan, sadece İsrail'e değil, Gazze ve Batı Şeria'ya da ziyarette bulunacaklar.

Haberin Devamı

 * HERKESİN MERAK ETTİĞİ; YAHUDİ LOBİSİ TÜRKİYE'YE DESTEK VERECEK Mİ?: İsrail'le normalleşme sürecinde ilk test ise Nisan ayında yaşanacak. Başta ABD ve Fransa gibi ülkelerdekiler olmak üzere İsrail'e çok bağlı olan Yahudi lobisi, Mavi Marmara gerginliği nedeniyle Türkiye'ye yıllarca verdiği desteği çekmişti. Şimdi yine İsrail hükümetinin telkinleri ile, güçlü Yahudi lobisinin üçüncü ülkelerde Türk çıkarlarına destek verip vermeyeceği en büyük merak konusu. Bu destek için ilk testin de Ermeni soykırım iddialarının her yıl en üst seviyede gündeme geldiği Nisan ayında gerçekleşmesi bekleniyor.
Türkiye ayrıca, ABD Kongresi'nde çok güçlü olan Yahudi lobisinden, ABD'nin askeri ihaleleri ve yardımları konusunda da destek bekliyor. Türkiye'nin terörle mücadelede kullanmak için ABD'den istediği, insansız hava araçları, helikopterler, teknolojik silahlar gibi pekçok aracın satın alınabilmesine, ABD Kongresi veto ya da kısıtlama koyuyordu.

Haberin Devamı


 

Haberle ilgili daha fazlası: