"Uğur Cebeci" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Uğur Cebeci" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Uğur Cebeci

Gerçek uçan saraylar

İş jetleri genellikle 8-10 koltuklu olsa bile gazete haberlerine ‘uçan saray’ olarak yansır. Peki, 420 hatta 550 koltuklu dev bir yolcu uçağı iş jeti haline getirilirse kabininde neler olur?

Varlıklarının büyüklüğünü göstermek isteyen özellikle Ortadoğulu işadamları, dev yolcu uçaklarını uçan saraya dönüştürüyor. Normalde yolcu kapasitesi maksimum 19 koltuğa çıkan Gulfstream G550, Falcon 7X veya Global Express gibi ultra uzun menzilli iş jetleri onları kesmiyor. Son yıllarda ağırlıklı olarak Ortadoğulu işadamları ve prensler, Airbus’ın A380 veya Boeing’in 747-8 gibi büyük yolcu uçaklarını tercih ediyor.
Bütününe ekonomi koltuğu yerleştirildiğinde 850 kişinin yolculuk yapacağı uçağı özellikle şeyhler, yatak odasından hamama kadar değişik düzenlemelerle gökyüzündeki sarayları haline getiriyor. 300 milyon dolardan daha pahalı uçakları özel düzenleyenler, içine bir ya da iki otomobillik garaja kadar her şeyi koyduruyor.
Bir A380 yolcu uçağının liste satış fiyatı 375 milyon dolar. Boeing 747-8 ise 332 milyon dolar. Pazarlıklar, havayollarının aksine tek uçak üzerinden yapıldığı için imalatçılar pek fazla indirim de yapmıyor.

/images/100/0x0/55eb363ef018fbb8f8b29f70
MODİFİKASYON İKİ YIL SÜRÜYOR

İş sadece böyle bir yolcu uçağını almakla da bitmiyor. Yaklaşık 1.5-2 yıl süren kabin modifikasyonu için uçak içi tasarımı konusunda uzmanlaşmış Almanya’daki Lufthansa Technick veya Ysviçre’deki Jet Aviation şirketine teslim ediliyor. Dev uçakların kabinleri, sahibinin istekleri doğrultusunda ‘uçan saray’ haline getiriliyor.
Kimi zengin, kabinde Türk hamamı istiyor kimi özel tasarım jakuzi yaptırıyor. Hatta uçağa merdiven yerine alt bölüme yerleştirilen asansörle binmeyi tercih edenler bile var.
Genellikle çok gizli tutulan projelerde uçaklar meraklı gözlerden uzak gece saatlerinde bu modifikasyon merkezlerine getiriliyor. Özel hangarlar içine alınıyor. Uçaktaki tüm işlemler, ilk uçuşunu yapacağı güne kadar büyük gizlilikle tamamlanıyor. Ve hiçbir şartta, çalışanlar dışında kimse bu uçakların içine sokulmuyor. Fotoğraf ya da görüntü alınmaması için özel korumalar imalat boyunca uçak başında bekletiliyor.

500 MİLYON DOLAR
Büyük bir yolcu uçağını iş jeti haline getirmenin maliyeti minimum 70 milyon dolardan başlıyor. Rekor, ilk özel A380’in sahibi olacak Suud Prens Elvelid bin Talal bin Abdülaziz’de. Çok özel iki katlı uçağın maliyeti 500 milyon dolara ulaştı. Prens, Airbus’ın imalat hattından çıkan 2 numaralı A380’ini satın aldı. Kabin modifikasyonu Hamburg’daki Lufthansa Technic tesislerinde yapılan uçak bu yıl teslim edilecek./images/100/0x0/55eb363ef018fbb8f8b29f72
Airbus, A380’in özel jet modeli için 20 yıl içinde toplam 30 uçaklık bir pazar öngörüyor. Bugüne kadar şimdilik bir VIP A380 satıldı. Pazara daha geç giren Boeing ise 747-8 modelinde dokuz işadamına uçak satışı yaptı. Ortadoğu, ABD ve Rusya’dan alınan siparişlerin sahipleri açıklanmıyor. /Tolga ÖZBEK

747-8 YENİ AIR FORCE 1 MI OLACAK
Boeing Business Jet (BBJ) ailesinin en büyüğü olacak 747-8, kısa sürede büyük ilgi gördü. Ylk teslimatın bu yıl adı açıklanmayan bir işadamına yapılması planlanıyor. Boeing, işadamlarının yanı sıra 747-8 hükümet uçağı olarak da pazarlıyor. ABD Başkanı’nın kullandığı 747-200B modelinden geliştirilen iki VC-25 uçağının önümüzdeki yıllarda 747-8 ile değiştirilmesi
bekleniyor.

THY alım için fırsat kolluyor

Ekonomik krizi fırsata çevirmek isteyen Türk Hava Yolları, Avrupa’da bir havayolu satın almak üzere pazarlıklarda son aşamaya geldi. Kararı çok yakında /images/100/0x0/55eb363ef018fbb8f8b29f74açıklayacaklarını söyleyen Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Topçu, “Avrupa’dan 13-14 havayolu bizi satın alın teklifiyle geldi. Fizibilitesini yaptığımız 3-4 şirket var. THY hem büyüyor hem de 8-9 yıldır sürekli kâr ediyor” dedi.
Yeni yılın stratejik hedeflerini büyüme üzerine kuran Hamdi Topçu, “Öngörülerimiz hep tuttu. 2008’de ‘Bu ekonomik kriz yapay’ dedik. Önlem alıp küçülmek yerine büyüdük. 2015’e planladığımız geniş gövdeli uçaklar için başka havayollarının sipariş iptallerini değerlendirdik. Uzun menzilli uçakları daha erken aldık. Büyümeyi beş yıl öne çektik” diyor.
Bu yıl 14 yeni hat açmayı planlayan THY, uçuş ağını Güney Amerika’da Buenos Aires’e uzatacak. Teslim alınmaya başlanan Boeing 737-900ER’ler ile Afrika’da farklı şehirlere uçacak.
Yşte satır başlarıyla Hamdi Topçu’nun yeni yıl hedefleri:

CHARTER’DA MERKEZ ANTALYA: THY, Lufthansa ile ortak şirketi SunExpress ve kendi uçaklarıyla bu yıl Antalya’da charter yani tarifesiz pazarda ağırlığını koyacak. Özellikle gece atıl durumdaki uçaklar, Antalya’dan Avrupa’ya uçacak.

İSTANBUL’UN YOLCU POTANSİYELİNİ TAM KULLANAMIYORUZ: İstanbul’un dünya merkezi olduğunu belirten Hamdi Topçu “Burası ekonomisiyle, tarihiyle çok önemli bir merkez. Ama bu potansiyeli tam kullanamıyoruz. Dünya havacılığından aldığımız pay daha da artmak zorunda” diyor.

YERLİ KOLTUK VE MUTFAK:

TAI ile ortak şirket kuran THY, Boeing uçakları için hazırladığı ilk üç set mutfağı tamamladı. Sertifikasyon alan mutfaklar yeni uçaklara takılacak. Airbus serileri için imal edilen mutfaklarsa haziranda tamamlanacak. Koltukta Assan ile ortak olan THY, yıl sonuna kadar sertifikasyonu tamamlayacak. Hedef mutfak ve koltukta Airbus ve Boeing’in alt yüklenicisi olmak.

UÇAK SİPARİŞİ İÇİN FIRSAT: Kriz nedeniyle bazı havayollarının sipariş iptalleri yakından izleniyor.

EĞİTİME YATIRIM: THY RJ100 ve Boeing 737-400 simülatörlerini satıyor. Filoda olmayan A350 veya 787 ile bölgesel uçak simülatörü için de görüşmeler yapılıyor.


 

X