"Uğur Cebeci" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Uğur Cebeci" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Uğur Cebeci

Elektrikli gökyüzü

14 Kasım 2018

ELEKTRİKLİ otomobillerdeki gelişme ne yazık ki havacılıkta aynı hızla seyretmiyor. Ama yine de bütün dünyada binden fazla şirket elektrik motorlu uçak imalatı için çalışıyor. Elbette imalatın ana konusu daha fazla enerji depolayabilen aküler ve en az enerji harcayan gelecek nesil motorlar. Otomobil sanayinin yatırımlarla geliştirdiği özel aküler şimdi gökyüzüne çıkacağı günü bekliyor. Yukarısı, yani gökyüzü sanıldığı kadar büyük değil. Başınızı kaldırıp baktığınızda gördüğünüz sonsuz büyüklük aslında hızla kirleniyor. Yeryüzünden yükselen kirlilik kadar bize inanılmaz bir konfor sunan uçaklardan doğan karbon salınımları yukarıyı giderek daha fazla kirletiyor. Elektrikli uçaklar gökyüzünü hiç kirletmeden uçabilecekler. Bu yüzden elektrikli uçak imalatı yarışına giren firmalar uzun vadeli yatırım olsa da bu konudaki çalışmalarını sürdürüyorlar.

LONDRA-AMSTERDAM ARASI

İngiltere merkezli düşük maliyetli havayolu taşıyıcı şirketi EasyJet’in CEO’su Johan Lundgren, ABD’li ortağı Wright Electric’in 500 kilometre mesafeye kadar uçabilen EasyJet boyutlu bir uçak için yeni motor tasarımı üzerine patent başvurusu yapıldığını resmen açıkladı. Uçak tasarımcısı Darold Cummings de 2030 yılına kadar tamamen elektrikli uçaklarla uçan EasyJet yolcuları için öncü projede çalışmaya başladı. Yapılacak ilk uçakla Londra-Amsterdam arasında rahatça uçabilecek bir elektrikli uçak hedeflendi. İlk operasyonlar için bu hat güçlü bir yarışma birincisi olacak gibi görünüyor. Bu da var olan iki koltuklu elektrikli uçağa göre çok önemli bir atılım olarak kabul ediliyor.

DOKUZ KİŞİLİK UÇAK

Yazının devamı...

A220 görücüye geliyor

7 Kasım 2018

13 Kasım Salı günü Atatürk Havalimanı’ndan bir tanıtım uçuşu yapacak olan A220, çok yeni bir uçak. Airbus ailesine geçen temmuz ayında katılan uçağın önümüzdeki 20 yıl içinde en az 7 bin adet satması hedefleniyor. Airbus’ın yeni A220 ailesi 100 ila 150 koltuk, tek koridorlu uçak pazarında yakıt verimliliği ve sağladığı üstün konforu sayesinde rakiplerini zorlayacak gibi görünüyor.

Bu uçak sıfırdan inşa edildi. Geniş koltuklar, büyütülmüş baş üstü dolapları ve büyük pencereleri sayesinde geniş gövdeli bir jet hissini veriyor. Kullanılan gelişmiş alüminyum malzeme, kanatlarda ve arka gövdede ağırlığı azaltıyor, korozyon direncini arttırıyor.

YAKIT TASARRUFU

Pratt & Whitney PurePower PW1500G turbofan motorları, özel olarak A220-100 için tasarlandı. Düşük yakıt sarfiyatı hava yollarına para kazandırıyor. 6 bin 100 kilometre menzile sahip uçak. 1.220 metrelik pistlerden iniş ve kalkış yapabiliyor. Bu nedenle London City gibi kısa pistlere sahip havalimanlarına uçabiliyor.

Sessiz ve konforlu uçağın ilk resmi siparişi Amerikalı hava yolu şirketi JetBlue’dan geldi. Şirket 60 uçak için anlaşma imzaladı. JetBlue, A220’lerle filosundaki Brezilyalı Embraer E190 tipi uçakları yenileyecek.

Avrupalı havacılık devi Airbus rekabette önemli bir yer alabilmek için A220 uçaklarının son montajını ABD’nin Alabama eyaletinin Mobile kentindeki tesislerinde yapıyor.

Yazının devamı...

THY’den 3 flaş gelişme

31 Ekim 2018

1- SABİHA GÖKÇEN’İ SATIN ALIYOR

Yeni havalimanı tam kapasite ile açılıncaya kadar İstanbul’un ikinci büyük havalimanı olan Sabiha Gökçen’i THY alıyor. KAP yani Kamu Aydınlatma Platformu’na henüz bildirilmedi ama sonuç değişmeyecek gibi görünüyor. THY Genel Müdürü Bilal Ekşi zaten geçen günlerde bir açıklama yapmıştı. Görüşmeler yapılıyordu. Yapımı süren ikinci pist ve yeni ek terminalle kapasitesi 63 milyon yıl/yolcuya kadar yükselecek olan Sabiha Gökçen’in Malezyalı işletmecisinin ne zaman THY’ye devredeceğini bilmiyorum. Ama çok uzak görünmüyor. Bu alım işleminin tamamlanmasından sonra Türk Hava Yolları bu havalimanından uçuşlarını daha da yoğunlaştıracak. Bazı uzun uçuşların da başlayacağı gelen bilgiler arasında Son bir yılda yolcu sayısı yüzde 11 artarak 30 milyona dayanan Sabiha Gökçen Havalimanı Anadolu yakasında ulaşım rahatlığı ile giderek tercihlerin arttığı bir havalimanı haline geliyor.

2- İSTANBUL HAVALİMANI’NA ORTAK MI OLUYOR

Son günlerde hızla yayılan bir söylenti hızla yayılıyor. İddiaya göre THY İstanbul Havalimanı’nın iki ortağı Limak ve MNG hisselerini satın almak için girişimlerde bulunuyor. İki ortağın yüzde 20 hisseleri için 200’er milyon Euro ödeneceği ve THY’nin yeni havalimanı ortaklığının yüzde 40’la kesinleşeceği çok konuşuluyor. Ancak taraflardan henüz bir açıklama gelmedi.

 

3- JFK’YE GÖZ KIRPIYOR

Yazının devamı...

9 ayda 26 milyon 901 bin yolcuya hizmet verdi: Rekortmen havalimanı

24 Ekim 2018

UZUN yıllardır gitmemiştim. Gittiğim zamanlarda da daha çok iç hatları kullanmıştım. TAV Kurumsal İletişim Direktörü Bengi Vargül ile gittim ve her yerini gezdim. Şubat 2018’de IC İçtaş şirketi havalimanındaki yüzde 49 hissesini 360 milyon Euro karşılığı TAV Havalimanları Holding’e sattı. Hissenin geri kalan kısmına sahip olan Alman Fraport ise yoluna devam kararı aldı. Bu ortaklık eşit haklara sahip işletme sözleşmesinin devam edeceği 2024 yılına kadar sürecek gibi görünüyor. Çünkü Almanlar burayı çok seviyor. 1960’da hizmete giren Antalya Havalimanı toplam alanı 178 bin metrekareye ulaşan iç ve dış hatlar terminalleri ile aynı anda birbirinden bağımsız iniş ve kalkış yapılabilen iki paralel pistiyle 2017 yılında yaklaşık 26 milyon yolcuya hizmet verdi. Ama bu yıl ciddi bir rekor kırdı. Havalimanında 28 yolcu köprüsü, 104 uçaklık park pozisyonu ve 186 adet check-in masası var.

9 AYDA YÜZDE 27 ARTTI

Antalya Havalimanı bu yılın ilk dokuz ayında, toplamda iç ve dış hat birlikte 26 milyon 901 bin yolcuya hizmet verdi. Dış hat yolcusu geçen yıla göre yüzde 27 artarak 21 milyon 55 bine ulaşırken, iç hat yolcusu da yüzde 6 artışla 5 milyon 846 bin olarak gerçekleşti. Avrupa Havalimanları Birliği ACI-Europe verilerine göre, Antalya Havalimanı, Avrupa’da 25 milyon ve üzeri yolcuya hizmet veren Avrupa’nın en büyük havalimanlarının oluşturduğu ‘Grup 1’ havalimanları arasında, 2018 Temmuz ayı sonu itibarıyla en fazla büyüyen havalimanı olarak derecelendirildi. Ağustos ayında Eurocontrol İstatistiksel Referans Bölgesi’nde charter uçuşlarda Antalya Havalimanı günlük ortalama 153.6 kalkışla ve bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 21 artış gerçekleştirerek ilk sırada yer almıştır.

1722 KİŞİ ÇALIŞIYOR

2018 yılı eylül ayı sonu itibarıyla Antalya Havalimanı’nın rekor yılı olan 2014 yılı yolcu sayısının yüzde 6.7 üzerinde yolcu sayısına ulaşarak yeni bir rekora imza attı. Havalimanına dış hatlarda en fazla yolcu gelen beş ülke sırasıyla; Rusya, Almanya, Ukrayna, Birleşik Krallık ve Polonya oldu. 2018 en yoğun yıl olarak gözlemlense de TAV’ın el koymasıyla doğru slot uygulaması sonucu en yoğun saatlerde kapasite problemi yaşamayan bir yıl yaşanıyor. Havalimanı Eş Genel Müdürler; TAV tarafında Deniz Varol, Alman Fraport tarafında ise Gudrun Teloeken var. Fraport yarı hisseyi TAV alınca hemen Frankfurt havalimanında en üst düzeyde görev yapan Teloeken’i atamış. Antalya terminal işletmecisi olan Fraport TAV ortaklığı bu büyük operasyonu toplam 520 personel ile yürütmekte. Ayrıca terminal işletmenin sorumluluğunda olan güvenlik, temizlik ve yemek gibi destek hizmetlerinde toplam 1722 kişi çalışıyor.

SADECE HAVALİMANI DEĞİL TANITIM DA YAPIYOR

Yazının devamı...

31 Aralık ne kadar doğru?

17 Ekim 2018

Taşınmak için doğru tarih gibi görünüyor. Uçuş ve yolcu trafiğinin düşük olduğu bir zaman... Ama uzun vadeli meteoroloji tahminlere bakıyorum. Tabii yanılma oranı yüksek de olabilir. Yine de dondurucu soğuk, kar, aşırı yağmur, zaman zaman yoğunlaşan sis, Karadeniz’in karaya doğru uzayan anaforlar yaratan hoyrat rüzgarları.

Elbette havacılık meteorolojik zorlukların çoğunu göğüslüyor. Eskisi gibi meteorolojik nedenlerle oluşan uçak kazaları azalıyor. Pilotlar, gelişmiş sistemler maceraların önünü kesiyor. Yine de önünüzde yepyeni bir havalimanı var. Belki birçok pilot o tarihlerde oraya ilk defa inecek. Hangi şartların yaşanacağı bilinmiyor.

Pilotlar bir havalimanına ilk defa iniyorlar diye bir sorun olmayabilir ama ana üsse dönüş ya da ayrılış ilk defasında elbette biraz zorlar. Simülatörlerde bunu defalarca yapsalar da gerçek havanın içinde tedirginlikler olur.

NEDEN BU ACELE?

İlk etapta THY buradan Ankara, Adana, İzmir gibi bazı şehirler dışında Bakü ve KKTC’ye uçacakmış. Bilet satışına önümüzdeki günlerde başlanacak. Yolcu Bakü’den geldi, Kayseri’ye devam edecek... Bu nasıl olacak? Hadi taksiye atla, Atatürk Havalimanı’na git. Neyse... Anlamıyorum... Sistemi itip kalkmaya, zorlamaya ne gerek var. Neyin ihtiyacı bu... Neden bu acele... Karadan taşınma. Karda kışta belki çok zor koşullarda TIR’larla yapılacak taşınmadan karada bir kaza ihtimalini bile düşünmek istemiyorum. Hepsi milyon dolarlık hassas ekipmanlar bir karayolu kazasında ciddi hasarlar alabilirler. Giden bir şeyin yerine yenisini koymak, parasını peşin verseniz bile çok mümkün değildir. Havacılık tarihimizdeki en şanssız olayların yaşandığı ocak, şubat, mart aylarını zorlamanın mantığını anlamıyorum.

ÇOK ÜZÜCÜ OLUR

Yazının devamı...

Atatürk Havalimanı yeniden doğuyor

10 Ekim 2018

Duyuyorum... Epey yol almışlar. Sanırım Atatürk Havalimanı’nın önemli bir bölümü ayakta kalacak. Yepyeni bir düzenleme ile Genel Havacılık Merkezi olacak. 3 bin metrelik iki pist 11.7/3.5 sağ ve sol pistleri yani Florya tarafındaki pistler korunacak. Hangarlar, bakım merkezleri ayakta kalacak. Askeri Havaalanı çok ihtiyaç varsa belki Florya tarafına taşınacak. Terminal binalarının büyük bir kısmı üniversite olacak. Yani ağırlıklı olarak havacılık üniversitesi. Türkiye’nin en çok ihtiyaç duyduğu büyüklükte ve yetenekte. Burası dünyaya açılacak. Başka ülkeler için de pilot, kabin memurundan hava trafik kontrolörüne kadar geniş bir yelpazede gençleri yetiştirecek. Ya büyük bir Genel Havacılık Merkez binası yapılacak ya da var olan binalardan biri dönüştürülecek. Gelen özel jetlerin yolcuları burada ağırlanacak. İçinde elbette pasaport polisi, gümrük olacak. Duty Free yani gümrüksüz satış mağazaları, yiyecek içecek alanları açılacak. Sonra yerli yabancı onlarca özel uçak burada barınacak. Dünyanın dört bir yanından gelen özel uçaklar buraya inecek, rahatça hangarlara alınabilecek.

FUARLARA EV SAHİPLİĞİ

Teknofest, İstanbul Air Show gibi başarı kazanmış havacılık fuarları burada açılacak. Havacılık sanayinin ürünleri sergilenecek. Yurtdışından gelenler belki askeri ürünlerimizi de burada görecekler. Yaklaşık 1 milyar dolar değerindeki terminal binaları da ikinci bir hayata başlayacaklar. Elbette bu oluşum çevredeki otelleri de büyük ölçüde kurtaracak. Dünya standartlarının üzerinde bir oluşum gerçekleşecek. Ana işletmeci dışında Genel Havacılık Merkezi’nde belki yabancı operatörlerde yer alabilecek. Bu oluşum İsviçre’nin Cenevre kentinde yapılan dünyanın en büyük iş jetleri fuarı EBACE’i de bu bölgeye çekecek.

12 MİLYON METREKARE

Peki Millet Bahçesi ne olacak? Yine olacak. Yaklaşık 12 milyon metrekarelik dev arazinin büyük bölümü yine Millet Bahçesi olarak düzenlenecek. 3 bin metre uzunluk ve 45 metre genişlikteki iki pist dışındaki 0.5/2.3 diye bilinen 60 metre genişliğinde 2 bin 600 metre uzunluğunda, Florya-Ataköy yönündeki pistin kalıp kalmayacağına karar verilecek. Başta Devlet Hava Meydanları işletmesi, tabi ki Ulaştırma Bakanlığı. Teknofest oluşumu yöneticileri, işin bayraktarlığını yapan Hükümet filosunun tepe yöneticisi Kaptan Pilot Görkem Aksoy‘la birlikte geniş bir ekip ilk toplantıda bir araya geldiler. Sonuçlar Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a iletilecek. Bir genel havacılık merkezi fikri kesinleşti. Onay alındı. Şimdi sınırları çizilecek. Üniversite fikri olgunlaştırılacak. O gün umarım yakın bir gündür. Atatürk Havalimanı yepyeni bir anlayışla yeniden doğacak. Türkiye’nin çok ihtiyaç duyduğu ve duyacağı bir oluşum bütün zamanlara hizmet edecek. Ülkemizin gelişmişliğinin bir simgesi olacak...

Yazının devamı...

Bizim ikiz pilotlar

3 Ekim 2018

Alper Aksu THY’de uçuyor. İkizi Enis Aksu Lufthansa pilotu. Alper Airbus 320 ailesinde pilot. Enis Lufthansa’nın en büyük uçağı A380’de ikinci pilot. O uçakta 1700 saat uçmuş üstelik... İşte ikizlerin kısa hayat hikayeleri:

ALPER AKSU (THY)

Stuttgart Üniversitesi Havacılık ve Uzay Mühendisliği bölümünden mezun oldu. Daha sonra Lufthansa ile birlikte yüksek lisansını RNAV yaklaşmalarının geliştirilmesi üzerine yaptı. Beş yıl boyunca Frankfurt’ta Lufthansa Teknik’te haberleşme sistemleri alanında mühendis olarak görev yaptı. 2006’da THY’ye pilot olmak üzere başvuruda bulundu.

Türkkuşu’nda uçuş eğitimini tamamladı. Airbus A319/320/321’de 6 yıl ikinci pilot, sonrasında da 5 yıldır Sorumlu Kaptan pilot olarak görev yapıyor. Toplam uçuş saati 6 bin 500.

Alper Aksu, 2009’dan itibaren Avrupa Komisyonu’nun gerçekleştirdiği SESAR projesinde THY adına hem pilot hem de mühendis olarak görev alıyor. Yurtdışındaki SESAR toplantılarında ise kendisi THY’yi, ikizi Enis ise Lufthansa’yı temsil ediyor.

Yazının devamı...

Her şey tasarım ve yazılım

26 Eylül 2018

Neydi o. Teröristin burnunun dibine sokulmadan varlığını anlayamıyorduk. Sınırımızda başlayan savaşın bir gereği Suriye içlerine girmek istediğimizde zorlanıyorduk. Kayıplar veriyorduk. Çok acı kayıplar... Müttefiklerimizden istediğimiz İnsansız Hava Araçları ve hele silahlı olanları için bizi inim inim inletiyorlardı. Elimiz kolumuz bağlı kalıyordu. TUSAŞ ve Baykar Grubu harekete geçtiler. Kendi yazılımlarımızla insansız hava araçları yaptılar. Silah taktılar. En az kayıpla bütün cephelerde ciddi başarılar ortaya çıktı. Sanırım, yıllar önce İkitelli Sanayi Bölgesi’nde bir üretim yerinde tanıdım Bayraktar ailesini. Baba Özdemir ve üç oğlundan ikisi Haluk ve Selçuk oradaydılar. Hepsi nefes kesen işlerden bahsediyorlardı. O imalathanenin çevresinde o sıralarda ajanlar da cirit atıyorlardı. Birçok komşu ve uzak ülkenin içine doğmuştu, buradan bir şeyler değil çok şeyler çıkacağı. Öyle de oldu. İşin teknik kısmının başındaki Selçuk Bayraktar inanılmaz şeylere imza attı.


Fotoğraf: Selim TÜRK

GİZLİ KAHRAMAN

Bana göre dahi olan bu genç adam, yaşadığımız çatışmaların, savaşların gizli kahramanı. Haluk Bayraktar, Baykar Makinenin işletme tarafına bakıyordu. Ve Baykar mükemmel ürünler sundu. Selçuk Bayraktar bildiklerini öğretti, öğrendiklerini kendisine saklamadı ve özellikle Türk Silahlı Kuvvetleri ile paylaştı. Sonunda teknoloji hayranı bu genç adam daha büyük kitlelere ulaşmak amacıyla Teknofest için harekete geçti. İstanbul, Teknofest’le tanıştı. Gençler, hayal edenler kendi tasarımlarını anlatmaya çalışanlar, cin bakışlı yazılımcılar ve herkes oraya geldi.

Sıradan bir air show yerine geleceğin filizlendiği bir akıl bahçesi ortaya çıktı. TUSAŞ tasarımı Hürkuş, T625, Hürjet, T129 ATAK, Hava Kuvvetlerimizin stratejik nakliye uçağı Airbus A400M, F-16, F-4 uçakları şenliğin bir parçası oldu. Türk Yıldızları, SoloTürk, Semin ve Ali İsmet Öztürk, harmandalı oynayan ATAK helikopterleri gökyüzünü şenlendirdi. THY’nin 777’si ile Türk Yıldızları’nın kol uçuşu tarihi bin andı.

Gelecekte kapanacak Atatürk Havalimanı’nın Genel Havacılık için tutulacak kısmında yapılması planlanan Teknofest, Selçuk Bayraktar’ın ateşlemesi ile oldu ama Türkiye’nin oldu.

Yazının devamı...
Uğur CEBECİ Kimdir?

Yediğin içtiğin senin olsun, gezip gördüğünü anlat’ devri sona erdi! Hurriyet.com.tr Seyahat yazarları dünyayı geziyor… Gördüklerini, yiyip içtiklerini, yaşadıkları tüm maceraları A’dan Z’ye artık burada yazıyor…