"Yalçın Bayer" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Yalçın Bayer" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Yalçın Bayer

Azerbaycan yıldızlaşıyor

AZERBAYCAN’ın başkenti Bakü’de Türk Büyükelçiliği’nin düzenlediği Cumhuriyet Bayramı resepsiyonuna 1500 kişi katılmıştı; bakanlarından işadamına, kordiplomatik erkándan sanatçılara kadar... Büyükelçi Turan Moral, Azerbaycan’ın Türkiye’nin bir parçası olduğunu söyledi, ülkenin ekonomik gelişimini övdü.

Dünyanın önde gelen petrol rezervlerine sahip Azerbaycan, Bakü-Ceyhan petrol ve Tiflis-Erzurum doğalgaz hatlarıyla 2006-2025 yılları arasında (varili 50 dolar hesabıyla) 300 milyon bir girdi bekliyor. Azerbaycan-Türkiye İşadamları Birliği’nin <ı>(ATİB) İstanbullu Başkanı Ahmet Erentok, ‘Ülkenin istikrarı yakaladığını’ anlatıyor. Halkın alım gücü artmaya başlamış. 1992’de 180 dolar olan milli gelirin beş yılda 3 kez katlanarak 2008’de 6 bin dolara çıkacağını söyleyen Erentok, petrole dönük yabancı sermaye yatırımlarının 21 milyon dolara yükseldiğini söylüyor. Enflasyonun önümüzdeki yıl yüzde 6-8’e düşeceği hesaplanıyor. Azerbaycan’ın nüfusu 8.3 milyon... Petrol gelirleri ilk etapta altyapı yatırımlarına harcanıyor.

Bakü’de inşaat patlaması yaşanıyor; iş merkezleri, apartman ve özellikle villa yapımı... Gelişigüzel yapılar Bakü’nün geleneksel dokusunu bozmaya başlamış. Cumhurbaşkanı Aliyev’e bunu söylediğimizde ekonomik gelişim sonucu bunu önlemenin pek mümkün olmadığını ifade etmek zorunda kaldı.

ATATÜRK MERKEZİ

Restore edilen tarihi şık bir binada faaliyet gösteren Atatürk Merkezi’nin Müdürü, Türkolog Prof. Nizami Caferoğlu, ‘Çağdaş Azerbaycan’ın kuruluşunun Atatürk ideolojisine’ dayandığını söyledi. ‘Türkiye’siz bir Azerbaycan yoktur’ dedi, Türk ve Azerbaycan alfabeleri arasındaki dil farklılıkların ortadan kaldırılmasını da önerdi bize. ‘Bu merkez sizindir. Ben aynı zamanda milletvekili olduğum için şimdi Meclis’e gitmem gerekiyor’ diyerek ayrıldı. Türkiye’de, bazı güçler Atatürk’ü unutturmaya çalışırken, bu merkezin çalışmalarını yakından izlemeleri gerekiyor.

Azerbaycan’da başörtülü kadın görmedik; mini etekli kızların oruç tuttuğuna da şahit olduk.

Daha sonra Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in eşi Mihriban Aliyev’in başkanlığını yaptığı, kayınpederi Haydar Aliyev adına kurulan vakfa gittik. Kadınlara ve çocuklara yönelik yürütülen çalışmaları gördük. 41 yaşında, üç çocuklu, güzelliğiyle bilinen Aliyev’in en büyük uğraşısı, Karabağ mültecileri için yeni yerleşim merkezleri açmak... Programda bizle randevusu bulunmasına rağmen Mihriban Aliyev’in ‘yurtdışında’ olduğu söylendi. Mihriban Aliyev, kocasına destek olmak için eşinin genel başkanlığını yaptığı ‘Yeni Azerbaycan Partisi’nin genel 2000 adayı arasında en şanslı olanı...

Azerbaycan ‘devrim’ istemiyor

AZERBAYCAN’da, 6 Kasım’da yapılacak 125 üyeli parlamento seçimleriyle ilgili ilginç ve renkli tartışmalar yapılıyor. ‘Demokratikleşme’ çabalarına karşı gözü ‘petrol yatakları’nda olan Batı yanlısı bazı güçlerin iç siyasete dönük perde arkasından yürüttükleri ‘körükleme’ çabaları Aliyev’i sıkıntıya sokmuyor değil.

‘Adil ve özgür’ bir seçim yapılmayacağını öne süren ‘Musavat’, ‘Halk Cephesi ve ‘Demokrat Parti’den oluşan muhalefet bloku bu kez dağınık; Aliyev yönetiminin baskıları karşısında toparlanamadığına dikkat çekiliyor. Buna karşın Amerika’da yaşayan Resul Guliyev’in ülkeye gelmekten son anda vazgeçmesi, muhalefete ünlü ‘Azatlık Meydanı’nda miting yapılmasına izin verilmemesi, bu gücü bir anlamda kırmış.

Buradaki yabancı gözlemcilere göre, muhaliflerin gücü Ukrayna ve Gürcistan’dan daha etkili olmasına karşın bir ‘renkli devrim’e Azerbaycan epeyce uzak... Çünkü ekonomik gelişme süreci bunu engelliyor. Muhalefet, yıllardır aynı söylemlerle ülke için yeni bir vizyon ortaya koyabilmiş değil.

Azerbaycanlı bir gazeteci, ‘Turuncu devrimler bu bölgelerde tutmaz, Batı bunun karşısına eski komünizmi koyarsa şaşmamak gerek’ dedi.

Bu arada Devlet Başkanı Aliyev’in seçime iki hafta kala, hükümet üyesi olmakla birlikte muhalefetle ilişki kuran ve para aktardıkları iddia edilen iki bakanı ve bazı bürokratları görevden alması eleştiriliyor. Muhalefet çevreleri ‘Aliyev, bu bakanlarla uzun yıllardır çalışıyordu. Bunların kamuoyunca bilinen yolsuzluklarını yeni mi öğrendi?’ diye soruyor.

Pazar günkü seçim nedeniyle AGİT ve Avrupa Konseyi başta olmak üzere 4000’e yakın gözlemcinin Azerbaycan’a gideceği bildirildi. Bunların içinde en büyük heyeti Rusya oluşturuyor; Türkiye’den gideceklerin sayısı da 75...

GULİYEV’E AĞIR SUÇLAMA

Amerika’
da yaşayan ve bu seçimler için muhalefetin başına geçmek isterken son anda Kiev’den geri dönen eski Meclis Başkanı Resul Guliyev hakkında ağır eleştiriler yaptı İlham Aliyev... ‘Petrol şirketi müdürü iken kendisinin iktisadi cinayetleri var, çıkıp adalete hesap vermeli’ dedi. Guliyev’in, 107 milyon dolar yolsuzluğunun belgelendiğini söyleyen Aliyev şöyle konuştu:

‘Kendisine diyalog çağrısında bulundum. Gel yargılan dedim. Ancak halkın desteğini göremediği anlayınca Ukrayna’dan İngiltere’ye dönmek zorunda kaldı. Azerbaycan’a ‘renkli’ devrim getirmek ne demek? O devirler artık bitti.’

‘Muhalefet gruplarının arkasında Amerika olabilir mi?’ sorumuza gülerek şöyle dedi:

‘Onu Amerika’ya sorun!’

Aliyev, Türk gazetecilere, petrol gelirleriyle ülkenin ekonomik gelişmesinin sağlanacağını anlatırken, ‘Petrolün 60-65 dolar seviyesinde uzun süre kalabileceğini tahmin ettiğini’ söyledi.

Aliyev, Türkiye’ye dönük dostluk mesajlarını yinelerken, ‘Türkiye’siz Azerbaycan yoktur. Dünyada birbirlerine bağlı başka iki ülke de yoktur’ diye konuştu.

İlginç bir belge

AZERBAYCAN ‘Kaçkın Dairesi’nden bir yetkili, Türkiye’den gelen 25 medya mensubuna, Ermenilerin Karabağ’ı işgaliyle ilgili bir ‘malumat’ kitabı dağıttı. Kitapta, tarihte Ermenilerle yaşanan süreç ve Azerilerin uğradığı haksızlıklar anlatılırken, Ermenistan ve Karabağ topraklarının hiçbir zaman Ermenilere ait olmadığı vurgulanıyor.

İddia şu şekilde aktarılıyor:

‘Ermeniler, bugünkü Ermenistan topraklarına, İran ve Türkiye’den Rus Çarlığı’nın çabalarıyla göç ettirildiler. Dönem içinde bu topraklarda yaşayan Azeri Türklerine karşı etnik temizliğe kalkıştılar; topraklarından kovulup sürüldüler. Yerlerine de bu iki coğrafyadan getirilen Ermeniler yerleştirildiler. Bunun çeşitli belgeleri var. Örneğin, şimdiki işgal bölgesindeki (Karabağ’da) Ağdere kentinde Ermenilerin, bölgeye getirilişlerinin 150. yıldönümü nedeniyle 1978 yılında diktikleri Ermeni anıtı, bunun bir kanıtı... Karabağ’ın işgalinden sonra Ermeniler, kendi yaptıkları bu anıtı, ne yazık ki kanıt kalmasın diye yerle bir ettiler. Yani Ermenistan, sonradan yaratılan bir devlettir.’
X