"Vahap Munyar" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Vahap Munyar" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Vahap Munyar

‘Yarış’ deyip geçmeyin, bir atı çiftleştirmek 500 bin lirayı buluyor

GEÇEN gün Esra Ekmekçi’nin ortağı olduğu dDf’in İstanbul Haliç’teki merkezine uğradım, Türkiye Jokey Kulübü (TJK) Muhasip Üyesi Cüneyt Çalıcıoğlu’yla karşılaştım. Kendisine ait 54 atı olduğunu öğrenince Çalıcıoğlu’yla sohbete giriştim.

- Türkiye’de kaç yarış atı var?
- 7 bin kadar koşan, yarışan at var. 13 bin damızlık at, 1000’e yakın aygır bulunuyor. 16 bin dolayında gebe kısrağa bakarız.
- Bir atın aylık maliyeti nedir?
- Koşan at ayda 2-2 bin 500 liraya mal olur. Damızlık atlarda bakım ayda 1000 lira dolayındadır.
Bunları aktardıktan sonra yıllık hesabı ortaya koydu:
- Koşan atların toplam aylık maliyeti 17 milyon lirayı, yıllık 210 milyon lirayı bulur. Damızlıkları da dikkate alınca, yıllık at bakım maliyeti toplam 366 milyon liraya ulaşıyor.
- Yarışlardan kazanılan para bu harcamayı karşılıyor mu?
- Geçen yıl yarışlardan at sahiplerine 195 milyon lira aktarıldı. Yani, at sahipleri toplam 171 milyon lira açıkta kaldı.
Bu noktada meraklılarının atçılığa bakışına dikkat çekti:
- Atçılık “Kralların sporu, sporların kralı”dır.
Söz maliyetlerden açılmışken örnek verdi:
- Kimi zaman iyi cins elde etmek için bir çiftleşme için aygır sahibine 500 bin lira da ödenir.
- Asıl para bu işlerde desenize...
- Zaten atçılığa bir bütün olarak bakmak gerekir. Yarışlar işin görünen yüzüdür.
İşin istihdam yanına vurgu yaptı:
- Koşan 6-7 bin adın her birine bir bakıcı düşer. Her 5 koşan ata bir idman jokeyi denk gelir. Her 100 koşan ata bir nalbant düşer. Bunun otçusu, yem vereni de vardır. Atçılık, istihdam yönüyle 20 bin kişilik bir ailedir.
- Türkiye Jokey Kulübü (TJK) bu işin neresindedir?
- TJK, Tarım Bakanlığı’nın 20’şer yıllık verdiği yetki devriyle yarışları organize eder, oradan gelen kaynakla altyapı desteği verir.
- TJK’nın yıllık cirosu ne kadar?
- 2010 cirosu 2 milyar 233 milyon lira düzeyinde. Şans oyunları içinde pazar payı yüzde 30.
- Yarışlardan TJK’ya ve at sahiplerine düşen pay ne kadar?
- At yarışı oynayanlara sağlanan gelirin yüzde 50’si dağıtılır. Yüzde 26 TJK’ya kalır. Yüzde 24 devlete gider. Zaten TJK kamu yararına dernek statüsündedir. TJK’ya düşen bölümden kazanan at sahiplerine de pay aktarılıyor. Devlete giden kaynak 585 milyon lira.
Cüneyt Çalıcıoğlu, TJK’nın kâr amacı gütmeyen bir kuruluş olduğunu belirtip, ekledi:
- Ancak, bir süredir zarardaydı. 2010’da 12 milyon lira kâra geçtik.
Ardından Tarım Bakanı Mehdi Eker’e teşekkür etti:
- Sayın Eker, atçılığa en büyük desteği veren Tarım Bakanları arasına girdi. Yasal altyapının günün koşullarına uyması konusunda çok emek verdi.
Yarışan her atla bir bakıcı ilgileniyor, atçılıktaki istihdam 20 bini buluyor...
TJK’nın cirosu 2.2 milyar lirayı aşıyor...
Hipodromlarda, haralarda, çiftliklerde 3-5 liralık kuponlarla oynanan at yarışından çok daha büyük işin döndüğü ortaya çıkıyor...

Hipodromları kumarhane gibi görmemek gerekir

TJK Muhasip Üyesi Cüneyt Çalıcıoğlu’na kaç kişinin at yarışında şans aradığını sordum:
- Günde ortalama 300 bin kişi 1 milyon kuponluk oynuyor.
Hemen bir noktanın altını çizdi:
- Bu işi kumar gibi görmemek lazım. Hipodromlar kumarhane değildir.
- Kamuoyunda öyle bir algı var sanırım...
- Biz Tay TV’yi de kullanarak o algıyı ortadan kaldırmaya çalışıyoruz. Oynanan kuponların yüzde 95’i 5 lirayı geçmez. O yüzden kumar gibi görmemek gerekir.
Bahis olayının istihdam ve iş yaratma yönüne vurgu yaptı:
- Türkiye genelinde 2 bin 500 ganyan bayisi var. Bunların herbiri birer işletme sayılabilir.
- Sayının artması söz konusu mu?
- Benim de içinde bulunduğum bu yönetim 500 civarında artışa kapı açtı. Zamanla İddaa gibi bayi sayısının 4 bine çıkması söz konusu olabilir.
- Türkiye’de kaç hipodrom var?
- 8 hipodrom, 15 de tesis var. Ayrıca, özel at çiftlikleri mevcut.
- Kaç özel çiftlik var?
- 350 özel çiftlik faaliyet
gösteriyor.
At yarışı, 3-5 liralık “bahis” boyutunu aşmaz, “kumar”a giden yolu açmazsa, elbette “kumarhane” gibi görülmez...
Bu konuda Çalıcıoğlu’nun dediği gibi TJK’ya büyük görev düşüyor...

TJK’da başkanlık için 3 aday yarışıyor

BEHÇET Homurlu’nun başkanlığını yürüttüğü TJK’da
yarın genel kurul başlıyor... Pazar günü de yeni yönetimin belirlenmesi için seçim yapılacak.
114 üyeli TJK’da yeni dönem başkanlığı için Cüneyt Çalıcıoğlu, Ömer Faruk Girgin ve Şükrü Erdem yarışacak.
Cüneyt Çalıcıoğlu, şimdiki başkan Behçet Homurlu’nun yeniden adaylığını koymayacağını bildirmesi üzerine bu yarışa soyunmuş. Şükrü Erdem de, mevcut yönetimin içinden başkanlık yarışına giren diğer bir isim. Ömer Faruk Girgin de, daha önce 2.5 dönem TJK başkanlığı yapmış...

Attığı her adımı paylaştı mesajlar ‘Tecrübem’ oldu

TURGUT Uzer’i Sabancı Holding Yönetim Kurulu Başkanı Güler Sabancı’nın Lastik Grubu’na baktığı günlerden yakın çalışma arkadaşlarından biri olarak tanıdım.
Uzer, Sabancı Grubu’nda, Lassa’ya Brisa’ya, Toyota’nın Türkiye’ye yatırıma gelişinde Özdemir Sabancı’ya omuz verdi, çok çaba harcadı.
Derken sağlığı bozuldu, bir süre çalışma temposu yavaşladı. Kendini biraz iyi hissetmeye başlayınca, iş ve özel hayatındaki seyahatleri internetteki sayfasından görüntüleriyle birlikte herkesle paylaşır oldu. Bu arada ODTÜ’den arkadaşlarıyla oluşturdukları mail zincirindeki fikir alışverişleri “Tecrübem” adlı kitaba dönüştü.
Uzer’le en son 2008 yılında Cenevre’deki Otomobil Fuarı’na birlikte gittik. Yanında oğlu Kerem Uzer vardı. Fotoğraf makinesini boynuna astı, oğluyla birlikte standları dolaştı. Fotoğrafların bir bölümünü bizim Otoyaşam ekinde kullandık...
Uzer, internetteki sayfasına yansıttığı her gezi notunu bana da gönderirdi. Bir süredir notların arkası kesilmişti. İki gün önce vefat haberi geldi...
Dün Sabancı Grubu, ODTÜ’lü arkadaşları ve sevenleri Turgut Uzer’i son yolculuğuna uğurladı...

X