"Tolga Tanış" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Tolga Tanış" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Tolga Tanış

Amerika kıyaslı demokrasi testi

Amerika’da son bir haftada yaşanan olaylardan hazırladığım bir demokrasi testi. Bunlar Türkiye’de olsa nasıl davranırdınız?

FEN
1) Obama salı günü, ülkenin karbon emisyonunu 2020 itibariyle 2005’teki seviyenin yüzde 17 altına indireceğini açıkladı. 2023 için planlarınıza bu konuyu eklemeyi düşünüyor musunuz?
a) Küresel ısınma tartışmaları, faiz lobisinin bizim büyümemizi engellemek için başlattığı bir komplodur.
b) Kusura bakmayın, Obama’nın ülkesi bana örnek olmak istiyorsa önce Kyoto Protokolü’nü onaylasın.
c) Türkiye Kyoto’yu 2009’da Meclis’te onayladığına göre elbette gereklerini yerine getirecek, kömür tüketimini azaltacak.

SOSYAL
2) Amerikan Yüksek Mahkemesi, çarşamba günü aldığı bir kararla, ülkedeki federal evlilik yasasının eşcinsel çiftlerin miras, sağlık sigortası gibi alanlarda heteroseksüellerin evlenerek sahip oldukları haklara kavuşmalarını engellediğini ve bunun anayasaya aykırı olduğunu söyledi. Türkiye de eşcinsel çiftlere bu türden haklar tanıyacak mı?
a) Haddini bil. Ben “Üç çocuk” diyorum, sen ne diyorsun!
b) Kusura bakmayın, ABD’de eşcinsel evliliğine halen izin vermeyen 38 eyalet var.
c) Bu konu muhafazakâr tabanı güçlü Türkiye’de bana oy kaybettirse de tartışmaya açacağım.

TÜRKÇE
3) Salı akşamı, Amerikan istihbaratının gizli bilgilerini açıklayan Edward Snowden’ın ilk temas kurduğu gazeteci Barton Gellman’la konuştuk. Hem Snowden’la nasıl iletişime geçtiğini öğrendim hem de Snowden’ın kendisine verdiği bilgileri hükümet temsilcilerinin baskısına rağmen nasıl yayınladığını. Ben de Türkiye’de MİT Yasası’nın bile tartışılmasının mahkeme kararıyla yasaklandığını söyleyip bu tür haberlerin yayımlanmasının zor olduğunu söyledim. Eğer Türkiye’de bir gazeteci Türk istihbaratının özel hayatı ihlal eden bu tür kapasitelerini belgelerse tepkiniz ne olur?
a) Çok açık söylüyorum, bunu yapan vatan hainidir.
b) Kusura bakmayın, sorun bakalım Barton Efendi Snowden’ın ona verdiği 41 slaytın neden sadece dördünü yayımlamış.
c) Ne dedik, “Gezi’den mesajı aldık.” Elbette yayımlayabilir.

TARİH
4) Amerikan Yüksek Mahkemesi, salı günü ülkenin 1965’te çıkarılan ve oy verme işlemlerinde ayrımcılık yapılmasını önlemeyi amaçlayan bir yasasını kısmen iptal etti. Gerekçe olarak da yasanın 1975’in verilerine göre sadece dokuz eyaleti federal denetim kapsamında tuttuğunu, bunun haksızlık olduğunu, ayrıca ülkenin siyah birini başkan seçerek ayrımcılıktan sıyrıldığını kanıtladığını savundu. Başkan Obama ve liberaller ise Güney eyaletlerinde halen ırkçı eğilimler olduğunu söyleyip kararı eleştirdi, siyahlar ve Latinlerin bundan olumsuz etkileneceğini savundu. Siz de Türkiye’de oy verme işlemlerinde ayrımcılığı önleyecek düzenlemeler yapmayı düşünüyor musunuz?
a) “İptal etti” diyorsun. Hâlâ ne soruyorsun!..
b) Kusura bakmayın, gidin bakalım Teksas’a seçmenlerden kaydolmaları için ne belgeler isteniyor.
c) Biz 2011’deki seçimlerde Kürtçe propagandayı serbest bıraktık, ayrımcılığa karşı da sandık görevlilerine ilave yetkiler tanıyacağız.

MATEMATİK
5) Amerikan Yüksek Mahkemesi, perşembe günü aldığı bir kararla 11 milyon kaçak göçmene Amerikan vatandaşlığı yolu açan ve 200 bin kaçak çalışan işçiye de misafir çalışma vizesi verilmesini öngören bir düzenlemeyi kabul etti. Türkiye de büyümenin etkisiyle 25 bin Afrikalı ve Filipinli, 30-100 bin Ermenistanlı’nın bulunduğu bir ülke. Bu kişiler için düzenleme düşünüyor musunuz?
a) 2010’da dediğim gibi ben bunları idare ederim ama bu kişilerin ülkeleriyle bir sorun yaşarsam, “Hadi siz de memleketinize” derim.
b) Kusura bakmayın, Amerikan Senatosu o tasarıyı Latin oylarını kapmak için yaptı, hiçbir samimiyeti yok.
c) Türkiye’de oturma izni ve vatandaşlığın çok katı kurallara bağlı olduğunu biliyorum ama elbette Türkiye zenginleştikçe insani bir göçmen politikası da oluşturacaktır.

SONUÇ:
Herkes hangi şıkkın hangi anlama geldiğini bildiği için cevap anahtarına gerek yok. Aslında asıl soru şu: Siz hayatınızı nasıl bir insan olarak yaşamak istiyorsunuz?

X