Toplayın ağları ağalar!

Ağlar geçen av mevsiminde yarı yarıya boş çekildi. Hele palamut, yüzünü neredeyse hiç göstermedi. Düşünün, onca balıkçı, kilometrelerce ağ, çıka çıka 13 bin ton palamut!

Mehmet YAŞİN
02.04.2016 - 13:52 | Son Güncelleme :

Bir iddiaya göre, Bizans’ın, Kalkhedon (Kadıköy) yakasında değil de Sarayburnu’nda kurulmasının nedeni palamut balığı. Çünkü bu balık, Kalkhedon kıyılarına hiç uğramazmış. Karadeniz’den gelip, Haliç’e doluşurmuş. Bunun nedenini Romalı tarihçi Plinius şöyle anlatmış: “Boğaz’ın en dar yerinde, Asya yakasındaki Kalkhedon yakınında, dipten yüzeye doğru yükselen, şahane beyazlıkta bir kaya var. Palamutlar bu kayayı birdenbire karşılarında görünce her zaman ürkerler. Sürü halinde karşı taraftaki Byzantion burnuna yönelirler.”

Diyelim ki ona inanmadınız. O zaman bir de benden dinleyin. Anlatacaklarım çok eski zamana ait değil, taş çatlasa 30 yıl öncesinin anıları.

 

Toplayın ağları ağalar

 

Ortaköy Camii’nin rıhtımı... Ortaköylüler sıra sıra sıralanmış. Aralarında usta balıkçı Lüfer Ali bile var. Ben de oradayım. Palamut bol: At oltayı çek balığı. Hiç boş çektiğimi hatırlamıyorum. Vakit sabahın erkeniyse seğirtme olta kullanmak gerek. Bunun ucunda cıvayla parlatılmış zoka bulunur. Eğer uyanamayıp öğle güneşine kalmışsan, bu sefer oltaya sahte yem (kaz tüyü gibi) takman gerek. Yok, caminin önüne gelmek için ayın doğmasını beklemişsen yem gerçek olmalı (izmarit, istavrit ya da uskumru).

Yakaladıklarımı konu komşuya dağıta dağıta eve götürüyorum. Herkes de böyle yapıyor. Ortaköylüler balığa para vermez. Evlerde, haftada iki-üç gün palamut pişiyor. Izgara, tava, pilaki... Boğaz palamudu diğerlerine benziyor, çok lezzetli. Çünkü küçük balıklar, yengeç ve diğer kabuklular, deniz otlarıyla besleniyorlar. Tıpkı kekik otlamış kuzu eti gibi...

Ama bütün bu anlattıklarım, artık ‘bir varmış, bir yokmuş’... Denizlerimizde balık bitti, gerisi hikâye.

 

YÜZDE 63 AZALMA

Toplayın ağları ağalar

 

Bunları aklıma getiren geçen hafta başlayan balık avı yasağı. Ağlar toplandı, balıklar gelecek eylül ayına kadar özgür. Tabii bir oltaya takılmazlarsa! Çünkü oltacılara av serbest. Oltalardan kaçan balıklar denizlerde dilediklerince dolaşacak, yumurtalarını bırakacak, yavrularını büyütecek.

Ağlar geçen av mevsiminde yarı yarıya boş çekildi. Hele palamut, yüzünü neredeyse hiç göstermedi. Düşünün, onca balıkçı, kilometrelerce ağ, çıka çıka 13 bin ton palamut! Bu miktar 2012’de 35 bin tondu. Yani palamut miktarı tam yüzde 63.2 oranında azaldı. Peki suçlusu kim? Sanırım ‘ben, sen, o’ değil. Tabii ki bu işten ekmek yiyen balıkçılar.

Burada şu soruyu sorabiliriz: “İnsan niye kendi bacağına tabanca sıkar ki”... Bizim balıkçılar bile bile yıllardan beri bu eylemi yapıp duruyor. Bacaklarına öyle çok kurşun sıktılar ki artık yürüyecek halleri kalmadı. Denizde ne var ne yok silip süpürdüler. Ne boyuna posuna, ne kilosuna ne de yaşına baktılar. Minicik hamsilere büyüme fırsatı vermeden onları yakalayıp, tavuk yemi olsun diye fabrikalara sattılar. Daha iki damla yağ biriktirememiş kestane palamutlarının, büyüyüp, çingene palamudu olmalarına bile fırsat vermediler.

 

 

Onun için palamut kalmadı, torik zaten sadece anıları süslüyordu. Çinakoplar arasında talihli olanlar ancak sarıkanat sınıfına yükselebildiler. Lüferliğe yükselip, gelecek nesilleri doğurmalarına asla izin verilmedi. Yiyecek istavrit bulamayan lüferler, fazla oyalanmadan çekip gittiler. Yakalanan bir avuç hamsi, kilosu 30 liradan satıldı. Uskumru yoktu, hepten kayboldu. Romanya’dan TIR’larla gelen kalkanlar olmasa ona da hasret kalacaktık.

Tabii tüm suçu balıkçıların sırtına yüklememek lazım. Bu yıl El Nino da suçluların arasında. Bu doğa olayı yüzünden ısınan denizler soğumayınca balık dipte kaldı. Deniz kirliliği olaya tuz biber... İklim değişikliği yüzünden sularımızı işgal eden istilacı türler de cabası. 

 



EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün