Varoluşculuk (Egzistansiyalizm) nedir? Felsefede varoluşculuk akımı özellikleri, kurucusu ve temsilcileri

Güncelleme Tarihi:

Varoluşculuk (Egzistansiyalizm) nedir Felsefede varoluşculuk akımı özellikleri, kurucusu ve temsilcileri
Oluşturulma Tarihi: Ekim 02, 2020 02:38

1800'lü yılların sonunda ortaya çıkan Egzistansiyalizm, günümüzde de etkilerini sürdüren önemli bir felsefe akımıdır. ''Var oluş özden önce gelir'' ilkesine dayandığı için Varoluşçuluk ismini almıştır. Varoluşçuluk (egzistansiyalizm) nedir, bu akımının kurucusu ve temsilcileri kimdir? Sizin için araştırdık.

Haberin Devamı

Diğer felsefe akımların aksine Egzistansiyalist filozoflar arasında bir birik söz konusu değildir. Bazıları hiçbir akıma bağlı olmadıklarını dile getirmiş, bazıları ise Varoluşçu olmadıklarını ifade etmiştir. Özellikle Martin Heidegger ve Soren Kierkagaard, daha sonradan bu akıma dahil edilen filozoflar arasında yer alıyor. .

 Varoluşçuluk (Egzistansiyalizm) Nedir?

 Varoluşçuluk, bireyselliğin ön plana çıktığı ve insan varlığının tüm yönleriyle incelendiği felsefi bir sistemdir. Bu akımda, özgürlük ve sorumluluk kavramları ön plana çıkar. İnsan, yeryüzüne adeta fırlatılmıştır. Bu nedenle, önce kendi varlığına sonra diğer insanlara sorumludur. Bu sorumlukların farkına varılması ve yerine getirilmesi için bireyin özgür olması gerekir. Jean Paul Sartre'a göre insanın özgürlüğü dış koşullara bağlıdır. Devlet, toplum, yönetim mekanizmaları ve medya, insanın özgür iradesini baskı altına alabilir. Bu nedenle kitaplarından birinde ''İnsan özgürlüğe mahkumdur'' ifadesine yer vermiştir.

Haberin Devamı

 Felsefe Varoluşçuluk Akımı Özellikleri

 Felsefede varoluşçuluk akımının özellikleri filozoflara göre farklılık göstermektedir. Genel olarak Egzistansiyalist filozoflar ''ateist'' ve ''deist'' olmak üzere ikiye ayrılır. Ateist filozoflara göre Tanrının varlığı ya da yokluğu kanıtlamaz, bu nedenle herhangi bir yaratıcının varlığı yok sayılmalıdır. Deist düşünürler ise varlık, özgürlük ve sorumluluk gibi kavramları metafizik yönüyle ele almıştır.

 Varoluş felsefesi hümanizm ve idealizm akımlarından etkilenmiştir. Bu görüşe göre tüm değerler ve erdemler insan baz alınarak oluşturulmalıdır. Çünkü sadece insanın düşünme, karar verme ve seçme yeteneği vardır. 'Varlık, Öz'den önce gelir'' deyişi temel ilkeleridir. Bu ilkeye göre, var oluş ile öz aynı değildir. Herkes var olabilir ama bir öze sahip olamaz. Öz ile kastedilen değerler sistemidir ve insan, ancak bu değerlerle gerçekten var olabilir. Felsefede ''özdek'' kavramı ile var olmanın iki türü vardır. Öz olmadan sadece bir hacme sahip olan varlıklara özdek denir. Yardımseverlik, düşünme, paylaşma gibi insani değerler ile oluşan öz ise var olmanın diğer yönünü teşkil eder.

Haberin Devamı

 Bu felsefede ele alınan en önemli konulardan biri de yabancılaşmadır. İnsanın yeryüzüne fırlatıldığını savunan bu görüşe göre, insan evrende yalnızdır. Bu da yabancılaşma sürecini hızlandırır. Jean Paul Sartre'da yabancılaşma ''bulantı'' olarak nitelendirilir. Düşünür, daha sonra ''Bulantı'' isminde bir roman da yazmıştır. Albert Camus'un düşünce sisteminde de yabancılaşma önemli bir yer tutar. ''Yabancı'' adlı romanında, tüm dünyaya karşı yabancılaşmış, hüzün, mutluluk, neşe gibi duyguları hissedemeyen ''Mersault'' adlı bir karakterin öyküsü anlatılır.

 Egzistansiyalizm'de ''absürd'' kavramı da geniş yer tutar. ''Saçma'' kavramı özellikle Albert Camus ve Soren Kierkagaard'ın eserlerinde tüm yönleriyle ele alınmıştır. Camus, insan var oluşunu mitolojik bir karakter olan Sisifos'a benzetir. Sisifos, büyük bir kaya parçasını bir tepenin üstüne çıkarmakla cezalandırılmıştır. Ancak, kaya tepeye her ulaştırdığında düşer ve eski yerine geri döner. İnsanı Sisifos'a benzeten Camus, diğer kitaplarında da absürt, ölüm, hiçlik gibi kavramları analiz etmiştir.

Haberin Devamı

 Varoluşçuluk Akımının Kurucusu ve Temsilcileri

 Varoluşçuluk akımının kurucuları Friedrich Nietzsche ve Jean Paul Sarte'dır.

 Friedrich Nietzsche ve eserleri: Böyle Buyurdu Zerdüşt, Güç İstenci, Deccal, Şen Bilim

 Jean Paul Sartre ve eserleri: Sözcükler, Edebiyat Nedir, Bulantı, Duvar

 Varoluşçuluk akımının diğer temsilcileri ve eserleri şunlardır.

 Soren Kierkagaard: Kahkaha Benden Yana, Korku ve Titreme

 Albert Camus - Mutlu Ölüm, Yabancı, Düşüş,

 Martin Heidegger - Varlık ve Zaman, Düşünmek Ne Demektir?

Haberle ilgili daha fazlası:

BAKMADAN GEÇME!