Yaşar Kemal ile ebediyen barıştık

O bir röportaj üstadı. Güneydoğu’yu, Türkiye’ye tanıtan gazeteci. Emekli olup Gazipaşa’ya yerleştikten sonra da iri kadın gözleri ve keçilerle bezeli, şıkır şıkır hayat kokan resimleri öne çıkan bir ressam. Kimi zaman Kenan Evren’e kafa tutup 1 liralık telif davası açan, kimi zaman çevre ödülünü reddeden aykırı bir adam. O, Fikret Otyam.

Faruk Bildirici
29 Mayıs 2010 - 19:46:38

Genç zabit eczacı babam o zamanlar vatan toprakları olan Yemen’e gider, genç güzel eşini bırakıp. Bir gün bir kara haber: “Eşin teverrüm etti (verem oldu), acele gel”. Haftalar sürer yolculuk. Ancak mezarını ziyaret eder. Ve Yemen’e döner. Babama “Bir şehit eşi var, adı Naciye, bir oğlu var adı Mehdi, gel sana alalım” derler. Naciye, Alman Baron Bek gemisiyle anavatana dönerken Süveyş’te bir oğlan doğurur. İlerde orkestra şefi olacak Nedim Otyam. Bursa’nın alınışında Naciye bir oğlan çocuk daha doğurur. Adı Nusret Kemal, sonraları eczacı ve şair. Yorgun savaşçı Vasıf, Konya ikinci ordudan emekli olur. Konya’da bir kız doğurmuştur Naciye, ilerde Ayşe Abla okulunun Sevim Ablası olur. Aksaray’dan gelen bir kurul “Gel” der, “Hususi Muhasebenin Eczanesini al, borcunu öde’. Eczane artık “Halk Eczanesi” olur. 1926’da doğmuşum. 1928’de Neşecan doğdu, ilerde romancı, ekonomist Erhan Bener’in eşi. Babam Yemen’de hasta olan Miralay İsmet’in çadırında ilaçlarını içirdiğini söylerdi, pek inanmazdım. 24 Temmuz 1942, Reisi Cumhur İsmet Paşa, Adana’dan Ankara’ya geçerken öğle yemeğini bizim evde yedi. Yemekte Paşa, “Vasıf, tığ gibi delikanlıydın!” deyince heyecandan donuma işedim. Babam bize yalan söylememişti. İlk kez Paşa’nın fotoğrafını o gün çektim. Nereden, nasıl bilebilirdim ölünceye kadar fotoğraflarını çekeceğimi.

İLK MAKİNAM CAMA ÇEKİYORDU

Ortaokulda Fransızca öğretmenimiz emekli albay Lüleci Haşim Bey çok güzel fotoğraflar çektiği Lenduha ayaklı, cama çeken fotoğraf makinesini bana armağan etti. Pipo içtiği için ona Lüleci derlerdi. Sokak fotoğrafçısı Kadir ile dükkan kiralayıp fotoğrafçılık yaptım bir yaz boyu. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’ne giderken ben de Kadir’e armağan ettim. Kadir’in soyadı Coşkun’du, sonradan Üçyıldız oldu. Bir gün arabayla Aksaray’a uğradık. Üçyıldız Huzurevi yaptırmış. “Ne güzel yapmışsın” dedim. Tek gözüyle baktı: “O fotoğraf makinesini vermeseydin bunlar nah olurdu” dedi.

EN BÜYÜK ÜZÜNTÜM
Aslan heykeline ben tükürmemiştim

Tarih öğretmenimiz Medeniyetler Müzesi’ne götürdü, derken Hoca hanımın çığlığı: “Kim yaptı bu saygısızlığı?”. Bir Hitit aslanının açık ağzından tükürükler iniyordu. Bakındı, bakındı: “Bunu sen yapmışsındır pis Anadolulu” dedi. Ne dedimse nafile. Ankara’yı terk ettim. Galatasaray Lisesi’ne hazırlık yapılırken Toprak Mahsulleri Ofisi Müdürü’nün tavsiyesiyle kendimi Kayseri Lisesi’nde yatılı buldum. Orada biyoloji öğretmenimiz Raşit Bener’i çok sevmiştim. Bener ve Erhan Bener de o yıllar oradalarmış. İkinci Dünya Savaşı yılları yoksulluk diz boyu. Bitlendik. Hamamlar, ilaçlar. Hastaneye kaldırıldım. Orada beni gören bir Aksaraylı, gidip babama: “Sen başkalarının hayatını kurtar, oğlun hastanede ölüyor” demiş. Hemen gelip beni aldı. Son bir bilgi. Birkaç yıl önce Fikret Otyam kitabı basıma hazırlanırken İstanbul’dan bir kart geldi. Yıllardır acım olan şeyi açıklıyordu: “Fikret” diyordu, “Aslanın ağzına sen tükürmedin, tüküren şuydu”.

ÇALLI’NIN ATÖLYESİ
Çırılçıplak bir kadın vardı


Resim yapmayı çok seviyordum. Kutu boyalarla kontraplak üstüne resimler. Halkevi’nde sergi de açtım. Birinin adını hiç unutmuyorum: “Denize Hasret!” Ne hasreti, gördüğüm en büyük su Uluırmak ve Tuz Gölü. Bir gün belediyenin önünde Nevşehir arabası bekleyen bir çocukla tanıştım. İstanbul’da okuyormuş. Devlet Güzel Sanatlar Akademisi diye bir okulda resim okuyormuş. Bu çocuk, rahmetle andığım Neşet Günal’dı. Akşam babama “Nihayet okulumu buldum” dedim. Hocaların hocası, Çallı’nın atölyesine adım attığımda çırılçıplak bir kadın karşımda duruyordu. Ağabeyler, ablalar gülerek “gel, gel” dediler. Çallı’yla dede-torun gibiydik. Acımdır, her şeye karşın aklım fikrim, Bedri Rahmi Eyüboğlu’ndaydı. Atölyesine gelme isteğime tepkisi: “O da benim hocam, öğrencisini nasıl alırım” oldu. Ağlamaklı vaziyette izin istemek için yanına yaklaşınca, anlaşılan duymuş. Çallı, “S..r git!” dedi. Bedri Hoca’ya koştum, dediğini anlattım. “Tamam” dedi, “İzin vermiş”.

BABIALİ
İki buçuk yıl burnuma kan koktu


1950 yılında sanat yazıları yazmak amacıyla Bab-ı Ali’ye adım attım. Cihad Baban ve Ziyyad Ebuziya’nın Son Saat gazetesine gidip gelmeye başladım. Cihad Baban her gördüğünde “Oğlum, git resmini yap” diyordu. Bir gün polis-adliye muhabiri Cihat Bey’le tartıştı, ipler koptu. Bana dönüp: “Polis-adliye muhabirisin” dedi. İki buçuk yıl tam deyimiyle burnuma kan koktu. Ama İstanbul’un bir başka yönünü tanıdım. 1953’te Akademi’nin resim bölümünü bitirdiğimde Falih Rıfkı Atay’ın Dünya Gazetesinde Yazı İşleri Müdürü Ali İhsan Göğüş’ün yardımcısı ve yazarıydım.

EVLİLİK
Kızımı gazetenin kitaplığında uyuturdum


1953’te evlendim. İkimiz de çalışıyorduk. İlk kızım Elvan’ı gazetenin kitaplığında ciltler arasında yatırırdım. Gürültü oldu mu Falih Bey seslenirdi: “Yavaş olun çocuk uyuyor”. Polatlı’dan sonra askerlik, Ankara’da Bando Mızıka Hazırlama Ortaokulu resim öğretmenliğiydi. Sık sık Ankara’ya gidiyordum. Falih Bey’e çok boş vaktim olduğunu söyleyince Bedii’ye döndü: “Kasım Bey (Gülek), gelince hatırlat, Otyat Bey, Ulus’a yardım etsin” dedi. Atay’a göre benim soyadım Otyat idi. Bir İstanbul dönüşü Dünya Ankara Temsilcisi Oktay Ekşi, beni Bülent Ecevit’in aradığını söyledi. Resmi elbiseyi çıkarıp, Ulus çalışanı oldum. Cumhuriyet’in başkentini çocukluğumdan beri severdim. Falih Rıfkı Bey’le vedalaştım. Yüzüme sevgiyle baktı: “Odan her zaman hazır” dedi.

YAŞAR KEMAL
Yıllarca bir darıldık, bir barıştık


1953, bu can için güzel bir yıldır. İlk kez Güneydoğu ve Doğu Anadolu’yu gördüm ve tanıdım. Cumhuriyet gazetesinden Yaşar Kemal de röportaja çıkmıştı. Fotoğraflı yazılarım çok ilgi topladı. Yaşar’ın yazıları da aynı şekilde. İşin komik yanı, çok eski arkadaşım Yaşar Kemal’le yıllarca darıldık, barıştık. Geçenlerde Tepebaşı’nda karşılaştık, gülüşüverdik. Kollarımı uzattım: “Bu dünyadan küs mü ayrılacağız Yaşar?” dedim, “Ölüp gideceğiz”. “Niye öleceğiz lan?” dedi. Sarıldık. Bir daha küsmemek üzere ebediyen barıştık.

GÜNEYDOĞU GEZİLERİ
Yaz kış demeden imdat diyenlerin yanında oldum


1962 Yılı Cumhuriyet Gazetesi Ankara bürosundayım. Gazeteciler Cemiyeti’nin Çankaya’da yaptırdığı evlerdeyiz. Sevgili Ekşi Ailesi alt katta oturuyor. Sabaha kadar süren türkü derlemeleri, içkili toplantılarımızdan bir gün olsun yakınma gelmedi. Anne babası, annem babam gibiydi. Küçücük odamda resim de yapıyordum. 27 Mayıs’ın birkaç gün öncesi doğan kızım İrep’ten sonra bir kızım daha oldu: Döne. Cumhuriyet’te özgürdüm. Ankara temsilcisi rahmetli Kemal Ağabey’e (Aydar) bir not bırakır, kendimi güneyde kaçakçılar, doğuda yoksulların, yeraltında madenciler arasında bulurdum. Hepsi tarifsiz bir serüvendi. Yaz, kış, demeden imdat diyenlerin yanında oldum. Onaltı yıl sürdü bu. Zamanla evde geçimsizlik başladı, eşim dava açtı, boşandık. Sonraları bir sergimde tanıştığım, Amerika’da iç mimari okuyan, anadili gibi İngilizce bilen Filiz’le evlendim 1977’de.

GAZİPAŞA
En yakın komşumuz tanrıydı

TBMM’den büroya geldiğimde Kemal Ağabey (Aydan) ağlıyordu. “İpekçi’yi vurdular.” Şaşkınlıkla yarası ağır mı dedim. “Öldü” yanıtını verdi. Evime geldim. Birisi kimliğini uzattı. Yakın korumaya alındığımı bildirip, çeşitli kıyafetlerdeki polis arkadaşlarını tanıttı. Günler sonra belime 7.65 Kırıkkale ile donandım. Asıl çözüm emekli olmaktı. Bunu yaptım. Antalya’nın Gazipaşa ilçesini yeğledik. Serinus Kalesi altında, Deliçay yanında, en yakın komşumuzun tanrı olduğu bir yer bulduk. Candostlarımız ünlü mimarlar Behruz Çinici ve Altuğ Çinici’nin çizdiği proje dört köylü ile yaşama geçirildi. 27 Mayıs 1979’da evde elektrikler yandı. Resim yapıyor, kitaplarımın yeni basımlarını hazırlıyordum. Filiz de kendine iş buldu. Hitit’ten kalma dokuma... Dokuma ve resimlerimiz Avrupa’da. Polonya’nın Lotz kentinde alanında dünyanın sayılı müzesi, Tekstil Müzesi’nde Filiz’in yapıtları. Filiz, fotoğrafçılığa da başladı. Yazılarımı fotoğraflıyordu. Amerika’da yaşayan bir adamın yüzünden o adı güzel ilçeyi terk ettik yıllar sonra. Antalya’nın orman içinde, Geyikbayırı köyünde bitmemiş bir yapıyı satın aldık. Filiz Otyam, orayı yaşanır hale getirdi.

KÜRT MESELESİ
50 yıl önce söylerken haklıymışım


1961’de Milli Birlik Komitesi var iken Ankara Radyosu’na Doğu Röportajları hazırlamıştım. 20 gün süren röportajı Diyarbakır istasyonunda şöyle bitirdim: “Ey bu ülkeyi idare edenler 20 gün olanları dinlediniz. Bu halkın üstüne kılıçla gidiniz ama sevgi kılıcıyla. Değilse bayrağımızın ve sınırlarımızın şekli değişir.” Bu röportajı isteğim üzerine MBK’dan görevlendirilen iki merkez valisi ve bir general dinledi ve aynen yayınlandı. Ne kadar haklıymışım!

GAP PROJESİ
Babası Demirel, ben üvey babasıyım


1953 yılında Urfa’nın Hanelbalrur köyünün suyunu kadınlar tulumlarla getiriyordu ve aşağıda Fırat akıyordu. “Sabredin Kardeşler” diye haykırdım. “Gün gelecek siz de bu sudan faydalanacaksınız, sabredin”. Suyu kanallara Süleyman Demirel ile bıraktık. GAP’ın babası Demirel’dir, ben de üvey babası. Yılların emeği boşa gitmedi. Demirel, biz Ankara’dan ayrıldıktan sonra bir vefalı adam oldu, Doğu’ya giderken devamlı çağırır, kimi zaman uçak gönderirdi bize.

ULUS GAZETESİ
Daktiloyu genel yayın yönetmenin kafasına fırlattım


Demokrat Parti döneminde, Ulus çalışanlarına büyük acılar çektirildi. İstihbarat şefi ve yazarı olmamın yanı sıra Mahpus damında olan arkadaşların işleri de başımdaydı. Bir sabah 27 Mayıs Ak Devrim’ini yaşadık. Gazetedeki yazılarının yanı sıra partiyle ilişkileri Bülent Ecevit yürütüyordu. Yollara düşmek istediğimi söyleyince yerime birini bulmamı rica etti. Bulduğum çok sevdiğim bir arkadaşımdı. Kabul etmedi. Bir gün kolunda o arkadaşla geldi. Genel Yayın Müdürü olarak tanıttı, anlatması uzun sürer. Gazetede büyük değişiklikler yapıyordu. Bir gün duvarımda bir yazı. Tiraj düşmesini bize yüklüyordu. Gırgırına aynı şekilde bir yanıt verdim, masasına bıraktım. Gelince yanıtımı yüzüme attı, olanlar oldu. Helmis Beybi daktilosunu fırlattım. El kaldırdığım için hala utanıyorum, pişmanım. Hemen istifamı verdim. Ecevit geldi, özel görüşme yaptık. “Sizsiz Ulus Gazetesini düşünemem” dedi. Ama sonradan CHP Genel Sekreteri imzasıyla gelen mektupta istifamın kabul edildiği bildiriliyordu. Daktilomu alıp çıktım. Kar kış kıyamet. Dünya gazetesi için Doğu Röportajları... Vatan Gazetesi’ne denizlerle ilgili bir röportaj...

Yayınlanma Tarihi : 30 Mayıs 2010 - 00:00:00
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün