Yüce Rab Sayın Abdullah Gül’ü korusun

Aaron Kohen (45), beş yaşından itibaren dini müzik eğitimi almaya başlayan İstanbullu bir Musevi din adamı. Müzikle hep iç içe yaşadı. 2002’de ilk albümü Maftirim ile tanındı. İkinci albümü Şevahot Lael (Allah’a Övgüler) sinagoglardaki törenlerde Türk makamlarıyla okunan dualardan bir derleme. En dikkat çekici eser "Anoten" adlı Cumhurbaşkanını Kutsama Duası. Osmanlı döneminde sultanlar için okunan bu dua, cumhuriyetten itibaren cumhurbaşkanları için okunmaya devam etmiş. Aaron Kohen "Anoten" duasının ilginç hikáyesini anlattı.

Göksen KAPLAN
25.10.2008 - 00:17

Yüce Rab, Türkiye Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanı Sayın Abdullah Gül’ü korusun, kutsasın. Onun beraberinde olsun. Onu yüceltsin ve onu görkemli kılsın.

Bu sözler sinagoglarda okunan Anoten duasının İbranice’den Türkçeye çevrilmiş bir bölümü. Bu dua, duahanlar (hazan) tarafından sinagoglardaki bazı özel törenlerin ardından okunuyor. Dönemin cumhurbaşkanı kimse, dua onun adı içinde geçecek şekilde icra ediliyor. Anoten’in kökü 15. yüzyılın sonlarına dayanıyor. İspanya’dan sürülen Yahudilere sahip çıkan Osmanlı Devleti’nde başlayan bu gelenek, Cumhuriyet dönemine kadar sultanların ismiyle okunan dualarla devam etmiş. Daha sonra Atatürk ile başlayan ve Abdullah’a Gül’e kadar devam eden süreçte bütün cumhurbaşkanları için okunmuş. Özellikle düğün törenlerinde okunan Anoten, Aaron Kohen’e göre Osmanlı topraklarında huzura kavuşan Musevilerin minnettarlığının bir göstergesi.

BAŞBAKANLAR İÇİN DE OKUNABİLİYOR

"Bu duada en güçlünün Tanrı olduğu, yönetenlerin ihtiyaç duyduğu gücün onlara Tanrı tarafından verildiği özellikle vurgulanır, engelleri bertaraf etmek içindir" diyor Aaron Kohen. Anoten, siyasi ve ekonomik gelişmelere göre zorlu bir görev üstlendiği zaman başbakanlar için de okunuyor. Kohen "Duanın kesinlikle partilerle, siyasallaşma ile bir ilgisi yok" diyor.

İngiltere, Fransa, ABD gibi Yahudi toplumlarının yaşadığı ülkelerde de benzer bir geleneğin olup olmadığını sorduğumuzda Aaron Kohen buna benzer duaların örneğin Fransa Cumhurbaşkanı için de okunduğunu fakat bu ritüelin doğduğu yerin Osmanlı toprakları olduğunu söylüyor.

BUGÜNE KADAR DUYAN CUMHURBAŞKANI YOK

Kökeni Osmanlı’ya dayanan ve yüzyıllardır sinagoglarda Türk makamıyla okunan bu duadan haberdar olmuş bir cumhurbaşkanının olmadığını düşünüyor Aaron Kohen. Bugüne kadar herhangi bir cumhurbaşkanının bu dua ile ilgili bir reaksiyon gösterdiğine şahit olmamış. Anoten duası, özellikle düğün merasimlerinde okunduğu için, düğüne davetli Müslüman Türk ailelerin duayı ilk defa duyduklarında "Aaa böyle bir dua mı var" diyerek hayretler içinde kaldığını anlatıyor. Aaron Kohen albümünde buna yer vererek, Anoten’in duyulmasını sağlamak istiyor.

BU ALBÜM İLK VE TEK

Allah’a Övgüler albümü, sinagoglarda özel günlerde ve törenlerde okunan dualardan bir demet. İbranice ayinlerden oluşan eserler Türk klasik müziğine özgü makamlarla seslendiriliyor. İspanya’dan gelen Yahudiler, Osmanlı müziğine karşı hiç yabancılık çekmemiş. İspanya’dayken birlikte yaşadıkları Müslüman Emevilerle ilişkileri, Arap müziğine aşina olmalarını sağlamış. Fransa, İngiltere, İtalya, Avusturya gibi ülkelerdeki Yahudiler ise, oradaki müziğin etkisiyle bugün ayinlerde klasik batı müziği formlarında müzik yapıyor. Kohen, "mutlaka hepsinin kendine özgü bir ışığı, bir rengi, bir lezzeti var. Ama ben Türk musikisi nağmeleriyle büyüdüğüm için bunları başka hiçbir nağmeye değişmem" diyor.

OSMANLI-RUS SAVAŞI’NDA SADRAZAMIN HUZURUNDA OKUNDU/images/100/0x0/55eaa7e0f018fbb8f88e450b

Osmanlı Devleti’nin en zor anlarından biri, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’ydı. Türkler tarafından 93 Harbi olarak bilinen bu savaşta, Rus orduları İstanbul’a kadar gelip Yeşilköy’ü (o zamanki adıyla Ayastefanos) işgal etmişlerdi. Bütün Avrupa kaynıyor, özellikle İngiltere, Osmanlı Devleti’nin parçalanmasını uygun görmediği için Rusya’ya karşı muhalefet ediyordu. Böyle bir ortamda, savaşın başlangıcından bir süre sonra 18 Mayıs 1877’de İstanbul’da Balat’ta bulunan Ahrida Sinagogu’nda bir tören düzenlendi. Bütün Osmanlı Musevi din adamlarının hazır bulunduğu bu törene Sadrazam İbrahim Ethem Paşa da katıldı. Onun huzurunda Osmanlı ordusunun zaferi için Anoten duası okundu. Tanıklara göre sadrazam çok duygulanarak ağladı.

Yayınlanma Tarihi : 26.10.2008 - 00:00
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün