Saçın sosyal tarihi yazıldı

Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türkiyat Araştırmaları Merkezi, 1997’de ‘Türk Kültüründe Ayrıntılar’ başlıklı sempozyumda kültürümüzde saçı incelemişti. Sempozyuma sunulan bildiriler ve yayımlanmış makaleleri toplayan araştırma merkezinin müdürü Prof. Dr. Emine Gürsoy Naskali, ‘Saç Kitabı’nı oluşturdu.

Ayda KAYAR
18 Eylül 2005 - 00:38:25

Yirminci yüzyılın başında kadınların saçlarını kısacık kestirmesi bir özgürlük bayrağı açmak anlamına geliyordu. 1960’larda hippiler sisteme uzattıkları saçlarıyla karşı çıktı. Son yıllarda İslami kesimde yaygınlaşan uzun saçlı erkekler, topluma kendilerini kabul ettirmeye çalışıyorlar belki de.

Zaman, kamufle etme yöntemlerini de değiştiriyor. Eskiden saçlarını enseden öne tarayarak, kelliğini kapatmaya çalışan erkekler, 1990’larda saçlarını 0 numara kestirerek topyekün kellikle sorunu çözüyor.

Saç, sakal ve bıyıktaki değişiklikler bize globalleşmeyi de gösteriyor. Başka kültürlerden birçok modeli yaşamımıza sokuyoruz. Örneğin erkeklerin saç boyaması. Son yıllarda eskisi kadar garip karşılanmıyor boyalı saçlı erkekler. Kadınlar pembelere, morlara varan uç renkleri denerken, erkekler doğal olma peşinde. Hatta beyaz saçlarını boyatıp, şakağına kır attıranlar bile var. Prof. Naskali’ye göre saç, ast üst ilişkisine de işaret ediyor. Otorite sahibi taraf, diğerinin saçı sakalı üzerinde söz sahibi oluyor. Askerde, okulda, hapiste, şirkette saç kurala bağlı.

Kaşlar da kendini ifade araçlarından beri. Gençler arasında önce tek çizik, son günlerde ise iki çizikle atılan scratch (argoda faça) asiliği temsil edip ‘Benden kork’ mesajı veriyor.

Naskali, bunun en iyi örneğinin ressam Frida Kahlo’da ortaya çıktığını söylüyor. Kaşları birbirine bitişik Kahlo, ‘Ben Meksikalı köylü kadınlar gibiyim’ diyor.

Türkiye’nin bazı yörelerinde ise kaş aldırmamak ve saç kestirmemek, kızların el değmemişliğini anlatmanın bir yolu olarak kullanılıyor. Kızlar ancak evlendikten sonra saç ve kaşlarına müdahale edebiliyor.

YRD. DOÇ. AYŞE DUVARCI ANADOLU’DAKİ SAÇLA İLGİLİ RÜYA TABİRLERİNİ DERLEDİ

Uzun ve gür saçlar, ömrün uzunluğuna ve mal sahibi olunacağına

Saç dökülmesi, sağlığın bozulacağına, şöhret ve itibar kaybına

Saçı berbere kestirmek, tehlikeli bir habere

Saçı siyah görmek, zenginliğe, başarıya

Saçı sarı görmek, romantik bir aşk yaşanacağına

Saçı kızıl görmek, etraftaki kaba ve boşboğaz kimselerden uzaklaşmak gerektiğine

Saçı ağarmış görmek, gençler için uzun ömür işaretine

Saç ve sakalın tamamen ağardığını görmek fakirliğe

Evli kadının saçının ağardığını görmesi, aldatıldığına

Sakalı kesmek veya yolmak, para ya da mal kaybına

Bir kadının kendini sakallı görmesi, hamile ise oğlu olacağına, değil ise çocuğu olmayacağına, evli değil ise mutlu bir evlilik yapacağına

Bıyığı tıraş etmek, genç ve güzel bir kızla ilişki kuracağına

Bıyıkları yolmak veya yolunmak, mevki kaybına işaret

Yayınlanma Tarihi : 18 Eylül 2005 - 00:38:25
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün