O hep direndi

Bundan 57 yıl önce kuruldu. Ancak kurulmadan önce Vehbi Koç, birçok bürokratik engele takıldı. Yıllar geçti dönemin entelijansiyasının buluşma mekânı oldu. 57 yıl sonra kapılarını biber gazından kaçan eylemcilere açarak takdir topladı. Divan Oteli’ni eski müdavimleri anlatıyor.

İpek Özbey
23.06.2013 - 00:00 | Son Güncelleme :

Yıl 1956. İstanbul’da uzun süre konuşulacak bir otel açıldı. Adı Divan’dı. 1950’li yılların başında Koç Holding’in kurucusu Vehbi Koç, iş için sık sık Ankara’dan İstanbul’a geliyordu. Otel yokluğu çeken koca şehirde yer bulamamaktan sıkıldı. Çareyi Taksim’de Tatari ailesine ait bir arsayı almakta buldu. 250 bin lira ödedi. Bir katını ailesine ayıracağı, diğer katlarını misafirhane olarak kullanacağı bir bina inşa ettirmeye karar verdi.
Gel zaman git zaman Vehbi Koç, Avrupa gezilerinde gördüğü otellerle binanın seyrini değiştirmeye karar verdi ve oteli kurdu. Kolay olmadı, Demokrat Parti hükümeti zorluk çıkarıyordu. Sonra İstanbul’da uluslararası bir konferans yapılmasına karar verildi ancak otel sayısı yeterli değildi. Süreç hızlandırıldı, bu sefer Başbakan Adnan Menderes otelin konferansa yetiştirilmesini istiyordu.

/images/100/0x0/55ea960ef018fbb8f889a2f4
Yetişti de…
Açılışı dönemin başbakanı Adnan Menderes yaptı. Tüm devlet erkânı, gazeteciler, işadamları, sanatçılar… Herkes bu açılıştaydı. Burası önemliydi çünkü Divan Oteli, 100’de yüz Türk sermayesiyle hayata geçirilmiş ilk beş yıldızlı oteldi. Türk turizmi için de bir okul…
Müdavimleri arasında kimler yoktu ki? Başta Doğan Nadi -ki yıllarca Divan Bar’a geldiği için kendisine Divan Nadi denirdi- James Baldwin, Safiye Ayla, Bedii Faik, Çetin Altan, Gönül Yazar, Ajda Pekkan, Zeki Müren, Aydın Boysan, Abdi İpekçi… Burada herkesin adını yazmak mümkün değil elbet. Ancak biri var ki, onu yazmadan olmaz. Attilâ İlhan… Otelin pastanesinin en sadık müşterilerinden biriydi. Devamlı oturduğu köşeye pirinçten bir plaket yaptırılıp duvara asıldı. Otel 2011’de yılında Légion d’Honneur nişanı sahibi Thierry W. Despont’un usta dokunuşlarıyla yenilendiğinde pastanede şairin bir şiirinin
dizelerinin yazılı olduğu masa sembolik olarak onun anısına saklandı.

KAPILARINI AÇTI

Ve geçen hafta; Gezi protestoları sırasında Divan Oteli başka bir şeyin daha sembolü oldu. Gaz bombalarından kaçanlar otele sığındı, polis kapıya dayandı, ancak otel çoktan odalarını revire çevirmiş, sağlık problemi yaşayanların yardımına koşmuştu.
Twitter’da hashtag’ler açıldı. “# beşyıldızlıdeğilayyıldızlı” denildi. Geçmişte pek çok entelektüelin gönlünde dost sohbetleriyle yer edinen otel, gençlerin de gözdesi oldu.

Solmaz’ı ilk buluşmamızda oraya götürdüm

Çetin Altan-Gazeteci / Yazar

Gazeteden yakın dostlarla toplanma geleneğimiz, Ankara’da başladı. Geceleri Kürt’ün Meyhanesi’ne gider, toplanırdık. İstanbul’a gelince de bu alışkanlığımız devam etti. Doğan Nadi’lerle Yaşar Kemal’lerle Divan Oteli’nin barında buluşmaya başladık. Dediğim dönem ‘1960’lardı, zaten fazla bir alternatif de yoktu o zaman; bir Hilton, bir de Divan Otel… Hilton bize soğuk geldiği için Divan’a gidiyorduk. Yukarı katta restoran vardı, orada yemeğimizi yer, sonrasında aşağıda kulüp kısmına geçer, gündemle, politikayla ilgili fikir alışverişinde bulunurduk. Gelenler her zaman aynı görüşte olmazdı, mesela Erol Simavi de çok gidip gelirdi. Ama asla vurdulu/kırdılı, kavgalı olaylar olmazdı, hep belli bir seviyedeydi. Bizim özel kulübümüz gibiydi zaten, neden kavga olsun…
Basın dünyasının koşulları değişince, orada toplanmayı da bıraktık. Ama alışkanlık olarak uzun yıllar eşimiz, dostumuz ahbabımızla gidip gelmeye devam ettik. Hatta ben Solmaz’ı (Kâmuran) ilk buluşmamızda bile oraya götürmüştüm.

Kuruluşunda politik mücadele vardı

Altan Öymen-Gazeteci / Yazar

Vehbi Koç, yurtdışına çıktığında “Neden bizde böyle oteller yok” diye hayıflanırdı. Bunu anılarında da dile getirdi. Bu oteli açmaya karar verdiği yıllarda Türkiye’de döviz sıkıntısı vardı. Ayrıca Vehbi Koç’un önüne birtakım bürokratik engeller çıkarıldı. Onları aşmak için uğraşıp durdu. Bir de Koç, CHP’nin divan üyesiydi. Menderes dönemiydi. “Partiyi bırak” diye baskılar vardı, nitekim sonra da istifa edecekti. Türkiye’de uluslararası bir toplantı yapılacaktı. Otelin o güne yetiştirilmesine karar verildi. Vehbi Koç, adeta bir şantiye şefi gibi çalıştı. Sonra açıldı, açıldığında Menderes o törene geldi. Mesela Hilton’un açılışında yoktu. Gidecekti ama Amerikalılarla arası bozulur gibi oldu. Koç, CHP’den istifa etti ama Demokrat Parti’ye de geçmedi. Vehbi Koç’un iktidar tarafından itibar görmediği zamanlardı. Otelin kuruluşunda politik mücadelelerin etkisi olduğunu söyleyebiliriz. Divan Oteli’nde kalırdım, tertemizdi, Türk sermayesiyle yapılmış olması önemliydi. Bugün Divan Oteli’nde yaralılara kapıyı açan kim ise çok insani bir şey yapmıştır. Yeniden gitmeye başlayabilirim.

O hep direndi

Dönemin Başbakanı Adnan Menderes, zorluk çıkarsa da otelin açılışına geldi.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Şairleri görebilme ihtimali

Figen Batur-Yazar

‘Divan’ ne bir otel ne bir kahve ne de iyi yemekti. Divan benim için edebiyat demekti. Fena halde şiire âşıktım. Ve de bütün sevdiğim şairler oradaydı. ‘Ben sana mecburum’ oradaydı mesela. Her sabah gelir ve her bir dizesine meftun genç şair adaylarıyla saatler geçirirdi. Her ne kadar Attilâ İlhan’la taçlansa da Attilâ İlhan’dan ibaret değildi Divan. Demir Özlü’ler, Ferit Edgü’ler, İlhan Berk’ler… Yüzlerce isim sayabilirim.
Bir zamanlar İstanbul’un Les Deux Magots’suydu. Sartre ile Beckett’in birbirlerinin yüzüne bakmaksızın ayrı masalarda oturmalarıyla malum o Paris kahvesi gibi. Divan özeldi; sabahtan ikindiye kadar meteliğe kurşun atan sanatçılara açardı kapılarını, veresiye. Kapılarını sonuna kadar açmasının altında kim bilir belki de bütün şairlerin birer dizelerinin kazınmış olmasının payı vardır.

Akıl buluşmaları yaşanırdı

Aydın Boysan-Mimar/Yazar

Orası entelijansiyanın en önemli buluşma yeriydi. İlginç sohbetler olurdu. Her şey konuşulurdu ama tatlı tatlı konuşulurdu. Kavga çıkmazdı. Edep sınırı hiçbir zaman aşılmazdı. Mizahi ölçülerde kalırdı sohbetler. Biz oraya tiyatro sanatçısı dostum Mücap Ofluoğlu’yla giderdik. Sanatçılar, gazeteciler, mühendisler, okuyan, yazan, tartışmayı, konuşmayı seven insanlar gelirdi. Kısacası akıl buluşmaları yaşanırdı burada.

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün