Dünyanın bütün meseleleri ipek Hereke halılarında

Can Sayınlı (26) ve Jorgen Evil Ekvoll (26) dünyada olup bitenleri soyut çağrışımlarla bilgisayarda tasarladılar sonra Hereke’de ipek halılara dokutturdular. "Whatever - Herneyse" adını verdikleri sergide ünlü futbolcu Maradona’yı bir star olduğu için yıldızlı bir halı, Bill Gates’i bilgisayar çiplerinin işlendiği bir halı temsil ediyor. Serginin en etkileyici objeleri de savaşı simgeleyen bir bayrak ve bir halı.

Deniz İNCEOĞLU
27.10.2007 - 00:00 | Son Güncelleme :

İstanbul’da Galatasaray’daki Galerist’in kapısından girdiğinizde Can Sayınlı ve Jorgen Evil Ekvoll sizi devasa bir bayrak ve savaş halısıyla karşılıyor. İran ve İsrail bayraklarının üst üste yerleştirildiği bayrakta, her krizde mutlaka akıllara gelen bu iki ülkenin sembollerinin yanısıra Bryan Adams’ın Please Forgive Me (Lütfen Beni Affet) şarkısının sözleri eklenmiş. Bayrağın hemen önünde Hereke’de dokunan bir savaş halısı yer alıyor. Halıda çevreleri silahlarla kuşatılmış, elele tutuşmuş insan figürleri görülüyor. Girer girmez kaşılaşılan bu politik tavırdan sonra karanlık ya da aydınlık taraf arasında bir seçim yapmak zorundasınız.

Türkiye’dekilerin yaşadıkları sıkıntılı dönemden dolayı önce aydınlık tarafa yöneleceğini düşünüyor Can Sayınlı. Ama biz yine de önce karanlık tarafa şöyle biz göz atıyoruz. Savaşın ve ölümün konu alındığı sol bölümde Karacaahmet Mezarlığı’ndaki taş ustalarına danışılarak hazırlanmış, barış mesajları veren mezar taşları var. Taşlar sadece mumlarla aydınlatılmış. Karanlık tarafın diğer odasında sanatçıların ABD’nin Irak işgaliyle ilgili cam işleri yer alıyor. Cam üzerine işlenen asker resimleri arkadan hafif bir ışıkla aydınlatılıyor.

PARIS HILTON’U İKİ TAVUSKUŞU SİMGELİYOR

Serginin aydınlık bölümünde ipek halılar ağır basıyor. Can Sayınlı ve Jorgen Evil Ekvoll’un halı çalışması 2004’te başladı. Önce yün halılarla çalıştılar, sonra bilgisayarda hazırladıkları desen tasarımını Türkiye’nin batı ve doğusundaki farklı iki şehre dokunması için gönderdiler. "Aynı tasarımı ve bilgileri göndermemize rağmen ortaya çıkan sonuç çok farklı oldu" diyor Ekvoll, iki farklı coğrafyadan farklı kimliklerin ortaya çıktığını anlatırken.

Bu denemeden sonra halı üzerine daha da yoğunlaştılar. Bu kez malzemeyi ipek olarak seçtiler. Bill Gates’ten Paris Hilton’a, Maradona’dan Saddam Hüseyin’e kadar 10 başlık üzerinde karar kıldılar. Bu ünlü kişilerin kendilerinde yarattığı çağrışımı desenleştirdiler. Örneğin Paris Hilton’u iki tavuskuşu, Maradona’yı yıldızlar, Kraliçe Elizabeth’i taçlar simgeliyordu. Bu desenlerin dokunacakları yer de ipek halısıyla meşhur Hereke olacaktı. Her biri için bilgisayarda piksel piksel uğraştılar. Aynı piksellerin Hereke’deki kızlar tarafından ilmek ilmek işlendiğini ve bir tanesinin bitmesinin yaklaşık 3 ay sürdüğünü söylüyor Can Sayınlı: "Bu çalışma iki farklı bakış açısını ve kültürü biraraya getiriyor. Bir de şu açıdan bakılabilir; bunları dokuyan kızlar hayatlarında belki de hep geleneksel desenleri gördüler ve belki de dünyayla bağlantıları çok fazla değil. Bu halıları dokurken bunların ne olduğunu öğrendiler ve etraflarını da aynı şekilde bilgilendirdiler. İnsanlar Anadolu’da yaşayanların tutucu olduğunu, değişik işler yapabileceklerini hayal edemiyor. Bu önyargıya da meydan okumuş olduk."

6 BİN EUROLUK HALI YOLDA

2002’de Londra’daki ünlü tasarım ve tiyatro okulu Central Saint-Martins’de öğrenciyken tanışan ve hálá orada yaşayan Can Sayınlı ve Jorgen Evil Ekvoll, serginin adının İngilizcesinin işleri daha iyi anlattığını söylüyor: "Whatever; iki ayrı kelimenin birleşmesinden oluşuyor. İki ayrı uç bu kelimede birleşiyor. ’What - Ne’ kelimesinde kaba bir sesleniş ve objeyle alakalı, ’ever - asla’ ise sonsuzlukla ilgili. Sergi için ’Herneyse’ dendiğinde İngilizce’deki kadar iyi oturmuyor." İkili şimdiye kadar sergidekiler de dahil 25 halı yaptılar. Şu sıralar Hereke’de 6 bin Euro’ya mal olan altı metrekarelik bir halı dokutuyorlar. Ağustosta başlanan halının 2009 Şubat’ında bitmesi bekleniyor.

Can Sayınlı ve Jorgen Evil Ekvoll’un hazırladığı, Galerist’teki Whatever-Herneyse sergisi 18 Kasım’a kadar görülebilir. Tel: (0212) 244 82 30.

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün