Dian Fossey neden öldürüldü

70 ve 80’li yıllarda gorillerin yaşam alanlarını korumak adına Ruanda’da yaptığı önemli çalışmalarla bilinen ve 1985 yılında vahşi bir cinayete kurban edilen ünlü primatolog Dian Fossey’nin hayatı belgesel oldu. James Marsh, baş yapımcılığını yaptığı bu üç bölümlük belgeseli anlattı.

Melike KARAKARTAL
08.12.2017 - 10:30 | Son Güncelleme :

1966’da gorillerin yaşam alanını koruma projesiyle Ruanda’ya giderek bir araştırma merkezi kuran Dian Fossey, burada 18 yılını dağlardaki goril nüfusunu korumak için çalışmalar yaptı. Kaçak goril avcılarını türün devamlılığının önünde en büyük engel olarak gören primatolog, 1985 yılında vahşice öldürüldü. Fossey’nin öyküsü, cinayetle ilgili hiçbir yerde yayınlanmamış ayrıntılarla, üç bölümlük bir National Geographic belgesel-filme dönüştü.
Ünlü primatologun günlüklerini okuyan dış ses olarak Sigourney Weaver karşımıza çıkıyor belgeselde. Efsanevi oyuncunun Fossey ile özel bir bağı daha var; 1988’de Dian Fossey’nin canlandırdığı “Gorillas in the Mist”teki rolüyle en iyi kadın oyuncu dalında Altın Küre’yi evine götüren isim olmuştu.
James Marsh, belgeselin baş yapımcısı. Hatırlayacaksınız, yönetmenin en önemli işlerinden “The Theory of Everything”in Oscar yolculuğu, 2015’te başrol Eddie Redmayne’in en iyi erkek oyuncu dalında ödülü kucaklamasıyla sonuçlanmıştı.
James Marsh’ın diğer önemli belgesellerinden “Man on Wire” ise en iyi belgesel film dalında 2009 yılında Oscar’ı kazanan yapım idi. Bir telefon röportajıyla Melike Karakartal’a konuşan Marsh, önümüzdeki yıl şubatta vizyona girecek filmi “The Mercy”yi de anlattı.
Dian Fossey belgeseli, primatologun çalışmaları, yaşamı ve cinayetle ilgili hiçbir yerde yayınlanmayan görüntüler; ayrıca Sir David Attenborough ve Fossey’nin yakın dostlarıyla yapılan özel röportajlarla pazar günü saat 21.00’de National Geographic ekranlarında.

◊ Belgesel filmlerinizde özel hikayeleri olan özel insanları konu ediyorsunuz. Hangi konuyu ve kişiyi seçeceğinizi nasıl belirliyorsunuz, motivasyonunuz nedir?

- Sıra dışı insanlar, sıra dışı şeyler yaparlar, ben onların hikayelerini anlatıyorum. “Man on Wire”ı, Philippe Petit’yi düşünün mesela. Dünyayı benim gördüğüm gibi görmüyor ve benim gördüğüm dünyada değil, farklı bir dünyada yaşıyor. Dian Fossey de öyle, yapayalnız bir çocukluk geçirmiş. Sıra dışı ve tehlikeli bir macera için tek başına Afrika’ya gidiyor, o yıllarda her kadının yapabileceği bir şey değil bu.

◊ Sizce bu belgesel, Dian Fossey’nin hayatı üzerinden, vahşi kapitalizm uğruna doğanın veya insanların yok edilmesi konusuna dikkat çekecek genel bir mesaj da gönderiyor mu?

- Odaklandığımız ana konu, Dian’ın dramatik hikayesi ve trajedisi. Dian’ı gerçek hayatta tanıyan ve Ruanda Karisoke Araştırma Merkezi’ndeki yaşantısına şahitlik etmiş insanlar üzerinden, yaptığımız röportajlar ile yansıtmaya çalıştık. Gorillerin ve daha pek çok türün risk altında olduğu bir gerçek, onları ve yaşam alanlarını korumak da Dian’ın tek amacı olduğu doğa ve kapitalizm ilişkisine dair genel mesaj zaten hikayenin içinde. Bu tip belgesellerde böyle bir mesaj her zaman vardır. İnsanoğlunun açgözlülüğü ve bencilliği yüzünden türlerin milyonlarca yıl sürmüş evrimini ortadan kaldırıyoruz. Biz kimiz ki bunu yapıyoruz? Bu tip filmler bize böyle sorular sordurmayı amaçlıyor.

◊ Uzun yıllar bu cinayetle suçlanan Wayne McGuire ile bir röportaj da var, aradan yıllar geçmiş olmasına rağmen sizce bu röportaj cinayeti aydınlatmaya yardımcı olabilir mi?
- Wayne, Dian’ın Karisoke’deki son aylarında hayatında yer alan önemli karakterlerden biriydi. Goril araştırmacısı ve doktora öğrencisiydi ve Dian öldükten sonra asılsız cinayetle suçlandı. Tüm olanlar hayatına zarar verdi ve haklı olarak bu konuda kızgın; aynı zamanda olanların üzerinden çok zaman geçtiği için konuya sağduyulu ve sakin bir biçimde de yaklaşabiliyor. Cinayeti aydınlatmaya yardımcı olabilir mi bilmiyorum, bugün pek çok kanıt aradan geçen 30 yıl nedeniyle ulaşılabilir veya değerlendirilebilir durumda değil. O yıllardaki soruşturma da son derece üstünkörü yapılmıştı. Belgeseldeki kanıtların davanın seyrini değiştireceğini sanmam, yani elbette umarım değiştirir ama en azından resmi açıdan faili meçhul bir dava olarak kalması kuvvetle muhtemel.

Dian Fossey neden öldürüldü

Zamanlama manidar

◊ Colin Firth ve Rachel Weisz’ın başrollerde olduğu yeni filminiz “The Mercy” de biyografik bir film, bu hikaye nereden çıktı?
- Donald Crowhurst, amatör olarak hafta sonları yelkencilik yapan bir adamdır, gerekli deneyim ve becerisi olmamasına rağmen profesyonel yelkencilerle aşık atarak dünyayı dolaşarak Golden Globe Race’i kazanabileceğine inanır. 1968’de kendi teknesini yapar, denize açılır ve bu rüya bir kabusa dönüşür. Aslında Brexit’i düşündüğümüzde zamanlama olarak mükemmel bir metafor oldu bu film. İngiltere’nin orta kesiminden gelen ve gerçeklerden kopmuş bir İngiliz, hiç hazırlık yapmadan, gerekli önlemleri almadan yola çıkıyor ve kendini yok ediyor...

Dian Fossey neden öldürüldü

BELGESELLERLE DÜNYAYI ANLIYORUZ

◊ Son yıllarda belgesel veya biyografi niteliği taşıyan filmler büyük izleyici kitlelerine ulaşıyor, bu yükselişi nasıl değerlendiriyorsunuz?
- “Man on Wire” harika bir dramatik hikayeydi ve çok başarılı oldu. Buradan yola çıkarak şu yorumu yapabilirim: Dünya gerçek ve içten hikayelerle tasvir edildiğinde onu daha iyi anladığımızı ve öğrendiğimizi düşünüyorum. Belgesel filmler, gerçek öyküleri aktarmaya imkan tanıdığı için en az sinema filmleri kadar tatmin edici. Öte yandan yaşadığımız çağda herkes birbirini filme alıyor. Kendi hayatımızda da belgesellerdekine benzer bir iletişim diline aşinayız. Düşünün, Amy belgeseli, Amy Winehouse’un kendi kendine veya başkalarının onunla ilgili çekimlerinden oluşuyordu. Şimdi böyle bir belgeseli kendiniz için yapmanız mümkün...

Dian Fossey neden öldürüldü
 

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün