Adım adım 360 derece Tarlabaşı

Danıştay’ın kamulaştırmayı iptal etmesinin ardından Tarlabaşı sokaklarını arşınladık ve konuşma hakkını mahalleliye verdik.

Ayla GÜNERHAN / Fotoğraf: Uğur YURDAKUL
28 Ağustos 2014 - 13:03:20

Tarlabaşı’ndaki kentsel dönüşüm çok konuşuldu ama her şey konuşulmadı. Danıştay’ın kararıyla hâkim olmadığımız bir nokta ön plana çıktı: bina sahiplerinin kendi kaderini tayin etme hakkı. Her şey hukuksal haklarının çiğnendiğini düşünen mülk sahiplerinin mahkemeye başvurmasıyla başladı (5366 Yenileme Yasası binasını restore etmek isteyen mülk sahiplerine bu hakkı tanır). Çetrefilli ve yıllara yayılan süreçte kimi tapu sahipleri pes etti kimisiyse davasından vazgeçmedi. İptal, yenileme, üst mahkemeler derken bugünlere gelindi ve Danıştay ‘kamu yararına değildir’ diyerek ‘yılan hikâyesine’ dönen dönüşümü iptal etti.

DİŞİMDEN TIRNAĞIMDAN ARTTIRARAK ALDIM

Adım adım 360 derece Tarlabaşı
Ahmet Gün


Ahmet Gün, 5 yıl önce yönetmeliğe uygun olarak binasını yenilemek için başvurduğunu fakat cevap alamadığını iddia ediyor. “Eğer bina sahiplerine yenileme hakkı tanısalardı ucuza kapatamayacak, kentsel dönüşüm bahanesiyle rant elde edemeyeceklerdi. Temel atmadan, davalık haldeyken m2’sine 2 bin TL ödeyip 7 bin $’a sattılar”. 440 tapu sahibinin çoğunun baskılara dayanamadığını ancak 160’nın mahkemeye başvurduğunu belirten Gün haklarının gasp edildiğini düşünüyor. “Bir mülk kolay mı ediniliyor? Karun kadar zengin değilim: Aksaray’da yedek parçacıyım, diğer tapu sahipleri gibi dişimden tırnağımdan artırarak mülk sahibi oldum.” diye ekleyen Ahmet Gün ‘mülklerini yok fiyatına satan ve mahkemeye başvurmayanların’ bir bardak soğuk su içmekten başka yapacakları kalmadığı düşüncesinde. Mezopotamya Çay Evi’nden Ercan Yılmaz da aynı görüşü paylaşıyor: “Danıştay’ın kararı hali hazırda satılan mülkleri etkilemeyeceğine göre halkın mağduriyetine deva olmayacaktır. Komple binayı 100 bin bilemedin 200 bin TL’ye alıp, bir daireyi 750 bin dolara sattılar. Aldatılansa mülk sahipleri oldu.”

Adım adım 360 derece Tarlabaşı
Maşuk Çıvak


Çukur Mahallesi muhtarı Maşuk Çıvak, evlerini ucuza satanlar için geç gelen bir karar olsa da diğer mahallelerin korunması için Danıştay’ın hükmünün olduğunu düşünüyor. “Evlerinden olan kiracılar, dönüşüme dâhil edilmemiş aşağı mahallelere taşındı. Doğma büyüme buralı insanların Tarlabaşı’nda yaşamaya devam etmek için aradığı çıkar yollardan biri de Çukur Mahalle.” Muhtarlıkta duyduğu şikâyetlerin başını ‘kiraların yükselmesi’ çekiyor sebepse halka göre Suriyeliler. ‘Savaştan kaçan insanların barınacak yeri olmasın mı?’ sorusuysa Tarlabaşılılar için ikinci planda. Çıvak “Kentsel dönüşümle beraber kiralar yükselmeseydi herkese yetecek yer olurdu, belki o zaman Suriyelilere kucak açılırdı” diye ekliyor.

FARELERİN CİRİT ATTIĞI SOKAKLAR

Adım adım 360 derece Tarlabaşı
Nurgül Öztürk


Tarlabaşı Toplum Merkezi Eylül 2006’dan beri kent yaşamına eşit katılımı sağlamak için çalışan bir sivil toplum kuruluşu. Mahallede ev ziyaretleri gerçekleştiriyor, kadın ve çocuklara yönelik atölyeler yapıyor. Merkezin çalışanı Nurgül Öztürk en çok duydukları şikayetin ‘hijyen ve güvenlik kalmadı’ olduğunu söylüyor. “Suriyelileri suçlamaksa çok yanlış buradaki asıl mesele yıkıntı haline dönen binalar ve dönüşümle yükselen kiralar. Farelerin cirit attığı sokaklarda kadınlar, çocuklarının oynamasını istemiyor. Yarı yıkık binalar, boşaltılmış mahalleler tekinsiz bir ortamı oluşturdu.” Öztürk’e göre yapılan ‘kentsel hafızayı silmek’. “Buranın çok kültürlü bir yapısı var fakat bu kültürün renk paleti olan kimlikler, ‘nezihleştirmek’ için dışlanıyor.” Öztürk için Danıştay’ın kararı ‘herkes için kent hakkı’ adına olumlu bir örnek.

KİMİN EVİNDEN KİMİ KOVUYORSUNUZ?

Adım adım 360 derece Tarlabaşı
Abdülkadir Büyük ve Ercan Yılmaz.


Kiracı Abdülkadir Büyük “kimin evinden, kimi kovuyorlar anlamıyorum” diye isyan ediyor. Terzilik ve devletten sakat bacağı için aldığı maaşla geçinen Büyük “İşim gücüm yıllardır burada ama beni evim dediğim yerde barındırmak istemiyorlar” diyor. Ev sahibiyle 10 yıldır bir hukuku olduğunu belirtip, “Mahalle dayanışması bizi yaşatıyor, yaşamayalım bunu mu istiyorlar? Kiram 500 TL, daha bu ayınkini ödeyemedim ama Allah biliyor ki ev sahibim kapıma dayanmadı” diye ekliyor. Abdülkadir Bey’in en büyük sıkıntısı yılan hikâyesine dönen dönüşümle döküntü haline gelen sokaklar: “Para kazanmak için değil de halk için iş yapsalar yılan hikâyesine döner miydi” diye soruyor ve “dönüşüm yüzünden boşaltılan binaların kokusundan sokakta duramıyoruz” diye ekliyor.

Adım adım 360 derece Tarlabaşı

Mimar Korhan Gümüş durumun abesle iştigal olduğu düşüncesinde: “Yönetimler mahalleliye tercih hakkı bırakmayarak kentsel dönüşüme katmaya çalışıyor. İtiraz ettiklerinde sanki öyle kalmasından kamu yararını gözetmeyen dönüşüm değil de mülk sahibi sorumluymuş gibi, ‘böyle mezbelelik halinde mi kalsın’ lafının arkasına sığınılıyor.” Gümüş’e göre yalnızca piyasa mantığı ile gerçekleştirilen projelerin ötesine geçmek gerekli yoksa “Projelerin sağlıklı yapılaşmak gibi görünür amaçları olsa da, arkalarında başka bir işleyişin olduğu belli oluyor.” Korhan Gümüş, ‘bundan sonra ne yapmalı?’ sorusuna karşılık olarak, “Kentsel dönüşümde uygulama aşamasına gelmeden önce, demokratik bir işleyiş olmalı. Alternatifler tartışılmalı. Yönetimler kamusal işlevi yerine getirmeli: Kamu yönetimi müteahhitlerin değil semtte yaşayan insanları temsil etmeli ve bu karar örnek teşkil etmeli” diyor.

Yayınlanma Tarihi : 28 Ağustos 2014 - 14:01:04


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün