GeriEkonomi Türkiye yatırımda 32. sırada
MENÜ
  • Yazdır
  • A
    Yazı Tipi
    • Yazdır
    • A
      Yazı Tipi

Türkiye yatırımda 32. sırada

Yabancı Sermaye Derneği (YASED) Başkanı Faruk Yöneyman, BM Ticaret ve Kalkınma Örtü UNCTAD'ın 2002 Dünya Yatırım Rapora'na göre Türkiye'nin, Aria sayesinde 3.2 milyar dolar yatırımla 32. sırada bulunduğunu bildirdi.

Faruk Yöneyman, Doğrudan Yatırım Endeksi'ne göre ise Türkiye'nin 0.1 değeriyle en gerilerde, 136 ülke arasında 123. sırada yer alabildiğini kaydetti.

Dünyayla eş zamanlı açıklanan raporun tanıtımında konuşan Yöneyman, doğrudan yatırımların 2001'de yüzde 50.7 düşüş göstererek 735 milyar dolara indiğini söyledi.

Yöneyman, ilk kez gelişmiş ülkelerin doğrudan yatırımlardan aldıkları payda önemli bir düşüş meydana geldiğini belirterek, 2001'de gelişmiş ülkelere giden doğrudan yatırımların 2002'ye göre yüzde 59 azaldığını kaydetti.

Yöneyman, ''Toplam yatırımlar içinde gelişmişlerin payı yüzde 68'e düşüyor, gelişmekte olanların payı da yüzde 32'ye yükseliyor'' dedi.
  
Yatırımların bölgelere ve ülkelere eşitsiz bir biçimde dağıldığına, en az gelişmiş 41 ülkenin toplam yatırımlardan sadece binde 5 dolayında pay aldığına dikkat çeken YASED Başkanı Faruk Yöneyman, ABD'nin 124 milyar dolarla en fazla yatırım çeken ülke olma özelliğini koruduğunu bildirdi.

Faruk Yöneyman, Çin'in İngiltere'nin yerini alarak 70 milyar dolarla (Hong Kong dahil) 2. sıraya yükseldiğini, Meksika'nın büyük bir hamleyle (25 milyar dolar) Brezilya'nın üstüne çıkarak 9. sıraya yerleştiğini anlattı.

İspanya, İrlanda ve Polonya'nın yine önemli miktarda yatırım çeken pozisyonlarını muhafaza ettiğini anlatan Yöneyman, Güney Afrika'nın ise 6.6 milyar dolar doğrudan yatırımla 20. sırada yer aldığını kaydetti.
   
TÜRKİYE ÇIKIŞ YAPTI
 
Yöneyman'ın verdiği bilgiye göre Türkiye, Aria sayesinde 3.2 milyar dolar yatırımla 32. sırada bulunuyor.

Yöneyman, Türkiye'nin HSBC ve Aria yatırımı ile 52. sıradan bu noktaya geldiğini bildirdi. Yöneyman, 3.2 milyar dolarlık yatırımın 1.5 milyar dolarının Aria, 350 milyon dolarlık kısmının HSBC tarafından Demirbank'ın satın alınması nedeniyle yapıldığını, geriye kalan yaklaşık 1.3 milyar doların da münferit yatırımlardan oluştuğunu anlattı.

Yöneyman ayrıca, geçen yıl Türkiye'den yurt dışına kayıtlara bağlı 500 milyon dolar ulusal yatırım aktığını da bildirdi.

Türkiye 1999'da 0.7 milyar ve 2001'de 0.9 milyar dolar yatırım çekmişti.

Türkiye, 2001 yılında çektiği yatırımla Arjantin, Kazakistan, Fas,Rusya Federasyonu, Macaristan, Yunanistan, Slovakya, Hırvatistan, Ekvador ve Vietnam'ı gerilerde bıraktı.

Arjantin ise krize düşen bir ülkeden yatırım kaçışının resmini veriyor. Son 3 yıl rakamları sırasıyla 24, 11 ve 3 milyar dolar oldu.

Dünyanın en fazla yatırım yapan 10 ülkesi ise ABD, Fransa, Belçika-Lüksemburg, Hollanda, Almanya, İngiltere, Japonya, Kanada, İspanya ve İtalya olarak sıralanıyor.

"YATIRIM ORTAMI İYİLEŞTİRİLEBİLİR"

Yöneyman, yatırım ortamının iyileştirilmesi konusunda hala birtakım çalışmalar yapılabileceğine inandıklarını söyledi.

Yöneyman, Koordinasyon Kurulu'nun en kısa sürede toplanması ve komite çalışmalarındaki tıkanıkların giderilmesini istediklerini ifade ederek, şöyle dedi:

''Aksi takdirde şu anki çizgide Türkiye, 2002 yılını yatırımsız geçirmek durumunda. 2003 yılının da kayıp bir yıl olmaması için ulusal ve doğrudan yatırımların yapılabilecek ortamlarının sağlanması gerekir. Aksi takdirde Türkiye, 2003'ü de kaybedecektir. İlk önerimiz, kesinlikle Koordinasyon Kurulu'nun çalışmaya başlaması.''

Seçimlerden sonra işbaşına gelecek yeni hükümetin, tanıtım ajansı kuruluşunu gerçekleştirmesi ve kısa sürede yatırımcı konseyinin toplanmasını sağlaması gerektiğini belirten Yöneyman, yatırım ortamının iyileştirilmesi konusundaki önerilerini yarın Ankara'da Devlet Bakanı Masum Türker'e de sunacaklarını bildirdi.

Yöneyman, bu yılın ilk 4 ayında Türkiye'ye sadece 75 milyon dolar yatırım geldiğini, bunun 50 milyon dolarının hizmet, 25 milyon dolarının da sanayi yatırımından oluştuğunu bildirdi.
   
''IRAK OLAYININ TÜRKİYE'DEKİ YATIRIMLARLA İLGİSİ YOK''
 
Basın mensuplarının sorularını da yanıtlayan Yöneyman, geçen yıldan beri Irak operasyonunun gündemde olduğunu belirterek, ''Irak olayının Türkiye'deki yatırımlarla bir ilgisi yok. 2001 yılı sonunda başlayan dünya ekonomisindeki gerileme, bu yılın yatırımlarında Türkiye'nin payının az olmasının sebebi'' diye konuştu.

Yöneyman, Türkiye'nin potansiyelinin ne olduğu konusunda, kötümser, realist ve iyimser olmak üzere 3 tahmin bulunduğunu bildirdi. Yöneyman, devamla şöyle dedi:

''En iyimser tahmin, Türkiye'nin yıllık yatırım potansiyelinin 25-30 milyor dolar olduğudur. Bizim de katıldığımız realist tahmine göre, Türkiye'nin yıllık 5-10 milyar dolarlık bir yatırım rakamını yakalaması. Kötümser tahmine göre de, Türkiye'nin 1-2 milyar dolarlık çizgisini devam ettirmesi.''

Yabancı sermaye akışını etkileyecek faktörün Kopenhag Zirvesi'nde ortaya çıkacak Türkiye ile ilgili takvim ve İlerleme Raporu olduğunu bildiren Yöneyman, ''Şu anda hükümetimizin elinde her türlü şey var. Bir duraklama dönemi olmaması gerekir. Bunun iyi değerlendirilmesi gerekir'' diye konuştu.
   
DOĞRUDAN YATIRIM ENDEKSİ 2'YE AYRILDI
 
Dünya Yatırım Raporu'ndan bazı sunumlar da yapan Faruk Yöneyman, 2001 yılı yatırımlarının toplam 65 bin uluslararası şirket tarafından yapıldığını, dünyaya yayılmış yatırımların sayısının 850 bin olduğunu bildirdi.
 
Yurtdışı yatırımların toplam satışlarının 19 trilyon dolar olduğunu ve en büyük 100 şirketin de bu rakamın yarıdan fazlasını gerçekleştirdiğini ifade eden Yöneyman, Doğrudan Yatırım Endeksi'nin (DYE) bu yıl daha da geliştirilerek, DY potansiyeli ve DY performansı olarak 2'ye ayrıldığını bildirdi.
 
Doğrudan Yatırım Endeksi'ne göre en önde giden ülkelerin Fransa, Almanya, İsveç, İsviçre, İngiltere, Hong Kong (Çin), Malezya, Singapur, Tayland, Şili, İrlanda ve Polonya olduğunu bildiren Yöneyman, potansiyelinin önünde olanların da Brezilya, Çin, Venezuela,Romanya, Vietnam, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Mozambik ve Papua Yeni Gine olduğunu açıkladı.

Yöneyman, ABD, İtalya, Japonya, Meksika, Rusya, Tayvan, Beyaz Rusya, Mısır, Yunanistan, İran ve Kore'nin potansiyelinin altında kalan ülkeler olduğunu belirtirken, en geride kalanların ise Türkiye, Endonezya, Cezayir, Kongo, Kenya, Libya, Moğolistan, Yemen, Pakistan, Zimbabve ve Burkina Faso olduğunu bildirdi.

Yöneyman, dünyada doğrudan yatırımların yükselme, ''boom'' döneminin, en azından belli bir dönem için sona ermiş gözüktüğünü ifade ederek, Türkiye'nin geçtiğimiz yıllarda patlama noktasına erişen doğrudan yatırımlardan yararlanamadığına dikkati çekti.

UNCTAD, BU YIL ARTIŞ BEKLEMİYOR

UNCTAD Ekonomik İlişkiler Uzmanı Americo Beviglia-Zampetti de, ekonomik durgunluk ve güvenin azalması nedeniyle UNCTAD'ın bu yıl yabancı yatırımlarda bir artış beklemediğine işaret etti.

Zampetti, yatırım artışının en çok olduğu ülkeler arasında Türkiye'nin de yer aldığını bildirerek, Türkiye'nin Doğrudan Yatırım Endeksi yani performans endeksine göre 123. sırada, potansiyel endeksinde ise 72. sırada bulunduğunu anlattı.

Çin'in bu yıl en iyi performans gösteren ülke olduğunu kaydeden Zampetti, ellerindeki 2002 yılı ilk verilerine göre, Almanya, ABD, Fransa ve Japonya gibi ülkelerin hem sermaye girişi, hem de çıkışı açısından düşüş göstermeye devam ettiğini, Arjantin, Endonezya ve Brezilya'nın da daha aşağı noktalarda kalacağını duyurdu.

Zampetti, bir soru üzerine, Türkiye'nin çok büyük bir potansiyeli olduğunu belirterek, ''Ama performansı, potansiyeline eşdeğer değil. Burada potansiyel endeksini hesaplamakta kullandığımız faktörlere bakmak lazım. Türkiye'deki siyasiler buna bakarsa belki o fark kapatılır'' diye konuştu.


 

Canlı Borsa - Altın Fiyatları - Döviz Kurları için Bigpara

False