Çocuklarda hipertansiyon görülür mü?
Güncelleme Tarihi:
Özel İzmir Gazi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Çocuk Nefrolojisi Uzmanı Dr. Havva Evrengül, hipertansiyonun (yüksek tansiyon) yalnızca yetişkinlerde değil, bebeklikten ergenliğe kadar her yaş grubunda görülebildiğine dikkat çekerek, konuya ilişkin merak edilen soruları yanıtladı.
- Çocuklarda Hipertansiyon Nedir?: Çocuğun tansiyonunun yaşına, boyuna ve cinsiyetine göre normal kabul edilen değerlerin üzerinde olması hipertansiyon olarak tanımlanır. Çocuklarda erişkinlerdeki gibi sabit bir sınır yoktur. Bu nedenle ölçüm sonuçları mutlaka çocuk doktoru tarafından değerlendirilmelidir. Kan basıncı ölçümü en az beş dakika dinlenmiş olarak oturur pozisyonda iken, sağ koldan çocuk için uygun manşon ile ölçülmelidir. Tanı için tek ölçüm yeterli değildir. En az üç ayrı zamanda kan basıncı ölçülmeli ve değerlendirme buna göre yapılmalıdır.
- Çocuklarda Hipertansiyon Neden Olur?: Çocukluk çağı hipertansiyonu erişkinlerden farklı olarak yüzde seksen beşi sekonder hipertansiyon dediğimiz altta yatan bir rahatsızlığa ikincil olarak gelişir. Çocuklarda sekonder hipertansiyona en sık renal parankimal hastalıklar neden olurken daha az oranda kalp damar anomalileri ve hormonal bozukluklar görülür. Yüzde on beşi ise primer hipertansiyon dediğimiz obezite, hareketsiz yaşam aşırı tuz tüketimi, uzun süre ekran başında kalmaya bağlı olarak gelişir.
- Çocuklarda Tansiyon Ne Zaman Ölçülmelidir?: İlk muayenelerinde kan basıncı normal olan ve hipertansiyon için herhangi bir risk faktörü olmayan çocuklarda kan basıncı ölçümü 3 yaşından itibaren başlar. 3 yaşından büyük çocuklarda herhangi bir şikâyeti olamasa bile yılda bir kez kan basıncı kontrolü yapılmalıdır. Obezite, şeker hastalığı böbrek hastalığı gibi risk faktörü varsa her kontrolde mutlaka kan basıncı ölçülmelidir. 3 yaşından küçük çocuklarda prematüre doğum öyküsü, düşük doğum ağırlığı, yeni doğan döneminde göbek kateteraizasyon öyküsü varsa veya bilinen böbrek ile ilgili bir rahatsızlığı varsa her kontrolde kan basıncı ölçülmelidir. Tansiyon yüksekliği çoğu çocukta belirti vermeyebilir. Bazı çocuklarda ise; baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, burun kanaması, çarpıntı, halsizlik ve görme bulanıklığına sebep olabilir.
kaynak olarak ekleyin
- Tanı ve Tedavi Süreci Nasıldır?:Tansiyon yüksekliğinin nedenini saptamak için kan ve idrar tahlilleri, böbrek ultrasonu, renal doppler ultrasonografi, ekokardiyografi, 24 saatlik tansiyon holteri yapılmalıdır. Tedavi çocuğun yaşına, nedenine ve tansiyon düzeyine göre planlanır. İlk basamak her zaman yaşam tarzı değişikliğidir. Sağlıklı beslenme, tuzun kısıtlanması, taze sebze ve meyve ağırlıklı, liften zengin ürünler tercih edilebilir. Egzersiz de tedavinin bir diğer ayağını oluşturmaktadır. Ağırlık kaldırma dışındaki egzersizler uygundur. Kontrol altına alınmamış tansiyon yüksekliği olan çocukları yarışmalı sporlara katılmamalıdır. Bu önerilere rağmen tansiyon yüksekliği olan çocuklarda gerekirse ilaç tedavisi başlanabilir. Çocuklarda kullanılan tansiyon ilaçları güvenlidir ve doktor kontrolünde düzenli takip edildiğinde herhangi bir zararı yoktur.