Yapay zekâ, yapay zekâya karşı

Yapay zekâ artık sadece bir yardımcı değil, bir “söz yazarı-besteci” konumuna yükseldi. PluggnB gibi türler konuşulmaya başlandı, yapay zekâ destekli ritim kalıpları ve lo-fi vokal işleme teknikleri büyük rol oynamaya başladı.

Dünyaca ünlü isimlerin (örneğin Pink Floyd) kayıtlarının yapay zekâ ile iyileştirilmesi ve kayıp vokallerin geri getirilmesi, “imkansız” denilen konserleri mümkün kılması yapay zekâ mevzusunda sıklıkla pozitif anılan konular oldu.

Negatif kısmı ise bambaşka. Geçtiğimiz haftalarda Michael Smith davasıyla dijital dolandırıcılığın bugüne kadarki en sarsıcı örneğine şahitlik etti. Yapay zekânın bir enstrümandan ziyade bir “hırsızlık yöntemi” olarak kullanıldığı bu operasyon, 2017’den 2024’e kadar tam 7 yıl boyunca sistemin açıklarından beslendi.

10 MİLYON DOLARLIK DOLANDIRICILIK

Kuzey Karolina merkezli Michael Smith, yapay zekâya binlerce sahte şarkı ürettirip bunları Spotify gibi dev platformlara yükledi. Kendi kurduğu bot ordularıyla bu şarkıları otomatik olarak dinleterek günlük 661 bin 440 dinlenme sayısına ulaşmayı başardı.

Bu dijital kurgu sayesinde Smith, her yıl ortalama 1 milyon 27 bin dolar civarında telif geliri elde etti.

Yetkililerin itirafıyla birlikte ortaya çıkan tabloya göre, yedi yılın sonunda gerçek sanatçıların ve hak sahiplerinin cebinden çalınan toplam tutar 10 milyon doları aştı.

Bu dava, müzik sektöründe yapay zekâ destekli dolandırıcılığa karşı açılan ve başarıyla sonuçlanan ilk emsal dava olma özelliğini taşıyor.

Yetkililer, bu haksız kazancın doğrudan alın teri döken gerçek müzisyenlerin telif havuzundan “zimmete geçirildiğini” vurgulayarak, davanın benzer dolandırıcılıklar için bir uyarı niteliği taşıdığını ifade ediyor.

Birçok sahte dinlemeyle savaşan dijital müzik dinleme platform devleri, sahte dinlenmeleri durdurmak için yine yapay zekâya başvuruyor. Bu da yapay zekâ, yapay zekâya karşı gibi kavramsal bir bunalımın da kapısını açıyor.

2 MİLYAR SAHTE DİNLENME SİLİNDİ

Deezer, yayınladığı endüstri raporunda platoforma günde 60 bin yapay zekâ şarkı yüklendiğini ve bunun büyük kısmının sadece “tıklama tuzağı” olduğunu saptadı.

Kendi yapay zekâ dedektiflerini kullanarak bu içerikleri daha sisteme girmeden ayıkladığını da açıkladı.

Apple Music, 2025’te 2 milyar sahte dinlenmeyi sildiğini ve telif havuzunu korumak için “Stream Integrity” (Yayın Dürüstlüğü) algoritmalarını güncellediğini duyurdu.

Görünen o ki, yapay zekâ müzik dünyasında hem bir Rönesans etkisi yaratma hem de sektörü temelinden sarsma potansiyeline sahip.

Michael Smith davası, bu devasa dijital ekosistemde emeğin ne kadar savunmasız kalabileceğini gösteren bir uyarı levhası niteliğinde.

Streaming devlerinin “yapay zekâ dedektifleri” ile kurmaya çalıştığı savunma hattı, sadece rakamları korumakla kalmıyor; aynı zamanda sanatsal üretimin değerini ve orijinalliğini de savunuyor.

Bundan sonraki süreçte asıl soru şu: “Algoritmalar arasındaki bu teknoloji savaşı devam ederken, bizler insan eliyle üretilen müziğin ruhunu nasıl koruyacağız?”

Yapay zekânın yaratıcılığı teşvik ettiği ancak dolandırıcılığa geçit vermediği bir müzik iklimi kurmak, sadece platformların değil, bilinçli dinleyicilerin de sorumluluğunda.

Dikkat çekenler

◊ Sefo ve İrem Derici “Senden Kalanlar” için bir araya geldi. Şarkının söz ve müziği Sefo imzası taşırken, düzenlemede yine Aerro ismini görüyoruz. İkilinin kan uyumu muhteşem, birkaç düet daha gelse yadırgamayız.

◊ Bazı sponsorlu iş birliklerine ne kadar temkinli davransam da Hadise ve Motive’nin “Küçük Bir Yol” için mikrofon başına geçmesine kayıtsız kalamadım. Red Bull Track Takeover için hazırlanan bu cover şarkı haftanın öne çıkan bir diğer düeti. Herkes kendi tarzını o kadar iyi ortaya koymuş ki orijinali gibi olmuş.

◊ Sena Gül yeni teklisi “Sensiz Isınmaz”ı paylaştı. Söz ve müzik Gül’e ait. Sanatçı şarkıda en güçlü yanı olan hislerini aktarmayı en güzel şekilde becermiş. Alternatif pop sevenler es geçmesin.

◊ Mélanie Pain, Duman’ın “Senden Daha Güzel” şarkısının ardından bu kez Barış Manço’nun “Hal Hal”ını seslendirdi. 3 Nisan’da İstanbul’da konser verecek olan Pain’in Türk müziğine olan merakı konserine de yansıyacak gibi duruyor.

◊ Başka Yer, 5 yıllık suskunluğun ardından “Ay Sende” isimli yeni şarkısını yayınladı. Oldukça yalın bir havası olan bu alternatif rock şarkı Çağrı Küçükay, Öykü Ertok, Erol Arma, Kerem Başoğlu, Efe Kaya ve Burak Beyrek’ten oluşan ekibin kollektif uyumunu yansıtıyor.

NE DİNLEDİM

∆ Aydeniz Gökçin- “Snow White”
∆ Yangın- “Kaçtığın Her Şey”
∆ Ali Ece- “Fakirenştayn”
∆ Ekin Fil- “Werewolf”
∆ Grup Ses- “Atardamar Operasyonu”