Direksiyonu sağa aldı ihracatta sıçradı

Satışı artırmadan önce üretim adedini artırmanız gerek. Ama ya pazar bulamazsanız? Yatırımın çöpe gitmesi işten bile değil. Ucunda zarar etmek var. Çok zor iş... Hele de otomotiv sektöründe iseniz...

Tarihte ilk değişim ve satış örneği 1913 yılında Ford’dan gelmiş. Hareketli montaj hattını kuran, parçalarını standart hale getiren ve tek renk olan siyaha dönen Ford, Model T’nin üretiminde işçilik süresini 12.5 saatten 93 dakikaya düşürmüş. Fiyat 850 dolardan 260 dolara gerilemiş; otomobil de lüks olmaktan çıkıp kitle ürünü haline gelince satış rekorları kırmış. Sonuç; o tarihte 12 milyondan fazla satış yakalanmış.

Tarihte, otomobil ve diğer araçlar ile ilgili satışlarını nasıl artırdıklarına ilişkin pek çok başarı öyküsü var. İlkini yukarıda yazdım sonuncusunu ise şimdi paylaşacağım.

Sabancı 2019’da Temsa’yı 182 milyon 693 bin TL’ye İsviçre merkezli True Value Capital Partners’a satmış, 9 ay sonra Çek otomobil üreticisi Skoda ile birlikte geri almıştı. Bu tarihten itibaren de Temsa’da önemli bir değişim yaşanmıştı. Yurtiçinde araç parkını genişletirken yurtdışında da küresel ayak izini güçlendiren firma, özellikle elektrikli otobüs alanında söz sahibi şirketlerden biri haline geldi.

Operasyonel değişimi finansal sonuçlarına taşımayı sürdüren TEMSA, geride bıraktığımız 2025 yılında ise tarihinin en güçlü satış ve üretim performansına imza attı. Geçtiğimiz pazartesi günü bir grup gazeteci arkadaşımla birlikte Temsa CEO’su Evren Güzel ile bir araya geldik ve son bir yılın öyküsünü dinledik.

Evren Güzel’in geçen yıl ihracatta gerçekleştirdikleri sıçrayışla ilgili anlattıkları çok önemliydi:

“Avrupa TEMSA için öncelikli pazarlar arasında başı çekiyor. 2025 yılında Avrupa’daki ayak izimizi daha da güçlendirdik. Fransa, Almanya, İngiltere, İrlanda, Yunanistan, Belçika gibi ülkelerde satış rekorları kırdık. Sağdan direksiyonlu pazarları da odağımıza alıp 2024 yılına göre adet bazında yüzde 60 daha fazla ihracat yaptık. İngiltere ve İrlanda’da araç parkımızı 673 adede ulaştırırken, söz konusu ülkelerde şehirlerarası otobüs pazarında pazar payımızı da yaklaşık yüzde 15 seviyesine yükselttik.”

Temsa 2025’te direksiyonu sağa alıp yeni pazarlara girmekle kalmamış Arnavutluk, Finlandiya, Hırvatistan, Malta, Norveç, Polonya gibi 6 yeni ülkeye de giriş yapmıştı.

Evren Güzel bu başarının sırrını da şöyle özetledi:

“Bu yaklaşımımızla müşterilerimizden aldığımız geri bildirimler ve pazar ihtiyaç analizlerimiz doğrultusunda hem yeni araç lansmanlarımıza devam ettik hem de var olan araçlarımızı yeni donanımlar ve özelliklerle geliştirdik. Busworld’de tanıttığımız Avenue Neo ile Yeni Prestij’i de Türkiye ve Avrupa’da satışa sunduk.”

TEMSA’nın dinamik operasyonel girişimciliğinin etkisi, finansal sonuçlara da yansımış. 2025 yılında cirosunu döviz bazında yüzde 10 artışla 554 milyon dolar seviyesine yükselten şirket, ihracatta da 2024 yılında kırdığı rekoru aşmış. Avrupa pazarında bugüne kadarki en yüksek yıllık satış rakamlarına ulaşan TEMSA, ihracatını da 316 milyon doların üzerine çıkarmış.

Evren Güzel, ticari araç sektörünün zor bir yılı geride bıraktığının altını çizerken, “Hem dünyada hem de ülkemizde faaliyet ortamını zorlaştıran gelişmelere tanıklık etmeye devam ediyoruz. Bunlar Türkiye pazarında genel rakamlara da yansıyor. 2025 yılına baktığımızda ana iş kolumuz olan otobüs pazarında yıllık artış sadece yüzde 3 ile sınırlı kalırken, midibüste ise yüzde 3’lük bir daralma görüyoruz. Böyle dönemler, organizasyon gücünün fark yarattığı dönemlerdir. Bizim için 2025 sonuçlarımızın bu kadar değerli olmasının sebebi de böylesine zorlu bir dönemde pazardan pozitif ayrışmış olmamız” dedi.