"Şahver Kaya" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Şahver Kaya" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Şahver Kaya

Dolunay Topluluğunun Devrimi

18. yüz yılın yaklaşık ortalarında birinci endüstri devrimi gerçekleşti, biliyorsunuz.

Peki bu endüstri devrimi sadece teknolojinin sebep olduğu bir devrim miydi?

Aslında hayır.

Ortaya yeni çıkan teknolojilerin yeni bir organizasyon ortaya koymaya başlamasıydı bu devrim.

Birinci sanayi devrimini ortaya koyan koşullara kısaca bakalım.

17.Yüzyılın ortalarından itibaren İngiltere’de köylerde ve kasabalarda insanlar kendi evlerine aldıkları tezgahlarda tekstil üretimini evlerinden gerçekleştiriyordu.

Bu süreç çok verimli bir süreç değildi zira insanlar çok fazla kazanç sağlayamadıkları dokuma işini, daha kazançlı veya gerekli bir alternatif olduğunda hemen kenara bırakıyordu.

Zaman içinde tezgâh sahipleri yün ve pamuk veren tüccarlara borçlanmış buldular kendilerini, özellikle 18. yüz yılın ilk yarılarında. Öyle ki tüccarlar artık herkesin evindeki tezgahlara da sahip olmuştu. Ve tüccarların beklentileri artmıştı. Çok daha yüksek verim bekliyorlardı. Ama evlerde bu verimi yakalamak pek mümkün olmuyordu.

İşte tezgahların bir lokasyonda toplanarak insanların bir fabrikadan çalışmaya başlaması ile birinci endüstri devrimi hayata geçmiş oldu.

Burada teknoloji değildi başrolde.

Organizasyondu.

Bugün de 4. endüstri devrimini deneyimliyoruz, nelerden bahsettiğimize dikkat edin.

Karanlık fabrikalar

Yapay zekâ

Otomasyon

5G ve 6G altyapı teknolojileri

Aslında tüm bu teknolojilerle 4. endüstri devrimi insanlığın farklı bir şekilde organize olmasını dikte ediyor.

Sanayi devrimleri toplumsal organizasyonla alakalı.

Teknolojilerle değil aslında.

İngiltere’de 18. yüz yılın ikinci yarısında birinci sanayi devrimini gerçekleştiren kişiler Dolunay Grubu adında bir grubun üyeleriydi. Bunlar Isaac Newton sonrası burnu kalkmış Royal Society akademisyenleri değildi. Sanayiye yakın yaratıcı ve girişimci mühendislerdi.

Bir kümelenme oluşturmuşlardı.

Her ay dolunay zamanı bir araya gelip sanayileşmeyi, yeni teknolojileri ve yeni uygulama alanlarını konuşuyorlardı.

Farklı bir geleceğin hayalini kuruyorlardı.

Gelişmenin ancak bilgi paylaşımı ile gerçekleşeceğini düşünüyorlardı.

Haklılardı.

Birinci endüstri devriminde ismini duyduğumuz çok sayıda kişi Dolunay Grubu üyelerinden.

Birinci endüstri devriminin İngiltere’de gerçekleşmiş olmasının temel sebebi 1558’den itibaren 44 yıl boyunca Büyük Britanya İmparatorluğu’nu yöneten 1. Elizabeth dönemi ile çok yakından ilgili.

1.Elizabeth dönemi deneylere önem verilen, 1. Elizabeth’in bizzat yenilikçi projeleri desteklediği bir dönemdi. Temelleri 16. yüz yılda atılan bu inovasyon ve deneye bağlı yenilikçilik kültürü 18. yüz yılda İngiltere’de farklı bir geleceği hayal eden bir grup sanayiciyi ortaya koydu.

1.Elizabeth sonrasında hayata geçen Royal Society, Newton ile beraber büyük keşiflerde bulundu. Bu keşifler ileriye yönelik düşünen mühendisleri sanayi için pratik çözümler bulmaya yöneltti. Royal Society çok fazla akademikti Dolunay Grubu için.

Geleceği öngörmek için, geçmişe bakmak lazım.

Bugün ancak daha farklı ve güçlü bir Türkiye hayal ederek organize olduğumuzda bu sanayi devriminde başarıyı yakalayacağız.

Ne mutlu ki başarılı kümelenme örnekleri var ülkemizde. Özellikle Ankara merkezli.

Bu örnekleri daha yaygın hale getirmemiz gerekiyor.

Ekosistem Ankara, İstanbul ve İzmir’in dışına çıkmalı.

Beraberce, altyapıyı teknolojilerini ve uygulama alanlarını konuşmalıyız.

Hayalimiz derin teknolojiler ve uygulamalarını tasarlayan ve üreten bir Türkiye!

X