Dergilerden

Yitiksöz Sanat Edebiyat Düşünce Dergisi Temmuz-Ağustos 2026

Yazar Mekân İlişkisi Üzerine

Güncel Notlar-ALİ GALİP YENER

Yazar mekân ilişkisi konusunda Türkçe’de yeterli çalışma var demek mümkün değildir. Kapsamının zenginliği bakımından öne çıkan Mehmet Narlı’nın Şiir ve Mekân isimli araştırması dikkate değerdir ve birazdan ele alınacaktır. (Hece Yay., Ankara: 2007) Okumakta olduğunuz yazıda klasik bilgilerle beraber güncel tespitlere de yer verilecektir.

Denemenin açılışında dijitalizasyonun konu ile ilgisi bakımından Byung-Chul Han’ın bir çalışmasından özellikle bahsetmek gerekli görünmektedir.

Ali Galip Yener

***

Yıldız Ramazanoğlu’nun Eserlerinde Farklı Toplum Katmanlarını Temsil Eden Kadınlar-NİDA MERVE ÖZTÜRK

Türk hikâyeciliğinin son döneminde kadın deneyimini, toplumsal dönüşümü ve inanç eksenli kimlik arayışlarını derinlikli bir anlatımla ele alan Yıldız Ramazanoğlu, eserlerinde farklı toplumsal katmanlara mensup kadınları bir araya getirerek çok katmanlı bir edebi evren kurar. Onun hikâyelerinde kadın yalnızca bir anlatı figürü değil; sınıfsal, kültürel, mesleki ve etnik farklılıkların taşıyıcısı olan canlı bir özne olarak karşımıza çıkar. Bu yönüyle Ramazanoğlu’nun metinleri, modern Türk edebiyatında kadın merkezli çoksesli anlatının önemli örnekleri arasında yer alır.

***

kitap-lık Temmuz-Eylül 2026

Dikensiz Yollar-Gültekin Emre

Sızım sızım sızar günün aklından geçenler

Kapılar pencereler hem açık hem sımsıkı kapalı

Çamaşırlar balkonlarda hep yaş hep yapış yapış

Gideni bekleye bekleye ter döker takvimler

Kimi gizler, sözler, diller, inlemeler çok ağır gelir

Yaşı tutmaz değil onca tüysüz rüyanın

Karışıp gider hep akşamın yaralı yüreğine

Ne söylenirse söylensin söz dinlemez cılız dereler

Sabahın çınlayan kulağı, sessiz çığlığı

Kuşku uçurur nice kuşları, kuşkonmazları

Yönü belli olmaz kâbusların, yığınların, yağmanın 

Yangınlar alıp başını gider ocakları, odunları kucaklayıp

Kaçan fırsatlarla, yarım kalan martı uçuşlarıyla

Düşe kalka varılır bir aşkın sımsıcak kucağına

Ömür boyu sürsün diyedir dikensiz yollarda gidip gelmeler

Yamalı bohça yıllanmış bulutların gözyaşları

***

Ahmet Muhip Dıranas’ın Bilinmeyen Bir Eğreti Adı ve İki Hikâyesi-MEHMET CAN DOĞAN

Ahmet Muhip Dıranas, modern Türk edebiyatında, şiir ve yazı yayınındaki akış gözetilerek söylenirse, izlenmesi güç şair ve yazarlardan biridir. Uzun bir yazma süreci vardır. 1926’dan Haziran 1975’e gelene kadar pek çok gazete ve dergide hem şiir hem yazı yayımlamış; ayrıca, eğreti adlar kullanmıştır. Muhib Atalay, Ahmet Muhib, M. Dıranas, Muhip Dıranas, Ahmet Muhip Dıranas adları ve A. M., Me - De rumuzlarıyla yazdığı gibi, bugüne kadar bilinmeyen iki eğreti adla da şiir, hikâye ve denemeler yayımlamıştır. Yazdığı gazete ve dergilerde izi sürülürken dikkat edilmesi; bilinmeyen eğreti adlarını fark etmek için izini sürenin talihinin gülmesi, Dıranas’ın iz sürücü için isteyerek veya istemeden bıraktığı işaretleri gözetmesi de gerekir.

***

“Bu yirmi yılın şiir yolculuğunu dergiler ve bu dönemin poetik-politik tartışmaları üzerinden inşa etmeye çalıştım.”-ORHAN KAHYAOĞLU

Söyleşi: MERT EFE SAVUL

***

70 Yıl Sonra ‘Cumhuriyet’ in Romancısı’ Reşat Nuri-HASAN ÖZTÜRK

Edebiyatımızın Çalıkuşu romancısı Reşat Nuri Güntekin (26 Kasım 1889-7 Aralık 1956); öykü, tiyatro, gezi yazısı ve köşe yazısı yazmışsa da belleklere ‘romancı’ olarak yerleşmiştir. Yazıya, dünyanın büyük savaşı yıllarında tiyatro yazılarıyla başlamış romancı, ilkin tiyatro biçiminde yazdıklarını sonradan romana dönüştürmüştür. Reşat Nuri’nin oldukça uzun tarihsel dönemi içine alan; Abdülhamit, İkinci Meşrutiyet, Birinci Dünya Savaşı, Mütareke Yılları, Cumhuriyet Dönemi ve ardından İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki çok partili siyasal yaşamı kapsayan romanları, bir tür ‘ırmak roman’ da sayılabilir.