Büyükşehirlerin bir numaralı sorunu su

Daha doğrusu, biz hala öyle davranıyoruz ama doğa çoktan kararını vermiş gibi.

Bugün büyükşehirlerin gündeminde trafik, konut gibi başlıklar öne çıksa da galiba su sorunu hepsinin önüne geçmiş durumda.

İzmir’de yapılan Sulama Kooperatifleri Toplantısı’nın notlarını okurken şunu düşündüm.

Biz hala suyu bir teknik başlık gibi konuşuyoruz.

Oysa bu, doğrudan hayatın kendisi.

Toplantıya başkanlık eden Cemil Tugay’ın söylediği bir cümle var ki, ajandanın ortasına kalın harflerle yazılmalı.

“İzmir’in bugün bir numaralı sorunu sudur.”

Bu cümle bir uyarı değil artık önemli bir tespit.

2025 yılı, beklenenden çok daha kurak geçti.

Barajların durumu ortada; yer altı suları hızla çekiliyor, kaçak kuyular artıyor.

Ve biz hala meseleyi “Evde duşu kısa tutalım” seviyesinde tartışıyoruz.

Oysa durum çok daha vahim.

Toplam su tüketiminin sadece yüzde 10’u evlerde; yüzde 20’si sanayide ama yüzde 70’i tarımsal sulamada.

Yani bu iş, sadece bireysel tasarruf çağrılarıyla çözülecek bir mesele değil.

Tarım politikasını yeniden gözden geçirmemiz gerekiyor.

Planlama ve verimlilik meselesini öne çıkarmalıyız.

Bir de şu var.

Konuya “Bu Devlet Su İşleri’nin alanı, bu belediyenin işi, bu çiftçinin sorunu” diye bakmamalıyız.

Çünkü su bittiğinde, yetki tartışması da bitiyor.

Toprak susuzsa üretim yok.

Üretim yoksa gıda pahalı.

Gıda pahalıysa sosyal denge bozuluyor.

Bu zincirin bir halkası koptuğunda, gerisi kendiliğinden geliyor.

İzmir’deki toplantının kıymeti tam da burada.

Suyu, tarımı, toprağı ve kalkınmayı aynı cümlede konuşmaya çalışıyor.

Çünkü artık meseleleri parça parça ele alma lüksümüz yok.

Şunu kabul edelim.

İklim değişikliği geleceğin sorunu değil; bugünün gerçeği.

Bu şehir artık eski

“rahat İzmir” değil

Yeri gelmişken hatırlatalım.

Yakın bir zamana kadar İzmir, İstanbullular için güçlü bir alternatifti.

Kalabalıktan, trafikten, koşuşturmacadan yorulanlar “Bir gün İzmir’e yerleşiriz” cümlesini kurardı.

Bence hala kuruyorlar.

Ve bence hala haklılar.

Ama…

Şehir değişti.

Hem de hızlı değişti.

Artık İzmir’in trafiği, İstanbul’u aratmayacak kadar yoğun.

Üstelik bu yoğunluk sadece sabah, akşam saatlerine sıkışmıyor; günün her saati kalabalık.

Bir yere “rahatça çıkarım” dediğiniz anlar azaldı.

Bir fark daha var.

İstanbul’un trafiği ağır ancak alternatif yolu çok.

İzmir’in o kadar alternatifi yok.

Bu da en küçük aksaklığı bile çarpan etkisiyle büyütüyor.

Açık konuşalım.

Bu şehir artık eski “rahat İzmir” değil.

Ama bu kötü bir şey mi?

Hayır.

Bu, büyüyen bir şehir olduğunun göstergesi.

Güzelbahçe’den Çeşme yönüne, kuzeyde Çiğli’den Menemen’e, Aliağa’ya kadar yayılan bir kentten söz ediyoruz.

Bu ölçekte bir şehir için eski ulaşım alışkanlıklarıyla devam edemeyiz.

O yüzden bazı cümleleri yüksek sesle kurmak gerekiyor.

İkinci çevre yolu İzmir için artık bir seçenek değil, zorunluluk.

Kent merkezine ne kadar az araç girerse, şehir o kadar nefes alır.

Bu iş “bir gün yapılır” denecek noktayı geçti.

Bir de yıllardır konuşulan ama hep ertelenen bir başlık var; körfez geçişi.

Evet, maliyetli.

Evet, zor.

Ama körfezin geçilmesi gerekiyor.

Körfezi en kısa sürede, sorunsuz geçebildiğiniz bir İzmir, ulaşım planlamasında bambaşka bir yere gelir.

Körfez geçişi bir zamanlama, verimlilik, şehrin geleceğini bugünden planlama meselesi.

İzmir yaşamak için çok güzel bir şehir.

Hala İstanbul’dan kaçış hayalinin adresi.

Böğürtlen Öpücüğü

tavsiye ederim

Tam da Ünal Ersözlü’ye yakışan bir başlık.

Böğürtlen Öpücüğü…

Ersözlü’nün 12’nci kitabı.

Bu kez alışıldık bir şiir kitabı değil.

Birbirine bağlı 78 bölümden oluşan, 184 sayfalık tek bir şiir.

Keyifle okudum.

Çünkü bu kitap, aşkı anlatırken hayata; hayatı anlatırken belleğe dokunuyor.

Zamanı, kaybı, kalmayı, gitmeyi…

Bildiğimiz duyguları, hiç bilmediğimiz bir yerden çağırıyor.

Meslektaşım Ünal Ersözlü’yü yakından tanırım.

Onun edebiyat yolculuğu da kişiliği de hep aynı yere çıkar.

Hayatı anlamlandırmak; değer katmak, kolaycı olmamak.

“Böğürtlen Öpücüğü” tam olarak bunu yapıyor.

Bir yandan destansı bir akış var, öte yandan son derece kişisel bir ses.

Ön planda aşkın izleri belirgin.

Arka planda ise daha büyük bir soru dolaşıyor sayfalar arasında.

“Hayat dediğimiz şey, gerçekten ne?”

Tek şiir formu, okuru parçalı bir okumadan bilinçli olarak uzaklaştırıyor.

Bir evreni var.

İçine girmenizi istiyor.

Aşk, zaman, bellek ve insan halleri; lirik bir dille düşünsel bir derinlik arasında gidip geliyor.

Bazen bir dizeye takılıp kalıyorsunuz.

Bazen bir imge sizi yıllar öncesine götürüyor.

“Okyanusların Not Defterinden” ile başlayan şiir yolculuğundan bugüne, Ersözlü’nün şiirinde hep aynı çizgiyi görürsünüz.

İzlenimci ama ayakları yere basan, duygusal ama kolay duygulanıma kaçmayan bir dil.

Gazetecilikten gelen o dikkatli bakış, şiirinde de kendini hissettiriyor.