Güncelleme Tarihi:
Mars’a insanlı ya da robotik görevler için en büyük engellerden biri, yolculuğun aylar sürmesi. Yeni bir çalışma ise Dünya’ya yakın bir asteroitin yörünge verilerinden yola çıkarak Mars’a çok daha kısa sürede ulaşabilecek olası bir rota ortaya koydu. Hesaplamalara göre 2031’de uygun koşullar oluşursa Kızıl Gezegen’e gidip dönmek yaklaşık 153 güne kadar inebilir.

Mars’a yolculuk bugün genellikle 7 ila 10 ay arasında süren bir rota olarak hesaplanıyor. Çünkü Dünya ve Mars, Güneş etrafında farklı yörüngelerde döndüğü için iki gezegen arasındaki mesafe sürekli değişiyor. Bu yüzden uzay görevleri, iki gezegenin en uygun konuma geldiği fırlatma pencerelerine göre planlanıyor.
Ancak Brezilya’daki Kuzey Rio de Janeiro Eyalet Üniversitesi’nden astronom Marcelo de Oliveira Souza, bu kez farklı bir yöntem denedi. Araştırmacı, 2001 CA21 adlı Dünya’ya yakın asteroitin erken yörünge verilerini inceleyerek Mars’a daha kısa bir rota bulunup bulunamayacağını araştırdı.
ASTEROİT ROTA GÖSTERDİ
Çalışmada asteroitin kendisi bir “uzay aracı taşıyıcısı” gibi kullanılmıyor. Yani uzay aracının asteroite tutunup Mars’a gitmesi gibi bir senaryo söz konusu değil. Buradaki asıl fikir, asteroitin geçmişte hesaplanan yörünge düzlemini bir tür kozmik yol haritası gibi kullanmak.
Astronomlar bir asteroiti ilk keşfettiklerinde, gökyüzündeki hareketini izleyerek Güneş etrafındaki yörüngesini hesaplıyor. Daha fazla gözlem yapıldıkça bu yörünge daha hassas hale geliyor. Ancak bu çalışmaya göre erken aşamadaki yörünge tahminleri, gezegenler arası yolculuklar için beklenmedik kısa yolların bulunmasında işe yarayabilir.

Araştırmada 2027, 2029 ve 2031’deki Mars fırlatma pencereleri incelendi. Hesaplamalar, 2031’in Dünya-Mars geometrisi açısından 2001 CA21’in yörünge düzlemiyle en uygun hizalanmayı sunduğunu gösterdi.
153 GÜNLÜK SENARYO
Çalışmaya göre 2031 penceresinde iki farklı Mars gidiş-dönüş senaryosu öne çıkıyor. En hızlı senaryoda Dünya’dan Mars’a yolculuk 33 gün, Mars yüzeyinde kalış 30 gün ve dönüş yolculuğu 90 gün olarak hesaplanıyor. Böylece toplam görev süresi yaklaşık 153 güne iniyor.
Daha uygulanabilir görülen ikinci senaryoda ise Mars’a gidiş 56 gün, yüzeyde kalış 35 gün ve Dünya’ya dönüş 135 gün sürüyor. Bu durumda toplam süre yaklaşık 226 gün oluyor. Bu bile geleneksel Mars görev planlarına kıyasla dikkat çekici ölçüde kısa bir zaman anlamına geliyor.
Yine de 153 günlük senaryonun bugünden yarına uygulanabilecek hazır bir Mars görevi olmadığını vurgulamak gerekiyor. Bu rota çok yüksek enerji gerektiriyor ve mevcut roket teknolojileriyle doğrudan hayata geçirilmesi zor görünüyor. Daha gerçekçi kabul edilen 226 günlük seçeneğin ise gelişmiş kimyasal sistemler, hibrit çözümler ya da nükleer termal itki gibi teknolojilerle daha anlamlı hale gelebileceği belirtiliyor.
MARS İÇİN YENİ YÖNTEM
Bu çalışmanın asıl önemi, Mars’a “kesin olarak 153 günde gidilecek” demesinden çok, rota planlamasında yeni bir yaklaşım önermesi. Bugüne kadar Mars görevleri ağırlıklı olarak Dünya ile Mars’ın karşılıklı konumuna göre hesaplanıyordu. Yeni yöntem ise küçük gök cisimlerinin yörünge verilerini de hesaba katarak daha hızlı transfer koridorları aranabileceğini gösteriyor.
Bu tür kısa rotalar gelecekte özellikle insanlı Mars görevleri için kritik olabilir. Yolculuk süresi kısaldıkça astronotların maruz kalacağı radyasyon azalabilir, yaşam destek sistemleri üzerindeki yük hafifleyebilir ve görev planlaması daha yönetilebilir hale gelebilir.
Şimdilik bu sonuçlar, mühendislik açısından çözülmesi gereken pek çok sorun olduğunu da açıkça gösteriyor. Yakıt ihtiyacı, iniş-kalkış sistemleri, Mars’tan dönüş için gerekli hız, radyasyon koruması ve araç kütlesi gibi başlıklar hâlâ büyük engeller arasında. Ancak çalışma, asteroitlerin yalnızca Dünya için olası tehditler değil, aynı zamanda Güneş Sistemi’nde yolumuzu bulmamıza yardım edebilecek doğal işaretler olabileceğini ortaya koyuyor.