Hamilelikte giyilebilir ultrason devrimi geliyor

Bilim insanları, hamilelik takibini değiştirebilecek yeni bir giyilebilir ultrason yaması geliştirdi. UPatch adı verilen cihaz, anne adayının karnına yapıştırılıyor ve bebeğin sağlık durumunu saatler boyunca otomatik olarak izleyebiliyor. Teknoloji, özellikle yüksek riskli gebeliklerde doktorlara daha erken uyarı sağlayabilir.

Ultrason, 1950’lerden bu yana hamilelik takibinin en önemli araçlarından biri olarak kullanılıyor. Ancak geleneksel ultrason taramaları için elde kullanılan bir cihaz ve eğitimli bir uzman gerekiyor.

California San Diego Üniversitesi, Stanford ve Oxford’dan bilim insanlarının geliştirdiği UPatch ise bu süreci daha uzun süreli ve eller serbest hale getirmeyi hedefliyor. Karın bölgesine yapıştırılan esnek yama, yüksek frekanslı ses dalgaları göndererek rahim içinden gelen yankıları özel yazılımla analiz ediyor.

Cihaz, bebeğin damarlarındaki kırmızı kan hücrelerinden gelen sinyalleri okuyabiliyor. Böylece baş çevresi, karın çevresi ve uyluk kemiği uzunluğu gibi ölçümler yapılabiliyor. Bu veriler üzerinden bebeğin tahmini ağırlığı da hesaplanabiliyor.

SAATLERCE TAKİP EDEBİLİYOR

UPatch’in en dikkat çekici yanı, eğitimli bir ultrason uzmanı sürekli başında olmadan çalışabilmesi. Cihaz şu an için büyük bir güç sistemine bağlı çalışıyor ve anne adayı yürürken ya da fazla hareket ettiğinde verimli kullanılamıyor. Buna rağmen yatakta ya da klinik ortamda saatlerce takip sağlayabilmesi önemli bir adım olarak görülüyor.

Araştırmacılar cihazı önce 62 hamilelikte klinik ortamda test etti. Sonuçlara göre UPatch, mevcut ultrason cihazlarıyla benzer performans gösterdi. Bir vakada ise cihaz, bebeğe giden kan akışında tehlikeli bir değişimi fark etti. Bu bulgu, preeklampsi olarak bilinen ve hem anne hem de bebek için risk oluşturabilen tabloya işaret etti.

Söz konusu vakada anne adayı daha yoğun takibe alındı ve bebek 4 gün sonra sezaryenle dünyaya getirildi. Araştırmacılar, bu örneğin cihazın yüksek riskli gebeliklerde erken uyarı sağlayabileceğini gösterdiğini belirtiyor.

RİSKLİ GEBELİKLER İÇİN UMUT

Yüksek riskli gebeliklerde ultrason kontrolleri haftada birkaç kez yapılabiliyor. Ancak her tarama zaman alıyor ve uzman personel gerektiriyor. UPatch, bu yükü azaltarak anne adayının saatler boyunca izlenmesini mümkün kılabilir.

Araştırmanın ikinci aşamasında cihaz, 52 hamile kadında 1 ila 6 saat boyunca kesintisiz denendi. Bu grupta preeklampsi, gebelik diyabeti, hipertansiyon ve bebeğin gelişim geriliği gibi riskler taşıyan anne adayları da yer aldı.

Cihaz, göbek kordonundaki kan akışı ile bebeğin beynindeki kan akışını karşılaştırabilecek veriler de sağlayabiliyor. Bu sayede doktorlar, kısa süreli dalgalanmalar ile gerçekten takip gerektiren daha uzun süreli sorunları ayırt edebilir.

Araştırmacılara göre UPatch, klasik ultrasonun yerini tamamen almak için değil, onu tamamlamak için geliştiriliyor. Eğer teknoloji daha küçük, taşınabilir ve yaygın kullanılabilir hale getirilirse, uzman eksikliği yaşanan bölgelerde doğum öncesi takibi güçlendirebilir. Bu da özellikle riskli gebeliklerde sorunların daha erken fark edilmesine yardımcı olabilir.