Prof. Dr. Burhan Uslu
Yüksek rakıma viagra çözüm mü?
Cevabı çok merak edilen soru Tuchel'in basın toplantısında yine gündeme geldi.
2026 Dünya Kupası’nın en ilginç anlarından biri İngiltere Teknik Direktörü Thomas Tuchel’in Meksika maçından önceki basın toplantısında yaşandı. Gazeteciler, maçın oynanacağı Mexico City’nin yüksek rakımını hatırlatarak gülümseyen bir ifadeyle sordular:
“Oyuncularınıza Viagra vermeyi düşünüyor musunuz?”
Salonda kahkahalar yükseldi
Tuchel de aynı esprili üslupla cevap verdi:
Bu bilgi bana ulaşmadı!”
Yanındaki tecrübeli futbolcu Jordan Henderson ise gülerek, “Viagra yardımcı olur... Şaka yapıyorum!” diyerek salondaki neşeye katıldı.
EĞLENCELi BiR BiLiMSEL GERÇEK
İlk bakışta bu sadece eğlenceli bir diyalog gibi görünebilir. Oysa bu sorunun arkasında spor hekimliğinin yıllardır araştırdığı önemli bir bilimsel gerçek yatıyor. Çünkü Mexico City’deki Azteca Stadı, deniz seviyesinden yaklaşık 2 bin 240 metre yüksekte bulunuyor. Bu yükseklikte havadaki oksijen oranı değişmez; ancak oksijenin parsiyel basıncı azalır. Sonuçta akciğerlerden kana, oradan da çalışan kaslara ulaşan oksijen miktarı düşmeye başlar. Özellikle deniz seviyesinde yaşayan sporcularda daha yüksek nabız, nefes darlığı, erken yorulma ve sprintler arasında toparlanmanın gecikmesi görülebilir.
Bu nedenle yüksek rakımda oynanan maçlarda teknik ekipler yalnızca taktik çalışmaz. Sporcuların sıvı-elektrolit dengesi, karbonhidrat alımı, uyku düzeni, antrenman yükü ve ısınma programı da yeniden planlanır. Günümüzde performansı belirleyen ayrıntılar bazen birkaç puanlık oksijen farkı kadar hassastır.
Tuchel: 'Bana viagra gelmedi!'BAZI BiREYLERDE ETKiLi ANCAK...
Peki Viagra neden gündeme geliyor?
Viagra’nın etken maddesi sildenafil, ilk geliştirildiğinde farklı damar hastalıklarının tedavisi amacıyla araştırılıyordu. Daha sonra akciğer damarlarını gevşetebilmesi nedeniyle yüksek rakım fizyolojisi üzerinde de çok sayıda bilimsel çalışmaya konu oldu. Araştırmacılar şu sorunun cevabını aradılar:
“Akciğer dolaşımını rahatlatarak yüksek rakımda oksijen kullanımını artırabilir mi?”
Bugüne dek yapılan çalışmaların ortak sonucu ise oldukça nettir. Bazı bireylerde sınırlı fizyolojik etkiler bildirilmiş olsa da, sağlıklı elit sporcularda performansı anlamlı ve güvenilir şekilde artırdığı gösterilememiştir. Bu nedenle sildenafil bugün yüksek rakımda rutin bir performans artırıcı olarak önerilmemektedir.
Maç kazandıran sihirli bir hap yoktur.
DÜNYA KUPASI’NIN VERDiĞi DERS
Asıl başarı; doğru hazırlık, doğru antrenman, yeterli sıvı ve elektrolit desteği, uygun beslenme, iyi toparlanma ve spor biliminin sunduğu yöntemlerle gelir.
Belki de Dünya Kupası’nın bize verdiği en önemli derslerden biri budur. Futbolda kupaları kazandıran hâlâ bilimdir.
Doğru antrenman, doğru beslenme, doğru sıvı-elektrolit dengesi ve yüksek rakıma uygun hazırlık.
Azteca Stadı’nda görünmeyen rakip ne Meksika’ydı ne de hakemdi. Görünmeyen rakip ince havaydı. Onu yenmenin yolu ise mucize ilaçlardan değil, spor biliminden geçiyordu.
