Güncelleme Tarihi:

Seyahat etmek, tatil planlamak her zaman yeni bir deneyimdir. Aynı kente gitseniz bile... 20’lerinden itibaren gezmeyi önceleyen ve meslek olarak da seyahat yazılarında uzmanlaşan bir gazeteci olarak 40’lı yaşlarımızdaki yolculukların ‘benzersiz’ olduğunu fark ettim. Gezgin yazarlarımıza, binlerce kişiyi gezdirmiş rehberlere ve ekip arkadaşlarımıza bunun nedenlerini sorduk.
20’lerinde sırt çantalı, çadırlı geziler yapan, eklerimizdeki editör arkadaşımız Hazan Aköz Işık 40’ından sonra yaptığı çadır tatilinden yeni döndü. Aköz Işık: “O zamanlar doğayla baş başa olmak çok keyifli geliyordu. Geçen hafta Datça’da üç günlüğüne bir çadır kampına gittim. Deniz, doğa muhteşemdi fakat işin rengi çok çabuk değişti. Acıktık ve tesisteki yemek lezzetsizdi, hava kararırken sineklerin saldırısına uğradık... Gece bir anda ortalık zifiri karanlık oldu. Eskiden ‘Tüm yıldızları görüyorum, ne kadar romantik’ diyeceğim ortamda, bu kez panik atak geldi. Lavaboda elimi yıkarken tarantula sandığım ancak yöre halkının ‘sarıkız’ dediği bir örümcek türüyle tanıştım. O an dedim ki ‘40’larından sonra bu kamp işi çok zor’. Doğada macera yaşamak evet, çok heyecanlıydı ama tercihin ne olurdu diye sorarsanız hiç düşünmeden ‘Ben bir beş yıldızlı otel alayım’ diyebilirim” diyor.
40’larda seyahat ederken artık sadece pasif bir gözlemci değil, deneyimli bir kâşifiz. Hayatını gezi merkezli yaşayan Hürriyet Seyahat’teki yazarlarımızdan Aynur Tattersall bu durumu şu sözlerle anlatıyor: “Her yaşın tatili bir başka. Tıpkı ruh halleri gibi... 20’li yaşlarda tatil hep bir telaş demekti. Günü kaçırmak istemezdik, geceyi de. Çünkü biraz da ‘ben oradaydım’ deme ihtiyacıydı her şey. Tatil sahneydi: Hem kendini izlediğin hem başkalarına gösterdiğin. 40’lara gelindiğinde... Artık ‘çok şey yapmak’ değil, ‘doğru şeyleri yapmak’ istiyoruz. Bir tabakta sadece lezzet değil, bir hikâye arıyoruz. Yol sadece bedene değil, ruha da iyi gelmeli. Artık hızla değil, hisle ölçülüyor yollar. Sabahın köründe uyanmak mı? Hayır, teşekkürler. Uçuş saati insaflı olacak, bavul taşınmayacak, yastık kaliteli, kahve gerçek, çay organik olacak. Artık sadece bir sabun ya da bir zeytinyağı şişesiyle hatıra taşınıyor. Ve rota seçerken ilk sorulan soru ‘Orası popüler mi’ değil, ‘Orada nasıl hissedeceğim’ oluyor. Geçmişe baktığımda, her yaştaki tatilim bana bir şey öğretmiş. Şimdi önümde, belki de en heyecan verici bölüm var: Kendime yolculuk. Ve evet, 40’ından sonra...”
30’DA HİPPİLİKTEN DİVALIĞA TERFİ EDİLİYOR
30’larla beraber seyahat etmenin eşlikçisi ya da yol göstericisi tutkuların peşinden gitmek oluyor ve ‘her yeri görme’ endişesi yerini spontaneliğe bırakabiliyor. Yayın koordinatörümüz Güliz Arslan 20’lerinden bu yana birlikte seyahat ettiği arkadaşıyla Paris’ten yeni döndü ve 30’ların yarısında seyahat tarzlarının nasıl esnediğini anlattı: “Daha gençken bütçemiz çok kısıtlıydı, değişimde bunun payı büyük ama hayatın farklı bir döneminde olmamızın da etkisi az değil sanırım. 20’lerimizde en ucuz havayolu şirketinin en ucuz biletini alırdık. Eski günlerin refleksiyle yine ucuz bir bilet aldık. Ama artık yetişkin birer kadınız; her günün ayrı bir kombini var. E, orada güzel bir elbiseye denk gelir alırsak diye ona da bir yer açmayalım mı? Üstelik Paris’in o meşhur büyük eczanelerinden aldığımız sıvı ürünleri kabine alamayız... Mecburen (!) ekstra bagaj hakkı satın aldık. Peki, koltuk seçme hakkı? Yolda yan yana oturup konuşamadıktan sonra ne anladık o seyahatten? Sonuçta bilet ucuza gelmedi ama olsun, rahatça kapatılmış valizi bagaja verip küçük bir kol çantasıyla bindiğimiz uçakta yol boyu sohbet etme yaşındayız biz artık. Eskiden sabahın kör vaktinde yollara düşerdik, artık 11.00’den önce odadan çıkamayan ‘divalarız’. Ayaklarımıza kara sular inene kadar gezerdik. Artık gün içinde bol bol mola veren; sohbet ettiği, geleni geçeni izlediği zamanları vakit kaybı olarak görmeyen ‘olgun’ turistleriz. Öğrenciyken bir şehre ilk kez gittiğimiz için bütün turistik aktiviteleri yapardık. Bu kez Eyfel’i, Şanzelize’yi görmeden döndük. Eskiden yemek önceliğimiz değildi. Bu seyahatte aklımızda tek bir soru vardı: Daha başka ne yiyebiliriz?”
27 yaşındaki Beril de profesyonel hayatın göbeğinde olmakla kaybettiği zaman özgürlüğünü plan yaparak kapatmaya çalışıyor: “Zamanım kısıtlı olduğu için artık seyahatleri daha seçici planlıyorum. Eskiden rotam bile olmazdı. Artık gittiğim yer bana bir şey katsın istiyorum. Eskisi gibi ‘ne kadar az harcarsam o kadar iyi’ düşüncesinde değilim. En iyisi olsun istiyorum, konfor artık ilk sırada.”
20’LER OLABİLDİĞİNCE ÇOK YER GÖRMEK İSTİYOR
Ekibimizin en genci, muhabir Ece Altıkulaç (24) da kendi seyahat beklentilerini anlattı. “Yaklaşık bir yıl önce Erasmus’a gittim. Hedefim kısıtlı zamanda olabildiğince çok yer gezip az para harcamaktı. Hostellerde, paylaşımlı evlerde, şimdi orada kaldığıma hayret ettiğim yerlerde konakladım. Paramı yerel lezzetleri tatmaya, müzelere ve deneyim yerlerine ayırdım” diyen Ece arkadaşlarıyla da konuştu:
Derin (20), öğrenci: “Benim için önemli olan ucuz yollu ama anlamlı seyahatler yapmak. Genelde hostellerde kalıyorum ya da ‘couchsurfing’ (lokallerin evinde ücretsiz kalmak) deniyorum. Yemekleri marketten alıp kendim hazırlıyorum çoğu zaman.”
Mert (25), işsiz: “Seyahat planı yaparken önce ulaşımı ve konaklamayı hesaplıyorum. Bütçem sınırlı ama konforsuzluk da istemiyorum. En çok parayı yemek yemeye ayırıyorum.”
REHBERLER NE DİYOR?
‘Deneyime odaklanıyorlar’
Saffet Emre Tonguç, Hürriyet Seyahat yazarı
◊ 40’lardan sonra konfor biraz daha ön plana çıkıyor. Gidilen yerlerde süre kısa olsa da her yeri görmeye değil, deneyim yaşamaya odaklanıyor insanlar. Deneyim yaşamak her yaş grubu için geçerli ama 40’lı yaşlarındakiler bu anların daha çok tadını çıkarıyorlar. Mesela kruvaziyer tatilleri ileri yaş grubuyla özdeşleştirilirdi. Şimdiyse çocuklu veya çocuksuz 40’larındakilerin bu tarz gezileri daha çok tercih ettiklerini görüyorum.
‘Karakteristiği baskın destinasyonlar’
Sarp Özkar, Hürriyet Seyahat gezgini
◊ 20’li yaşlarda hedef en uygun fiyat! Klişe, en yakın arkadaşın görme hedefi olan yerler tercih ediliyor. 30’larına kadar böyle gezen biri Dubai, Singapur gibi yerleri ve Yunan adaları gemi turlarını ekliyor. 40’larda enerjinin azaldığı bilinciyle, maddi imkânlar da yerindeyse gelecekte yapamayacaklarını düşündükleri ve Japonya gibi karakteristiği baskın destinasyonlar seçiyor. Ya da daha önce gittiği bir Avrupa ülkesine tematik tatil tercih ediyor.
‘Tarih bir trende dönüştü’Â
Samet Altıntaş, tarihçi ve kent yazarı
◊ İnsan yaş aldıkça içine doğduğu, büyüdüğü ya da çalıştığı kenti, oturup dingince seyretmek istiyor. Biraz daha sakin güzergâhlar tercih ediliyor, biraz daha caminin, hanın, hamamın, kilisenin hikâyelerine kulak kabartıp kendilerinden evvel bu sokaklarda yaşamışların öykülerinde buluşmak istiyorlar. Katılımcıların çoğu edebiyatla, şiirle, tasavvufla harmanlanmış güzergâhları yeğliyor.



