Puantiyelerin kraliçesine veda
Güncelleme Tarihi:
Japonya’nın çağdaş sanat alanındaki olağanüstü yetenekli ismi Yayoi Kusama 97 yaşında hayata veda etti. Geriye puantiyeleri, balkabakları, aynalı sonsuzluk odaları kaldı.
Geçen hafta Hürriyet Pazar ekimizi hazırlarken doğa sayfamızdaki sarı benekli semenderin fotoğrafı için “Yayoi Kusama eserlerine benziyor” yorumunu yapmıştık. Bir hafta sonra çağımızın en etkileyici sanatçılarından olan Kusama’nın 97 yaşında Tokyo’da yattığı hastanede vefat ettiği haberi geldi. Puantiyeli resimleri ve ‘sonsuzluk aynası’ yerleştirmeleriyle üne kavuşan Japon sanatçı çağdaş sanatın önemli figürlerindendi. Psikolojik sorunlarla mücadele içinde, sanatsal yaratıma adanmış bir hayat sürdü. Resim, heykel, enstalasyonun yanında performans, kurgu, film, şiir alanlarında da çalışmaları vardı.
Yayoi Kusama 22 Mart 1929 yılında Nagano vilayetindeki Matsumoto’da doğdu. Çiftliği olan varlıklı bir ailenin
4 çocuğundan en küçüğüydü. Sorunlu bir birlikteliği yürüten anne ve babasıyla hiç anlaşamadı çünkü sanatçı olmasını istemiyorlardı. Oysaki Kusama daha çocukken halüsinasyonlar yaşamaya başlamıştı. Puantiyeler, ağlar, çiçekler ve başka birtakım desenler dünyasını adeta ele geçirmişti. Bu görüntülerle başa çıkmanın yolu olarak da resme ve çizime yönelmişti. Sonraki yıllarda yarattığı eserlerin alameti farikalarından olan tekrarlamaların da geçmişi o günlere dayanıyordu.
Değeri son yıllarda anlaşıldı
Kusama, Kyoto’da geleneksel Japon resmi eğitimi gördükten sonra ilk sergisini 1952’de açtı. 27 yaşında ABD’ye taşındı ve New York’taki avangart sanat ortamına girdi. Hem sanatsal hem de kişisel anlamda mücadeleyle geçen yılların ardından 1973’te Japonya’ya döndü ve üç yıl sonra kendi isteğiyle Tokyo’daki bir psikiyatri hastanesine yattı. Hayatının geri kalanını orada geçirdi. Çalışmalarına yakındaki bir stüdyoda devam etti.
Kusama’nın eserlerinin değeri aslında son yıllarda anlaşıldı. Moda ve tasarım dünyası için de ilham kaynağı oldu. Dünyanın dört bir yanındaki müzelere, galerilere ‘serpiştirdiği’ puantiyelerle sanat tarihinde kendine özel bir yer açtı. 2012’deki bir röportajında “Çizebildiğim kadar resim çizmek istiyorum” demişti. Vefatıyla ilgili yapılan açıklamaysa şöyle bitiyordu: “Fırçasını asla elinden bırakmadı, sonsuz aşkı ve ebedi ruhu keşfetmeye devam etti.”
Yayoi Kusama’nın ölümü sanat dünyasında da üzüntü yarattı. Japon sanatçı Yoshitomo Nara, X hesabından ‘RIP Kusama-sensei’ (Huzur içinde yat, Kusama-Usta) paylaşımı yaptı.