Wikileaks sızıntısına dünyadan ilk tepkiler

Wikileaks sızıntısına dünyadan ilk tepkiler

Wikileaks muhbir sitesi, uzun süredir merakla beklenen ABD Dışişleri Bakanlığı'na ait belgeleri dün gece yayımladı. WikiLeaks'in elindeki 251 bin 287 adet belgeninin sadece 226'sı bile dünyayı sarsmaya yetti. Bomba etkisi yaratan gizli belgelere yönelik dünyadan ilk tepkiler de gelmeye başladı. Diğer yandan, Beyaz Saray ve Dışişleri Bakanlığı, elçilikleriyle küresel casusluk ağı oluşturulduğu iddialarına cevap verdi.

 
 
 
 
 
 
17.30: Washington'da Davutoğlu-Clinton görüşmesi. İki bakandan TSİ 20.00'de basın toplantısı.
 
16.02: Alman hükümeti, WikiLeaks adlı internet sitesinde gizli Amerikan diplomatik yazışmalarının yayımlanmasının ardından ABD ile ikili ilişkilerin sağlam olduğunu açıkladı.
15.51: Wikileaks'in yayımladığı gizli belgeler arasında yer alan Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve ABD Dışişleri Bakanı  Yardımcısı William Burns arasında geçen görüşmeyle ilgili açıklama yapan Cumhurbaşkanlığı Dış İlişkiler Şube Müdürü Novruz Memmedov, görüşmelere kendisinin de katıldığını ve bu görüşmede üçüncü ülkeler ya da şahıslar hakkında konuşulmadığını söyledi.
 
14.45: İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, Wikileaks'in ABD Dışişleri Bakanlığı gizli belgelerini yayımlamasını "değersiz bir yaramazlık" olarak değerlendirdi.

14.30: İranlı bir milletvekili, bazı Arap ülkelerini ABD’nin İran’ın nükleer santrallerine yapacağı saldırıya davet ettiğini ortaya çıkaran Wikileaks belgelerini kınadı.
 
14.22: Wikileaks'in yayımladığı Amerikan gizli diplomatik yazışmalarından oluşan belgelerden birinde, İran'ın, 2006'da İsrail ve  Lübnan'daki Hizbullah arasındaki savaşta silah ve eleman göndermek için İran Kızılayı'na ait ambulansları kullandığı öne sürülüyor.

14.08: Wikileaks internet sitesinde yayımlanan belgelerde Rusya ile ilgili binlerce rapora da yer verilirken, Rusya'nın gerçek bir mafya devleti olduğu ileri sürüldü. Rus Kommersant gazetesi, sitede ABD'nin Rusya temsilciliklerinden 3 bin 458 belgenin yer aldığını belirterek, sözkonusu belgelerin 3 bin 376'sının Moskova, 48'inin St. Petersburg ve 34'ünün ise Yekaterinburg'dan gönderildiğini yazdı.

13.45:  İngiltere, Wikileaks'in ABD belgelerini izinsiz şekilde yayımlamasını kınadı. İngiltere Dışişleri Bakanlığı sözcüsünün yaptığı ve bakanlığın resmi internet sitesinde yer verilen açıklamada, "Bilgilerin izinsiz bir şekilde yayımlanmasını, İngiltere'de de benzer belgelerin yayımlanmasında olduğu gibi kınıyoruz" denildi.
 
13.26: Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bugün bazı basın yayın organlarında yer alan Wikileaks belgeleriyle tarafına itham edilen unsurların tamamen ‘gerçek dışı ve yalan’ olduğunu bildirdi.
 
12.47: Fransa'da hükümet sözcüsü Francois Baroin,  Wikileaks internet sitesi tarafından yayımlanan on binlerce gizli belgenin “tehdit oluşturduğunu” ve bu konuda ülkesinin, ABD yönetimiyle “dayanışma” içinde bulunduğunu açıkladı. Sözcü Francois Baroin, gizli belgelerin yayımlanmasının, “ABD'nin  yurtdışında görev yapan çalışanlarının hayatını tehlikeye atacağını” söyledi.
 
12.09: CHP Grup Başkanvekili Akif Hamzaçebi, Wikileaks internet sitesinde açıklanan belgelerle ilgili olarak, “(ABD) ile ilişkiler mutlaka  etkilenecektir ama bu nedenle kırılma, kopma beklemiyorum” dedi.
 
11.26: İsveç Dışişleri Bakanı Carl Bildt,Wikileaks internet sitesinde gizli Amerikan diplomatik yazışmalarının yayımlanmasına tepki göstererek, belgelerin yayınlanmasıyla birlikte dünyada diplomasinin de tehlikeye gireceğini söyledi. Belgelerin yayımlanmasının ardından İsveç radyosuna konuşan Bildt, bu şekilde dünyanın daha az güvenilir hale geleceğini savundu.
 
11.25: ABD Dışişleri Bakanı Hilary Clinton'ın Wikileaks belgeleri hakkında Türkiye saatiyle 17.15'te bir konuşma yapacağı açıklandı.    
 
11.09: İtalyan gazetelerinde Başbakan Silvio Berlusconi’nin bu sabah hükümet yetkililerinin kendine Wikileaks belgeleriyle ilgili yaptığı açıklamaların ardından, kahkaha attığı ve alaycı bir şekilde belgelerin “şüphesiz doğru bilgileri” verdiğini söylediği belirtildi.     
 
10.23: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, Wikileaks internet sitesinde açıklanan belgelerle ilgili olarak, gazetecilere yaptığı açıklamada, “Şu an ortalık toz duman, bunun yatışması lazım” dedi. Yıldız, Erciyes Üniversitesi'nin akademik yıl açılış törenine katılmak üzere geldiği Sabancı Kültür Sitesi önünde gazetecilerin sorularını cevaplandıran Yıldız, şunları söyledi:
  
"Bildiğiniz gibi 250 bin adet belgeden bahsediliyor. Bunların 9-10 bin tanesi de Türkiye ile ilgili deniliyor. Şu anda ortalık toz duman, bunun yatışması lazım. Belgelerin tamamını görelim. Benimle de alakalı cümlelerimin olduğunu orada görüyoruz. Diğer bakan arkadaşların da aynı şekilde var ama böyle parça bölük açıklama yapmanın doğru olmadığını düşünüyorum. Hepsini hep beraber kucaklayıcı, ne kadar aslı var ne kadar aslı yok bunları görmemiz lazım. Toz dumanın dinmesini bekleyelim."
 
10.00: Avustralya Adalet Bakanı Robert McClelland, polisin, Wikileaks’in yayımladığı belgelerin hukuku ihlal edip etmediği konusunda soruşturma başlattığını söyledi. McClelland ayrıca, ABD’nin Wikileaks’in kurucusu Julian Assange’ın Avustralya pasaportunun iptal edilmesi konusundaki talebi hakkında bilgi sahibi olmadığını ifade etti.
 
09.51: Associated Press’in haberine göre, Irak Dışişleri Bakanı Hoşyer Zebari, uluslararası alanda sızıntıyı kınayan isimler arasına katıldı. Zebari, konuyla ilgili detaylı açıklama yapmaktan kaçındı, ancak sızıntının “faydasız ve zamansız” olduğunu söyledi.
Haberin Devamı

09.38: Belgelerin Washington’la Afganistan’da Karzai hükümeti arasındaki ilişkileri daha da germesi bekleniyor. New York Times önümüzdeki günlerde yayımlanacak belgelerin ABD’nin Afganistan rejimindeki yolsuzluklarla ilgili şüphelerinin detaylarını vermesi bekleniyor. ABD’nin Afganistan Büyükelçisi Karl Eikenberry tepkiyi önlemek için bir mesaj yayımladı.

09:23: Birleşmiş Milletler, ABD’nin, BM’nin Genel Sekreteri Ban Ki-mun dahil üst düzey yöneticileri hakkında ajanlık yapmasını talep ettiği yönündeki belgelere cevap verdi. BM sözcüsü Ferhan Hak, Guardian’a yaptığı dikkatle hazırlanmış üç maddelik açıklamada, ABD’ye BM’nin dokunulmaz olduğunu hatırlattı.

08.00: Başbakan Erdoğan, 3. AB-Afrika Zirvesi için bir gün gecikmeyle Libya'ya gitmeden önce havaalanında düzenlediği basın toplantısında dün açıklanan Wikileaks belgeleriyle ilgili kısa bir değerlendirme yaptı. Erdoğan, "Site önce eteklerindeki döksün, sonra ne kadar ciddi olduğuna bakarız" dedi.

Haberin Devamı

CROWLEY: DİPLOMATLARIMIZ SADECE DİPLOMATTIR
Sızıdırılan telgraflar, ABD’nin elçiliklerini küresel bir casusluk ağı olarak kullandığını ortaya koydu. Buna göre, diplomatlar görüştükleri insanlardan sadece bilgi almaktan öteye geçerek, uçuş numaralarını, kredi kart numaralarını, hatta DNA materyali istedikleri öğrenildi.

Dışişleri Bakanlığı sözcüsü P.J Crowley, “Size bir şeyi temin edeyim: Diplomatlarımız sadece diplomattır. İstihbarat işlemlerinde yer almazlar. Ülkemizi temsil eder ve diğer devlet, kamu ve özel kişilerle şeffaf bağlantı kurar, bize bilgi iletirler.yüzyıllardan beri diplomatlarımızın yaptığı şey de bu” dedi.

ASSANGE VE AVUKATINA UYARI
İç yazışmaların yayınlamasıyla beraber, Beyaz Saray bir kınama açıklamasında bulundu: “Bu tür ifşaatlar diplomatlarımızı, istihbarat uzmanlarımız ve dünyanın dört bir yanından demokrasi ve açık hükümetin desteklenmesi için ABD’den yardım isteyen herkesi riske atıyor. Çalınmış, gizli belgeleri açıklayarak, WikiLeaks sadece insan haklarını değil, aynı zamanda bu bireylerin can ve iş hayatlarını tehlikeye attı” denildi.

Haberin Devamı

Londra’da konuşan bir Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, “İngiltere olduğu gibi, her türlü gizli belgenin hiçbir izin olmadan yayınlanmış olmasını kınıyoruz. Bu yüzden ulusal güvenlik zarar görebilir ve ABD’nin belirttiği gibi insanların hayatı tehlikeye girebilir. ABD hükümetiyle çok güçlü bir ilişkimiz var ve bu devam edecek” yorumunda bulundu.

İngiltere’nin ABD büyükelçisi Louis Susman, “İngiltere hükümetine, dost ülkelere ve diğer müttefiklerimize bu belgelerin oluşturabileceği etki konusunda bilgi verdik. İngiltere’yle yürüttüğümüz kendine özgü ve üretken ilişkinin, ortak amaç ve değerlerimize odaklanmış bir şekilde devam edeceğine olan güvenim tam” dedi.

Haberin Devamı

İngiltere’nin eski Başbakanı Tony Blair döneminde İngiltere’nin ABD büyükelçiliğini yapan Sir Chritopher Meyer, sızıntıların diplomatik ilişkiler üzerinde çok az etkisi olacağına inanıyor. Meyer, “Sızıntılar diplomatların açık sözlülüğünü etkilemeyecek. Ancak insanlar elektronik komünikasyon ve arşivlerin güvenliğini gözden geçirecektir. Bu kadar büyük miktarda bilgiyi kağıt üzerinden çalmak mümkün değil” açıklamasını yaptı.

ABD Dışişleri Bakanlığı avukatı, Wikileaks’in kurucusu Julian Assanga ve onun Londra’daki avukatına bir yazı göndererek, iç yazışmaların yasadışı elde edildiğini ve kamuoyuna sunulmalarının “sayısız insanın hayatını, sürmekte olan askeri operasyonları ve ülkeler arasındaki işbirliğini tehlikeye atabileceği” uyarısında bulundu.

Haberin Devamı

  

Haberle ilgili daha fazlası: