07/05/2026 tarihi için yeni canlı bloğumuzu buradan takip edebilirsiniz.

HABER İÇİN TIKLAYIN

ABD Başkanı Donald Trump'ın, gelecek hafta Çin'e düzenleyeceği resmi ziyaretin tamamlanmasına kadar İran'ın önerilen barış çerçevesini kapsayacak nihai bir anlaşmaya dair "diplomatik bir atılım" beklediği iddia edildi.

Axios platformunun konuya yakın yetkililere dayandırdığı haberine göre Trump, İran ile mutabakat zaptı imzalanması için Tahran yönetiminden 24 ila 48 saat içinde yanıt bekliyor.

Haberde, bir yetkilinin "(Anlaşma için) Çok uzakta değiliz, ancak henüz bir anlaşma yok." ifadesini kullandığı, bazı ABD'li yetkililerin ise İran'ın önerilen barış çerçevesini kapsayacak nihai bir anlaşmaya varılacağından şüphe duyduğu aktarıldı.

Beyaz Saray'ın, Trump'ın gelecek hafta Çin'e düzenleyeceği resmi ziyaretin tamamlanmasına kadar bu konuda "diplomatik bir atılım" beklediği kaydedilen haberde, bu süre zarfında anlaşmaya varılmaması halinde Trump'ın İran'a karşı askeri saldırı emrini verebileceği ileri sürüldü.

ABD Başkanı Trump, 14-15 Mayıs'ta Çin'e resmi ziyaret gerçekleştirmeyi planlıyor.

VERİMLİ GÖRÜŞME VE 1 HAFTA

Beyaz Saray'da bir etkinlikte, basın mensuplarının, İran gündemine ilişkin sorularını yanıtlayan Trump, İran'la devam eden görüşmelerde mesafe kat ettiklerini vurgulamıştı.

Trump, "Bizimle anlaşma yapmak istiyorlar. Son 24 saatte (İran'la) çok verimli görüşmeler yaptık ve bir anlaşmaya varmamız çok muhtemel." ifadelerini kullanmıştı.

Fox News kanalından Bret Baier'e telefonla yaptığı açıklamada, İran'la anlaşma süreci konusunda nasıl bir takvimi öngördüğü sorusuna, "her şeyin tamamlanabilmesi için 1 hafta" cevabını verdiğini söylemişti.

İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyine yönelik saldırılarını sürdürüyor.

Lübnan Sağlık Bakanlığından yapılan açıklamada, İsrail'e ait savaş uçaklarının ülkenin güneyindeki Sayda kentine bağlı Ensariyye beldesini hedef aldığı belirtildi.

Açıklamada, saldırıda 3 kişinin yaşamını yitirdiği, 7 kişinin de yaralandığı kaydedildi.

İsrail ordusunun 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a gerçekleştirdiği saldırılarda 2 bin 715 kişi hayatını kaybetti, 8 bin 353 kişi yaralandı.

İSRAİL'İN LÜBNAN'A SALDIRILARI VE ATEŞKES

İsrail ordusu, Lübnan'a 2 Mart'ta yoğun hava saldırıları başlatarak, ülkenin güneyinde birçok beldeyi işgal etmişti.

Lübnan hükümeti de bu sürede ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığını açıklamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, Lübnan ve İsrail arasında 17 Nisan'da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta daha uzatıldığını duyurmuştu.

Ateşkese rağmen İsrail'in Lübnan'ın güneyindeki saldırıları sürerken, Hizbullah da karşılık vermeye devam ediyor.

Deniz Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Muhammed Ekberzade, İran'ın güneyindeki Hürmüzgan eyaletine bağlı Bender Abbas kentinde halka hitaben yaptığı konuşmada, ABD’ye ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

ABD’nin İran’a yönelik ortaya koyduğu hedeflerini gerçekleştiremediğini vurgulayan Ekberzade, “Trump, İran’da sistem değişikliği, uranyumun çalınması ve Hürmüz Boğazı’na hakim olma gibi tüm eksenlerde yenilgiye uğramıştır.” ifadelerini kullandı.

Ekberzade, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın deniz ve hava kuvvetlerini yok etmek için büyük çaba sarf ettiğini ancak bunda başarılı olamadığını söyledi.

ABD’nin, İran’ın İsfahan eyaletinde “uranyumu çalmak” için gerçekleştirdiği askeri operasyonun başarısızlığa uğradığını belirten Ekberzade, “Hürmüz Boğazı’nı açma ve deniz ablukası planı da başarısızlıkla sonuçlandı.” diye konuştu.

Ekberzade son olarak, Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetlerinin olası tüm saldırılara karşı hazırlıklı olduğunu ve “düşmanı” şaşırtacak planlara sahip olduklarını sözlerine ekledi.

Başkanı Donald Trump, "Full Measure" adlı haber platformuna verdiği röportajın yayımlanan ilk bölümünde, İran'la ilgili son durumu değerlendirdi. İran'ın hava, deniz ve kara unsurlarına çok ciddi zararlar verdiklerini savunan Trump, "Askeri olarak yenilmiş durumdalar. Belki bunun farkında değiller ama bence farkındalar, çünkü bu konuyla uğraşıyorlar. İran'ın asla nükleer silaha sahip olmasına izin vermeyeceğiz ve şu anda askeri olarak yenilmiş durumdalar." değerlendirmesini yaptı.

İran'ın önce bir anlaşmaya varıp sonra bunu bozduğunu ileri süren Trump, Tahran'daki liderler için "zor bir grup" ifadesini kullandı. ABD Başkanı, "Bugün ayrılsak (İran'ı) yeniden inşa etmeleri 20 yıl sürer." dedi.

İran resmi haber ajansı IRNA, İran Limanlar ve Denizcilik Kurumu tarafından yapılan yazılı mesajı yayımladı.

Mesajda, bölge sularında seyreden tüm gemilerin, özellikle İran karasularında ve demirleme alanlarında bulunanların, ihtiyaç duymaları halinde erzak, yakıt temini, sağlık ve tıbbi hizmetler ile gerekli onarım için izinli malzemeler gibi hizmetlerden yararlanabilecekleri belirtildi.

Bu mesajın bölgedeki deniz haberleşme ağları ve VHF sistemleri üzerinden günde 3 kez olmak üzere üç gün boyunca yayımlanacağı kaydedildi.

ABD Başkanı Donald Trump, 4 Mayıs'taki konuşmasında, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan tarafsız ülkelere ait ticari gemilere eskort sağlamak amacıyla "Özgürlük Projesi"ni başlatacaklarını duyurmuştu. Trump, gemilerde gıda ve temel ihtiyaç sıkıntısı yaşandığını ifade ederek operasyonun "insani amaçlar" taşıdığını savunmuştu.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'la anlaşma konusunda iyimser olduğunu ve sürecin 1 haftada sonuca ulaşmasını beklediğini belirtti. ABD Başkanı Trump, Fox News kanalından Bret Baier'e telefonla yaptığı açıklamada, İran'la anlaşma konusundaki son durumu değerlendirdi. Trump, İran'la anlaşma konusunda iyimser olduğunu vurgularken, aynı zamanda temkinli olduğunu da dile getirdi. Baier, Trump'ın, İran'la anlaşma süreci konusunda nasıl bir takvimi öngördüğü sorusuna, "her şeyin tamamlanabilmesi için 1 hafta" cevabını verdiğini söyledi.

 "BİR ANLAŞMAYA VARMAMIZ ÇOK MUHTEMEL"

ABD Başkanı Trump, Beyaz Saray'da basın mensuplarının, İran gündemine ilişkin sorularını yanıtladı.Trump, İran'la devam eden görüşmelerde mesafe katettiklerini vurgulayarak, "Bizimle anlaşma yapmak istiyorlar. Son 24 saatte (İran'la) çok verimli görüşmeler yaptık ve bir anlaşmaya varmamız çok muhtemel." ifadelerini kullandı.

“BU ANLAŞMA OLACAK, SON TARİH YOK”

Görüşmelerin içeriğine dair bir yorum yapmazken, İran'ın nükleer silaha sahip olmamayı kabul ettiğini öne süren ABD Başkanı, "İran, nükleer silaha sahip olamaz ve sahip olmayacak da, zaten diğer hususların yanı sıra bunu da kabul ettiler." dedi. Trump, İran'ın askeri ve siyasi kapasitesini büyük ölçüde "ortadan kaldırdıklarını" savunarak, İranlı birçok liderin öldürüldüğünü ve yeni gelen isimlerle görüşmeleri sürdürdüklerini kaydetti. Bir basın mensubunun "Anlaşma için son tarih nedir?" şeklindeki sorusuna Trump, "Bu (anlaşma) olacak, son tarih yok." yanıtını verdi.

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, ateşkesin ardından ilk defa Lübnan’ın başkenti Beyrut’a saldırı düzenlediklerini açıkladı. 

İsrail basını, Lübnan’da Hizbullah’a bağlı Rıdvan Güçleri’nin komutanı Malik Balut’un başkent Beyrut’a düzenlenen İsrail saldırısında öldüğünü iddia etti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Umman Körfezi'nde ablukayı ihlal etmeye çalışan İran bayraklı yüksüz bir gemiye el konulduğunu açıkladı. CENTCOM'un, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, bugün yerel saatle 09.00'da, "İran limanına doğru seyretmeye çalışan İran bayraklı yüksüz bir petrol tanker gemisinin" durdurulması suretiyle abluka tedbirlerinin uygulandığı belirtildi. Açıklamada, "ABD Merkez Komutanlığı kuvvetleri, 'M/T Hasna' gemisini, Umman Körfezi kıyısındaki bir İran limanına gitmek üzere uluslararası sulardan geçişi sırasında gözetim altına aldı." ifadesi kullanıldı.

PETROL TANKER GEMİSİ VURULDU

Müdahale öncesinde ABD'li kuvvetlerin, İran bayraklı gemiye "ablukayı ihlal etmekte olduğu konusunda" çok sayıda uyarıda bulunduğu bildirilen açıklamada, gemi mürettebatının yapılan art arda uyarıları dikkate almaması üzerine ABD güçlerinin müdahalede bulunduğu kaydedildi. Açıklamada, bu kapsamda "USS Abraham Lincoln (CVN-72)" gemisinden havalanan bir ABD donanması F/A-18 Super Hornet savaş uçağının ateş açarak tankerin dümen sistemini devre dışı bıraktığı aktarıldı. Açıklamada ayrıca İran limanlarına girmeye veya bu limanlardan ayrılmaya çalışan gemilere yönelik ABD ablukasının "tam kapsamıyla yürürlükte" olduğu hatırlatıldı.

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlediği Anneler Günü etkinliğinde İran gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İran'ın ABD ile bir anlaşma yapmayı çok istediğini ve sürecin nereye varacağını hep birlikte bekleyip göreceklerini kaydeden Trump, kendilerinden emin oldukları mesajını verdi.

“ANLAŞMA YAPMAYI ÇOK İSTEYEN BİR TARAFLA GÖRÜŞÜYORUZ”

Trump, "İran'ın nükleer silaha sahip olmasına kesinlikle izin vermeyeceğiz. Şu anda bizimle anlaşma yapmayı çok isteyen bir tarafla görüşüyoruz. Bizim için tatmin edici bir anlaşma yapıp yapamayacağımızı göreceğiz." değerlendirmesini yaptı. "Anlaşmaya varacaklar mı varamayacaklar mı göreceğiz." diyen Trump, İran'ın bir anlaşmaya yanaşmasa bile kısa süre sonra anlaşmayı yapmaya razı olacağını düşündüğünü belirtti.

Trump, ABD'nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasının "çok iyi bir şekilde" işlediğini savunarak, İran'ın bu süreçte petrol satışı yapamadığı için çok zor duruma düştüğünü ileri sürdü. Trump, konuşmasında ABD-İran gerilimi için "çatışma" ifadesini kullandı. Trump, "Şu anda içinde bulunduğumuz durumu ben 'çatışma' olarak adlandırıyorum, çünkü tam da öyle. Bu bir çatışma ve inanılmaz derecede iyi gidiyoruz, tıpkı Venezuela'da olduğu gibi." diye konuştu.

İsrail, Lübnan ile yürürlükteki ateşkesi ihlal etmeye devam ediyor. İsrail’e ait savaş uçakları, ülkenin güneyindeki Sidon bölgesinde bulunan Saksakiyeh kasabasında bir ticaret merkezine yönelik şiddetli bir hava saldırısı düzenledi. Lübnanlı sağlık kaynaklarına göre saldırı, tesisin tamamen yıkılmasına yol açarken, ilk belirlemelere göre 5 kişi hayatını kaybetti, 15 kişi yaralandı.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırısıyla başlayan savaşta, İran’ın bölgedeki ABD askeri tesislerine ait en az 228 hedefi vurduğu ve hasara yol açtığı, bu sayının ABD hükümetinin daha önce açıkladığından çok daha yüksek olduğu bildirildi.

İran devletine bağlı medya kuruluşları tarafından yayımlanan ve Washington Post gazetesi tarafından doğrulanan görüntüler, İran'ın hava saldırıları sonucu ABD askeri tesislerine verdiği zararın daha önce açıklananlardan çok daha fazla olduğunu ortaya koydu. Uydu görüntüleri analizine dayanan haberde, "İran'ın hava saldırıları savaşın başlamasından bu yana Orta Doğu'daki ABD askeri tesislerinde en az 228 yapıyı veya ekipmanı hasara uğrattı veya imha etti" ifadesi kullanıldı. Haberde, "Hangarlar, kışlalar, yakıt depoları, uçaklar ve önemli radar, iletişim ve hava savunma ekipmanları, (İran tarafından) hedef alındı. Yıkımın boyutu, ABD hükümeti tarafından kamuoyuna açıklanandan veya daha önce bildirilenlerden çok daha büyük." değerlendirmesinde bulunuldu.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD ve İsrail’in ekonomik baskı ile "İran’ı teslim almaya" çalıştığını belirterek, “Askeri saldırıları, özellikle de terörist saldırı ihtimalini düşük görmüyoruz.” ifadelerini kullandı. Kalibaf, sosyal medya hesabından gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

İran’ın savaştaki "kesin zaferinin" ülkeyi uluslararası arenada etkili bir oyuncuya dönüştüreceğini öne süren Kalibaf, ABD ve İsrail’in ekonomik baskı ile İran’a teslim almaya çalıştığını savunarak, “Askeri saldırıları, özellikle de terörist saldırı ihtimalini düşük görmüyoruz.” değerlendirmesini yaptı.

Süreçte "yeni döneme girildiğini" ve bu bağlamda icra makamında bulunan yöneticilerin rollerinin daha önemli hale geldiğini vurgulayan Kalibaf, ülkede artan hayat pahalılığını yakından takip ettiklerini ancak halkın da tasarruf tedbirleri ile düşmana ders vermesi gerektiğini savundu.

Hem İran içinde hem de İran dışında bulunanlar birlik ruhu içerisinde hareket etmesi gerektiğine vurgu yapan Kalibaf, savaşın ortaya çıkardığı sorunların çözümü için fikir sahiplerinin önerilerine ihtiyaç duyduklarını belirtti.

Pakistanlı yetkililer, İslamabad yönetiminin gelecek hafta ABD ile İran arasındaki görüşmelerin ikinci turuna ev sahipliği yapmayı beklediğini öne sürdü.

Pakistan hükümetinden iki yetkili, AA muhabirine, İslamabad yönetiminin ABD/İsrail-İran arasındaki savaşın son bulmasına yönelik arabuluculuk çabalarını değerlendirdi.

Yetkililer, Pakistan'ın, gelecek hafta ABD ile İran arasındaki görüşmelerin ikinci turuna ev sahipliği yapmayı beklediğini belirterek, "Son gelişmeler göz önünde bulundurulduğunda Pakistan, Orta Doğu'daki çatışmaya müzakere yoluyla bir çözüm getirmek üzere iki taraf arasındaki görüşmelerin önümüzdeki hafta yeniden başlaması konusunda umutlu." şeklinde konuştu.

ABD Başkanı Donald Trump'ın 14-15 Mayıs'ta Çin'e yapmayı planladığı ziyaret öncesinde ABD ile İran'ın, "ön anlaşmaya varabileceğini" iddia eden yetkililer, Trump'ın söz konusu ziyaretten önce İran'la anlaşma imzalamayı "çok istediğini" ileri sürdü.

Yetkililer, Trump'ın Özgürlük Projesi'ni kısa süreliğine durdurması ve ABD Donanmasının 19 Nisan'da el koyduğu İran'a ait Touska adlı kargo gemisi mürettebatını serbest bırakması gibi gelişmelerin, çatışmanın müzakere yoluyla çözüme kavuşturulacağına dair umutları artırdığı değerlendirmesinde bulundu.

İki taraf arasındaki sorunların neredeyse yüzde 80 ila 85'inin halihazırda çözüme kavuşturulduğunu öne süren yetkililer, nükleer meselenin ise halen büyük bir "tıkanıklık" yarattığını ifade etti.

Öte yandan yetkililer, Pakistan'ın, tarafları müzakere masasına oturtmak amacıyla nükleer meselede "orta yol bulma" yönündeki çabalarını yoğunlaştırdığını belirtti.

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Lübnan'ın güneyine yaptığı ziyarette, ülkenin ordusunun savaşın yeniden başlaması durumunda İran'a saldırmak için "bir dizi hedef" hazırladıklarını söyledi.

İsrail ordusunun görüşmeyle ilgili resmi açıklamasında şu ifadeler yer aldı:

"ABD ordusuyla iş birliği ve koordinasyon devam ediyor ve durumu yakından takip ediyoruz."

Zamir, "Yoğun ve ve sert saldırıya geri dönmek için tam teyakkuzdayız. Bu saldırılar, kazanımlarımızı derinleştirmemize ve İran rejimini daha da zayıflatmamıza olanak sağlayacak" dedi.

Arap medyasına göre İran Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü, "Axios’un metninin gerçeklerden çok bir Amerikan istek listesi" olduğunu belirtti ve "ABD, yüz yüze görüşmelerde elde edemediği hiçbir şeyi, kaybedeceği bir savaşta da elde edemeyecek. İran tetiğe hazırdır. " ifadelerini kullandı.

Sözcü İbrahim Rezaei'nin açıklamaları şu şekilde:

"İran parmağını tetikte tutuyor ve hazır durumda; eğer teslim olmazlar ve gerekli tavizleri vermezlerse ya da onlar ya da şeytani müttefikleri kötü niyetli hareketlerde bulunmaya kalkışırlarsa, sert ve pişmanlık uyandıracak bir yanıt vereceğiz"

Trump, New York Post'a İran ile yüz yüze barış görüşmelerini tartışmak için “hâlâ çok erken” olduğunu söyledi. Trump, Pakistan'a müzakereler için seyahat edip etmeyeceği sorusuna, şu anda böyle bir gezinin olası olmadığını belirterek, "Zannetmiyorum. Çok uzak (bir olasılık), fazlasıyla" yanıtını verdi.

ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social medya hesabından yeni bir açıklamada bulundu.

Trump açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"İran'ın, mutabık kalınan anlaşmadaki maddeleri kabul etmesi durumunda zaten efsanevi hale gelen Destansı Öfke operasyonu ve son derece etkili olan abluka sona erecek. Böylece Hürmüz Boğazı'nın İran da dahil olmak üzere herkese açık olması sağlanacak. Eğer kabul etmezlerse, bombalama yeniden başlayacak ve ne yazık ki, öncekine göre çok daha yüksek bir seviyede ve yoğunlukta olacak."

İsrail merkezli Haaretz gazetesi, Gazze'ye saldırıların başladığı Ekim 2023'ten bu yana psikolojik nedenlerle ordudan ayrılmak zorunda kalan askerlerin sayısını öğrenmek istedi. Ancak İsrail ordusu, resmi bilgi edinme yasalarını bahane ederek bu verileri paylaşmayı sürekli erteledi.

Ordunun İnsan Kaynakları Biriminden bir yedek subay, şunları söyledi:

"(Ordu) Verilerle ve yüzdelerle nasıl oynayacaklarını, orduyu kötü gösterecek bilgileri nasıl gizleyeceklerini çok iyi biliyorlar. Ordunun, askerlerin yaşadığı psikolojik sıkıntıların boyutunun kamuoyu tarafından bilinmesini istemediği çok açık. Bu yüzden bu meseleyi geçiştirip unutturmaya çalışıyorlar."

'SAYILAR MORAL BOZACAK KADAR YÜKSEK'

Yasaya göre 30 gün ve özel durumlarda en fazla 120 gün içinde verilmesi gereken cevaplar aylar geçmesine rağmen verilmedi. Ordu içindeki bazı kaynaklar, sayıların "moral bozacak kadar yüksek" olması nedeniyle bilinçli bir karartma uygulandığını vurguluyor.

Orduda görev yapmış subaylar, gazeteye yaptıkları açıklamada, ordunun komutanlarını zor durumda bırakacak veya hedeflerine hizmet etmeyecek verileri paylaşmayı geciktirme eğiliminde olduğunu ifade etti. Ekim 2023-Ekim 2024 arasında 7 bin 241 asker ve subay psikolojik rahatsızlıktan terhis edildi.

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, Hizbullah'ın Lübnan'ın güneyinde konuşlu İsrail askerlerine insansız hava aracı (İHA) ve roketlerle saldırı düzenlediği bildirildi. Açıklamada, 2 iHA'nın İsrail birliklerinin yakınında infilak ettiği ve biri hafif olmak üzere 2 askerin yaralandığı belirtildi.

Öte yandan Hizbullah'ın düzenlediği bir başka saldırıda ise Lübnan sınırına yakın İsrail topraklarına patlayıcı yüklü İHA'nın isabet ettiği ancak yaralanma olmadığı kaydedildi. İsrail'de yayın yapan Kanal 12 televizyonunun haberinde ise bir İHA'nın İsrail'in kuzeyindeki Ramim yerleşim yeri yakınlarındaki askeri karakolun yakınlarına isabet ettiği belirtildi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, X sosyal medya platformundan Hürmüz Boğazı'ndaki son duruma ilişkin duyuru yaptı. Açıklamada, "Saldırganın tehditlerinin etkisiz hale getirilmesiyle ve yeni prosedürlerle Hürmüz Boğazı üzerinden güvenli ve sürekli geçiş sağlanacaktır." ifadeleri kullanıldı.

Tahran'ın fiilen geçişlere kapattığı Hürmüz Boğazı ve çevresinde demirli bekleyen gemilerin kaptan ve armatörlerinin bu süreçte "İran'ın kurallarına uygun olarak" hareket ettikleri belirtilen açıklamada, "Fars (Basra) Körfezi ve Umman Körfezi'ndeki kaptanlar ile gemi sahiplerine, İran'ın Hürmüz Boğazı kurallarına uymalarından ve bölgesel denizcilik güvenliğine katkılarından dolayı teşekkür ediyoruz." denildi.

Pakistanlı bir kaynak, ABD ve İran'ın savaşı sona erdirmek için tek sayfalık bir mutabakat zaptı üzerinde anlaşmaya varmak üzere olduklarını söyledi.

Kaynak, "Bunu çok yakında sonuçlandıracağız. Yaklaşıyoruz," diyerek Axios'ta yer alan haberi doğruladı.

İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, Washington'ın 14 maddelik barış teklifini değerlendirdiklerini açıkladı. 

ABD'nin İran ile savaşı sona erdirmek ve daha ayrıntılı nükleer müzakereler için Tahran yönetimiyle tek sayfalık mutabakat zaptı imzalamaya yakın olduğu öne sürüldü.

Axios platformunun ismini vermek istemeyen, konu hakkında bilgi sahibi kaynaklara ve bazı ABD'li yetkililere dayandırdığı haberine göre ABD, mutabakat zaptı imzalanması için İran'dan 48 saat içinde yanıt bekliyor.

Buna göre, Washington yönetiminin İran ile savaşı sona erdirmek ve daha ayrıntılı nükleer müzakereler için çerçeve oluşturmak amacıyla Tahran yönetimiyle tek sayfalık mutabakat zaptı imzalamaya yaklaştığını öne süren ABD'li iki yetkili, henüz herhangi bir şey üzerinde anlaşmaya varılmadığını ancak bu durumun savaşın başlamasından bu yana tarafların bir anlaşmaya en çok yaklaştığı nokta olduğunu belirtti.

ABD'li iki yetkili, Başkan Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan gemilerin geçişine yönelik yardım girişimi olarak nitelendirilen Özgürlük Projesi'nde "geri adım atması" ve İran ile varılan geçici ateşkesin çökmesini önleme kararının bu görüşmelerdeki ilerlemeye bağlı olduğunu ileri sürdü.

Haberde, mevcut haliyle mutabakat zaptının, bölgedeki savaşa son verilmesi ve Hürmüz Boğazı'nın açılması, İran'ın nükleer programının sınırlandırılması ve ABD yaptırımlarının kaldırılması için ayrıntılı anlaşma üzerinde 30 günlük bir müzakere döneminin başlamasını öngördüğü aktarıldı.

İki kaynak, bu görüşmelerin Pakistan'ın başkenti İslamabad'da veya İsviçre'nin Cenevre kentinde yapılabileceğini ifade etti.

ABD'li bir yetkili, söz konusu 30 günlük müzakere dönemi süresince İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan gemi geçişine getirdiği kısıtlamaların ve ABD'nin deniz ablukasının kademeli olarak kaldırılacağını iddia etti.

Bazı kaynaklar, İran'ın nükleer programını askıya almayı öngören moratoryumun süresinin en az 12 yıl olacağını bazıları da 15 yıl olabileceğini öne sürdü.

Kaynaklara göre ABD, İran'ın zenginleştirme konusunda herhangi bir ihlalde bulunması durumunda moratoryumun uzatılmasını öngören bir madde eklemek istiyor.

ABD'li yetkili, tarafların İran'ın yer altı nükleer tesisleri işletmeme taahhüdünde bulunacağı bir madde üzerinde görüştüklerini, ABD'nin İran'dan Birleşmiş Milletler (BM) müfettişleri tarafından yapılacak ani denetimler de dahil gelişmiş denetim rejimine uymayı taahhüt etmesini istediğini ifade etti.

Lübnan resmi haber ajansı NNA'ya göre, İsrail ordusu, Lübnan'ın doğusundaki Batı Bekaa bölgesinde yer alan Zelaya'da Belediye Başkanı'nın evini bombaladı. Biri kadın ve biri çocuk olmak üzere 4 kişinin hayatını kaybettiği saldırıda, 3 kişi de yaralandı.

Lübnan basınında çıkan haberlerde, hayatını kaybedenler arasında Zelaya Belediye Başkanı, eşi ve çocuğunun bulunduğu belirtildi. İsrail ordusunun Zelaya beldesini bombaladıktan sonra saldırı uyarısı yapması dikkati çekti.

Lübnan'ın güneyindeki Nebatiye kentine bağlı Meyfedun beldesine İsrail ordusunun düzenlediği 4 hava saldırısı ile topçu atışlarında ise 2 kişi yaşamını yitirdi. İsrail ordusu Meyfedun'da bir okulun çevresini de hedef aldı. İsrail ordusunun ateşkese rağmen Lübnan'ın güneyi ve doğusuna düzenlediği saldırılarda son 24 saatte 8 kişi yaşamını yitirdi.

İsrail Ordu Radyosu'na konuşan üst düzey savunma yetkilileri, İran'a yönelik son saldırılarda İsrail'in vurmak istediği enerji ve petrol tesisleri gibi hedeflere saldırılmadığını, şimdi ise bunu tamamlamak için bir fırsat doğduğunu öne sürdü. Haberde, savunma yetkililerinin, Tahran'ı müzakerelerde esnemeye zorlamak amacıyla İran'a yönelik saldırıların yeniden başlatılması yönünde hükümete baskı yaptığı ifade edildi.

Radyoya konuşan yetkililer, "(İran'a saldırı) Bunun İranlıları taviz vermeye itme potansiyeli var ancak bu garanti edilemez. Onlara karşı savaşı yeniden başlatırsak, bu onları daha da zayıflatacak ve köşeye sıkıştıracaktır. Fakat bu durum, onların mutlaka teslim olup müzakerelerdeki tüm talepleri kabul edeceği anlamına gelmez." değerlendirmesinde bulundu.

'SONSUZA KADAR BEKLENEMEZ'

Öte yandan söz konusu yetkililer, Körfez'deki son gerginliklerde İsrail'in hemen öne atılmak yerine, sürecin liderliğini ABD'ye bırakmasını tavsiye ederek, şunları söyledi:

"(Hürmüz Boğazı'ndaki) Kuşatma İran'ı çok zorluyor. Geçen her gün üzerlerindeki baskıyı artırıyor ancak sonsuza kadar beklenemez. Eğer savaşın yeniden başlatılması yönünde bir adım atılacaksa, bu yakın zamanda gerçekleşmeli."

Fransız denizcilik şirketi CMA CGM, bir konteyner gemisinin Hürmüz Boğazı'nda saldırıya uğradığını duyurdu.

AFP'ye açıklama yapan nakliye şirketi, "CMA CGM San Antonio gemisi dün Hürmüz Boğazı'ndan geçerken bir saldırının hedefi oldu. Saldırıda bazı mürettebat üyeleri yaralandı. Gemide hasar meydana geldi" dedi.

Yaralıların tedavi altına alındığı kaydedildi.

ABD'li bir yetkili, Washington yönetiminin Irak'ta milis gruplara verilen desteğin kesilmesini talep ettiğini öne sürdü.

ABD Dışişleri Bakanlığından üst düzey yetkili, CNN'e yaptığı açıklamada, ABD'nin Irak'tan "söz değil, somut eylem" beklediğini ifade etti. İsmi açıklanmayan yetkili, bu kapsamda "milislerin tüm devlet kurumlarından uzaklaştırılması, Irak bütçesinden aldıkları desteğin kesilmesi ve bu gruplara yapılan maaş ödemelerinin sonlandırılması" gerektiğini belirtti.

CENTCOM, Irak'ta İran bağlantılı grupların ABD üslerine düzenlediği saldırılar nedeniyle bölgedeki askerlerini tahliye etme kararı almıştı.

İsrail güçleri, Lübnan’ın güneyinde Hizbullah bağlantılı hedeflere yönelik saldırılar düzenlediğini öne sürdü. İsrail ordusu, bölgede birçok noktayı hedef aldıklarını, bazı Hizbullah savaşçılarının öldürüldüğünü ve askeri altyapı olduğunu iddia ettiği alanların vurulduğunu belirtti. Açıklamada, İsrail jetlerinin Hizbullah savaşçılarının "içeride faaliyet gösterdiği" sırada "birkaç binayı" vurduğu belirtildi.

Entekhab haber sitesine göre, Hürmüzgan Valiliği Hürmüz Boğazı’nın yanı başındaki Keşm Adası çevresinde gece patlama sesleri duyulduğunu belirtti. Patlama seslerinin mikro dron ve keşif insansız hava araçlarına karşı savunma sisteminin devreye girmesi sonucu duyulduğu ifade edilen açıklamada, Keşm Adası'nda herhangi bir çatışma, patlama ya da hasar meydana gelmediği aktarıldı.

Lübnan resmi haber ajansı NNA'da yer alan haberde, İsrail ordusunun, güneydeki Sur kentine bağlı Deyr Kifa beldesinde İslami Sağlık Kurumuna ait bir ambulansı İHA'yla hedef aldığı belirtildi. Söz konusu saldırıda 3 kişinin yaralandığı vurgulanan haberde, yaralıların bölgedeki hastanelere ulaştırıldıkları ifade edildi.Lübnan resmi haber ajansı NNA'da yer alan haberde, İsrail ordusunun, güneydeki Sur kentine bağlı Deyr Kifa beldesinde İslami Sağlık Kurumuna ait bir ambulansı İHA'yla hedef aldığı belirtildi.

Söz konusu saldırıda 3 kişinin yaralandığı vurgulanan haberde, yaralıların bölgedeki hastanelere ulaştırıldıkları ifade edildi.
Haberde, İsrail savaş uçaklarının da gece saatlerinde güneydeki Kalaviye ve Baraşit beldelerini bombaladığı ve Kalaviye'deki Burc Kalaviye Okulu'nda ağır hasar meydana geldiği kaydedildi.

İran basını, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan gemilerin geçişine yönelik yardım girişimi olarak nitelendirilen Özgürlük Projesi'nin kısa süreliğine durdurulması yönündeki açıklamasını "başarısızlık" olarak nitelendirdi.

Yarı resmi Tesnim Haber Ajansı, konuya ilişkin haberini "Trump geri adım attı, sözde 'Özgürlük Projesi' durduruldu" başlığıyla verdi. Trump'ın Özgürlük Projesi'nin askıya alındığını duyurmasının "ABD'nin Hürmüz Boğazı sorunuyla başa çıkmadaki başarısızlıklarının devamı niteliğinde" bir adım olarak değerlendirildiği haberde, "Trump, planının başarısızlığını bir şekilde örtbas etmeye çalışırken, her zamanki yanlış iddialarını bir araya getirdi." ifadesine yer verildi.

Yarı resmi Fars Haber Ajansı da Trump'ın açıklamasına ilişkin, "Trump, Özgürlük Projesi'ni durdurarak bir daha geri adım attı" başlığını kullandı. Haberde, Trump'ın planı geçici olarak durdurma açıklaması "İran'dan yapılan kesin uyarılar karşısında" verilmiş bir karar olarak yorumlandı.

ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan gemilerin geçişine yönelik yardım girişimi olarak nitelendirilen Özgürlük Projesi'nin kısa süreliğine durdurulmasına karar verdiklerini bildirdi.

Trump, sosyal medya hesabından, Hürmüz Boğazı'ndaki Özgürlük Projesi'nin son durumuna dair açıklama yaptı. ABD Başkanı Trump, şunları kaydetti:

"Pakistan ve diğer ülkelerin talebi üzerine, İran'a karşı yürüttüğümüz harekatta elde ettiğimiz muazzam askeri başarılar ve ayrıca İran temsilcileriyle tam ve nihai bir anlaşmaya varılması yönünde büyük ilerleme kaydedilmiş olması dolayısıyla, abluka tam olarak yürürlükte kalmakla birlikte, (taraflar arası) anlaşmanın nihai hale getirilip imzalanıp imzalanamayacağını görmek için Özgürlük Projesi'nin kısa bir süreliğine durdurulmasına karşılıklı olarak karar verdik."

"ÖZGÜRLÜK PROJESİ"

Trump, 4 Mayıs itibarıyla, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan ve Orta Doğu'daki krizle ilgisi olmayan "tarafsız" ülkelere ait gemilerin, boğazdan geçişine yardım etmeye başlayacaklarını açıklamış ve buna "Özgürlük Projesi" adını vermişti.

İsrail ordusunun, ateşkese rağmen Lübnan'ın güneyine akşam saatlerinde düzenlediği saldırılarda 2 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. İsrail ordusunun, 17 Nisan'da yürürlüğe giren ateşkese rağmen Lübnan'ın güneyindeki beldelere yönelik saldırıları sürüyor. Lübnan resmi ajansı NNA'nın haberine göre, İsrail savaş uçakları akşam saatlerinde Kunin, Mansuri, Tebnin, Deyr Kifa, Şevkin, Doğu Zavtar, Habbuş, Kefer Dunin, Kakaiyyet Cisir ve Buyut Siyad beldelerini hedef aldı.

ABD Dışişleri Bakanı Rubio, Beyaz Saray'da düzenlediği basın brifinginde, basın mensuplarının İran gündemine ilişkin sorularını yanıtladı. Bakan Rubio, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatmasından ötürü Körfez bölgesinde 87 farklı ülkeden yaklaşık 23 bin sivilin kurtarılması için "Özgürlük Projesi" adlı operasyonu başlattıklarını savundu. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatmasını ve boğaza mayın döşemesini "uluslararası hukuka temelden aykırı" diye eleştiren Rubio, "Bu, tam olarak korsanlık." yorumunu yaptı. Rubio, ABD ile İran arasındaki savaşla hiçbir ilgisi olmayan onlarca ülkenin, ABD'den boğazda mahsur kalan ticari gemilerinin kurtarılması için yardım istediğini ve bunun üzerine Başkan Donald Trump'ın "Özgürlük Projesi" adlı operasyonu başlattığını vurguladı.

"BİZE ATEŞ AÇILMAZSA BİZ DE ONLARA ATEŞ AÇMAYIZ"

Bu süreçte bölgede ABD donanmasının yardımıyla söz konusu tankerlerin boğazdan güvenli şekilde çıkmasını sağlayacak bir "güvenli alan" oluşturmaya çalıştıklarını anlatan Rubio, bunun için gereken askeri takviyeyi de yapacaklarını belirtti. ABD operasyonunun "savunma amaçlı" olduğunu savunan ABD'li Bakan, "Bu gemilere ateş açılmazsa ve bize ateş açılmazsa, biz de onlara ateş açmayız. Ancak bize ateş açılırsa biz de karşılık vereceğiz, ölümcül bir şekilde karşılık vereceğiz." ifadelerini kullandı. Rubio, Hürmüz Boğazı'nın İran'a ait olmadığını, boğazın Tahran tarafından kapatılamayacağını ve bunun normalleştirilmesini kabul etmeyeceklerini vurgulayarak ABD olarak boğazın savaş öncesindeki statüsüne dönmesini istediklerini kaydetti.

"DESTANSI ÖFKE OPERASYONU BİTTİ"

ABD Dışişleri Bakanı, ABD'nin İran'a yönelik askeri saldırılarının devam edip etmeyeceği hususunda, "Destansı Öfke Operasyonu sona erdi. Başkan'ın Kongre'ye bildirimini yaptığı üzere o operasyon bitti, bu aşamayı tamamladık. Şimdi Özgürlük Projesi'ne geçiyoruz." değerlendirmesini yaptı. ABD'nin İran'ın elindeki zenginleştirilmiş uranyumu çıkarmak istediğini, İran'ın nükleer silaha sahip olacak materyale hiçbir şekilde sahip olmaması gerektiğini ve bunu İran'la müzakerelerde kapsamlı şekilde ele aldıklarını aktaran Rubio, müzakerelerin sonucunu görmeleri gerektiğini belirtti.

"İSRAİL İLE LÜBNAN ARASINDA BİR SORUN YOK"

Rubio, İsrail ile Lübnan arasında aslında bir sorun olmadığını ve asıl sorunun, Hizbullah olduğunu savunarak ABD'nin İsrail ile Lübnan hükümetlerini bir araya getirerek sorunları çözmeye çalıştığını dile getirdi. "İsrail, herhangi bir Lübnan toprağında hak iddia etmiyor." diyen Rubio, İran destekli Hizbullah'ın hem Lübnan halkına hem de İsrail'e doğrudan tehdit oluşturduğunu savundu.

İran, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini düzenlemek amacıyla yeni bir mekanizmayı devreye soktu. İran basınında yer alan haberlere göre, uygulama çerçevesinde Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yapmayı planlayan gemilere, İranlı yetkililer tarafından Basra Körfezi Boğaz Otoritesi (PGSA) adlı resmi bir e-posta adresi üzerinden kurallar ve geçiş prosedürleri iletilecek. Gemilerin belirlenen çerçeveye uygun hareket etmeleri ve geçiş izni almaları gerekecek. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin gerçekleştiği Hürmüz Boğazı’nda devreye alınan sistemin, İran tarafından "egemenlik temelli bir yönetim mekanizması" olarak tanımlandığı belirtildi.

İran Silahlı Kuvvetleri’nin, 28 Şubat’ta başlayan çatışmaların ardından ABD ve İsrail ile bağlantılı gemilerin geçişine izin vermediği belirtilirken, İran meclisinde görüşülen bir yasa tasarısında bu yasağın kalıcı hale getirilmesinin öngörüldüğü ifade edilmişti. Tasarıda ayrıca, düşman olmayan gemiler için geçiş ücreti alınmasına yönelik düzenlemeye yer verileceği aktarılmıştı.