Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyet'le gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş

1974 Kıbrıs Barış Harekâtı’ndan bu yana kapalı tutulan ve adı ‘Hayalet Kent’e çıkan bir zamanların ünlü turistik kenti Maraş bugün açılıyor. KKTC Başbakanı Ersin Tatar, açılıştan bir gün önce Maraş’taki hazırlıkları Hürriyet’le birlikte denetledi ve “Rumlar istedikleri kadar bağırsın, ‘Arkamızda Türkiye olduktan sonra, açıyoruz’ dedik ve yaptık” diye konuştu.

Haberin Devamı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) Gazimagosa kentine bitişik, kapalı Maraş kenti, Kıbrıs Barış Harekâtı sırasında Türk ordusunun hedefleri arasında olmamasına rağmen alınmış ve kapalı kaldığı 46 yılda Kıbrıs müzakerelerinde birçok kez pazarlık konusu olmuştu.

KENTE CANLILIK GELDİ

Rumlara verilecek yerler arasında gösterilen kentin sahil şeridi, önceki gün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Başbakan Ersin Tatar’ın Ankara’da ‘açıyoruz’ talimatıyla yeniden canlandı.

YENİ GİRİŞ KAPISI AÇILDI

Kıbrıs Türk Güvenlik Kuvvetleri ve Gazimagosa Belediyesi son 24 saatte hummalı bir çalışma başlattı. Başbakan Ersin Tatar’la açılış öncesi son hazırlıkları yerinde görmek üzere kapalı Maraş’a girdik. Maraş’a askerin kontrolünde tek giriş noktası bulunuyordu. Sivillerin sahile girişini sağlamak için ikinci bir geçiş noktası açıldı. Açılan yer, 1975 öncesi sahile giden bir sokak, önü tel örgüler ve variller ile kapatılmıştı. Burası sivillerin geçeceği yol olarak belirlendi.

TATAR’LA İLK ADIM

Haberin Devamı

Yeni yol ve kapıdan Maraş’a Başbakan Ersin Tatar’la ilk adımı attık, duygularını şu sözlerle paylaştı: “Rumların bize yapmadıkları zulüm kalmadı. Ellerinde olsa, nefes almamızı bile engellemeye çalışacaklar. 46 yıldır atıl durumda kalan, bu kentin açılmasını sürekli veto ediyorlardı. Yıllardır kenti Türk yönetimi altında açmamız gerektiğini söylüyorum. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a, yardımcısı Fuat Oktay’a verdikleri destekten dolayı minnettarım. Türkiye tam destek verince ‘Hemen açalım’ dedim. Rumlar tepki gösterecekmiş, hadi ordan, istedikleri kadar bağırsınlar. Maraş KKTC toprağıdır ve öyle de kalacak. Atıl duran, gözümüzün önünde çürüyen bu cennet turizm merkezi, Kıbrıslı Türklerin faydasına açılsın. Tabii ki eski Rum sahiplerinin mülkiyet haklarını da koruyacağız.”

‘RUMLAR DA KOŞARAK GELECEK’

Başbakan Tatar’a, “Rumların mülkiyet hakları nasıl korunacak” diye soruyoruz. Net cevap veriyor: “AİHM’in tanıdığı ve bize kurdurduğu Lefkoşa’da Taşınmaz Mal Komisyonu var, burada zaten 300 Rum’un başvurusu bulunuyor. Tabii ki sadece Rumların mülkü yok Maraş’ta; yabancı şirketlerin de var ve Lefkoşa’daki komisyona başvurmalarını isteyeceğiz. Mahkeme ne karar verirse uygulayacağız. Rum siyasiler karşı çıkabilir ama mülk iadesi aynı zamanda bir insan hakkı ve Rumların gruplar halinde başvurmasını bekliyorum. İnanıyorum ki, Rum mülk sahipleri de açmamızı çok istiyor, sadece söylemiyorlar. Açılışı tamamlayalım, koşarak gelecekler” diye yanıtlıyor.

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş
Ömer Bilge

Haberin Devamı

SU KUYULARI BÜYÜK TEHLİKE

Maraş’ın 3.5 km’lik sahil şeridindeki binalar, yıllara meydan okuyan bir sağlamlıkla ayakta dururken arka sokaklar bilimkurgu filmlerini andırıyor. Binalardaki en büyük tehlikenin, otlarla ve molozla kaplı su kuyuları olduğunu öğreniyoruz. Bu nedenle bugün sadece sahil şeridi açılıyor.  

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş

MARAŞ’IN ORİJİNALİ OSMANLI TAPULU

Kıbrıslı Rumların mülkiyet iddiasında bulunduğu Maraş’ın orijinalinde Osmanlı Vakıf mülkü olduğu ve İngiliz sömürge döneminde yağmalandığı biliniyor. Kentin açılmasından sonra başlayacak mülkiyet davalarında Kıbrıs Vakıflar İdaresi, müdahil olmaya kararlı. Vakıflar İdaresi Müdür Prof. Dr. İbrahim Benter, Ankara devlet arşivinden gelen son vakıf senetlerine göre, kentin büyük bölümünün Padişah Birinci Selim döneminde Kıbrıs’ı fetheden Lala Mustafa Paşa ve Birinci Mahmut döneminde Kıbrıs Valiliği yapan Seyyid Abdullah Paşa ve Bilal Ağa’nın kurduğu vakıflara ait olduğunun kanıtlandığını söyledi. Kıbrıs Valisi Abdullah Paşa 1748’de o dönem bataklık olan Maraş’ı 30 kuruş’a almış ve adına kurulan vakfa devretmiş. 

Haberin Devamı

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş

ORTADOĞU’NUN LAS VEGAS’IYDI

1974 Kıbrıs Barış Harekâtı’nda Rumların Türk ordusuna terk ettiği Maraş kenti, harekât öncesinde, ‘Ortadoğu’nun Las Vegas’ı’ diye anılan, dünyaca ünlü yıldızların tatil beldesiydi. Amerikalı müteveffa aktris Liz Taylor’ın burada bir yazlığı olduğu, Richard Burton ile tatilini burada geçirdiği de söylenenler arasında.

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş
Richard Burton ile Elizabeth Taylor

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş
Sophia Loren

KKTC’de pazar günü yapılacak Cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde sivillerin girişine açılması kararlaştırılan kent, kapalı kaldığı 46 yıllık dönemde şu önemli adımları yaşadı:

Haberin Devamı

‘TÜRK ORDUSU İSTEMEDEN ALDI’

Barış Harekâtı’nda Gazimagosa kentini kurtarmak üzere ilerleyen Türk birliklerinin o dönemki komutanı, 12 Eylül darbesinin de mimarı Kenan Evren anılarında, “Maraş’ı alma niyetimiz yoktu, Rumlar oradan ateş açtılar, bizim askerler de kovaladı. Bir de baktık kent elimizde kaldı. Gelecekte pazarlıklarda kullanmak üzere sivil girişlere kapattık” diye anlatıyor.

Kent birçok kez Kıbrıslı Rumlarla pazarlık konusu oldu. Türk tarafı, Lefkoşa Ercan havalimanının uluslararası trafiğe açılması karşılığında kenti Rumlara devretme teklifinde bulundu, ancak Rum tarafı reddetti.

Haberin Devamı

BM Güvenlik Konseyi kentin Türk yerleşimine açılmayarak Rum mülk sahiplerine iadesi talebiyle 1984 ve 1992’de iki karar üretti, ancak 1990’lı yıllarda yüzlerce Rum AİHM’e Maraş’taki mülklerinin iadesi talebiyle dava açtı.

AİHM ise KKTC’de yabancı hâkimlerin de bulunduğu Taşınmaz Mal Komisyonu kurulmasına karar verdi. Rumlarla yürütülen federasyon görüşmeleri sonuçsuz kalınca KKTC kentin Türk yönetimi altında açılmasına karar verdi. 

İNGİLİZ KRALİYET AİLESİNİN OTELİ VAR

Maraş’ta, biri İngiliz kraliyet ailesine ait olmak üzere çoğu yıldızlı 105 otel, 4 bin 649 ev ve daire, 21 banka, 99 eğlence merkezi, 2953 işyeri bulunuyor. Banka ve evlerde bulunan 450 kasa da Türk askerinin koruması altında.

‘MARAŞ ECEVİT’İN MİRASI TAMAMI AÇILSIN’

◊ CHP Grup Başkanvekili Engin Altay, KKTC’nin Maraş bölgesinde sadece sahil kesiminin değil tamamının yerleşime açılmasını talep ettiklerini söyledi. Altay, Meclis’te düzenlediği basın toplantısında gelişmeleri şöyle değerlendirdi:

Son dakika haberi: Başbakan Ersin Tatar Hürriyetle gezdi: ‘Hayalet Kent’te son teftiş
Bülent Ecevit

DOĞU AKDENİZ’DE KKTC DE VAR’

“AB, Doğu Akdeniz’de sadece Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin olmadığını ya öğrenecek ya öğreteceğiz. Doğu Akdeniz’de KKTC de vardır, AB önce bunu bilecek. İki, AB, Türkiye’ye ayar verme hadsizliğinden vazgeçecek. AB haddini bilecektir. Terörle mücadele konusunda AB dedi diye değil, batı istiyor diye değil. Hiçbir güvenlik kaygısı temel hak ve özgürlüklerin kısıtlanmasına dayanak olamaz.

Biz Kıbrıs Fatihi rahmetli Bülent Ecevit’ten bugüne Maraş’ın sahillerinin değil, tamamının açılmasını istiyoruz. Çok net. CHP’nin görüşü Maraş’ın tümüyle açılmasıdır. Bu görüş bize Kıbrıs Fatihi merhum Ecevit’in mirasıdır. Bunu talep etmeye devam edeceğiz.” (◊ ANKARA)

Haberle ilgili daha fazlası: