Güncelleme Tarihi:

Kemal Tahir, asıl adıyla İsmail Kemalettin Demir, Türk romancı, yazar ve senaristtir. Türk edebiyatının en üretken roman yazarlarından birisidir. Ölüm yıldönümünde alınan Kemal Tahir eserleri ve biyografisi bu sebeple araştırılıyor. Peki, Kemal Tahir kimdir?
Asıl adı İsmail Kemalettin Demir olan Kemal Tahir, 15 Nisan 1910 tarihinde İstanbul’da dünyaya geldi. Babası, II. Abdülhamid’in yaverlerinden Yüzbaşı Tahir Bey, annesi ise Nuriye Hanım’dır. Deniz subayı olan babasının görevleri nedeniyle çocukluğu farklı şehirlerde geçti. İlkokulu çeşitli illerde tamamlayan Tahir, ortaokulu Kasımpaşa’daki Cezayirli Hasan Paşa Rüştiyesi’nde bitirdi ve Galatasaray Lisesi’ne kaydoldu. Ancak annesinin vefatı üzerine 10. sınıfta eğitimini yarıda bırakarak çalışma hayatına atılı.
Kemal Tahir, sol dünya görüşüne sahip bir yazar olarak, Marksizm’i Türk toplum yapısına uyarlamaya çalışmış ve bu doğrultuda toplumsal sorunları eserlerinde derinlemesine incelemiştir. Osmanlı tarihi, Kurtuluş Savaşı, köy hayatı ve cezaevi yaşamı gibi konuları işleyen Tahir, Türk romanına yerli bir kimlik kazandırma çabasıyla tanınır.
Kemal Tahir’in hayatı, hem edebi hem de kişisel mücadelelerle doludur. Genç yaşta iş hayatına atılan Tahir, avukat kâtipliği, Zonguldak Kömür İşletmeleri’nde ambar memurluğu, gazetecilik, düzeltmenlik ve çevirmenlik gibi çeşitli mesleklerde çalıştı. 1932 yılında gazetecilik kariyerine adım atan Tahir, Vakit, Haber, Son Posta gibi gazetelerde ve Yedigün, Karikatür gibi dergilerde görev aldı. Tan gazetesinde yazı işleri müdürlüğü yaptı.
1938 yılında, Nazım Hikmet ve Hikmet Kıvılcımlı ile birlikte “Bahriye Olayı” olarak bilinen davada “askeri isyana teşvik” suçlamasıyla yargılanarak 15 yıl hapse mahkum edildi. Çankırı, Çorum, Kırşehir, Malatya ve Nevşehir cezaevlerinde 12 yıl yatan Tahir, bu dönemde “sarı defter” adını verdiği notlarla romanlarına malzeme topladı. 1950 yılında genel afla serbest bırakıldı. Cezaevi yılları, onun romancı kimliğini şekillendiren en önemli dönemlerden biri oldu; bu süreçte tanıştığı insanlar ve gözlemlediği olaylar, eserlerinin temelini oluşturdu.
1950’de ikinci eşi Semiha Sıdıka Hanım ile evlenen Tahir, 1957’de Aziz Nesin ile Düşün Yayınevi’ni kurdu. 1960’lardan itibaren tamamen edebiyata yönelen yazar, romanlarının geliriyle hayatını sürdürdü. 1970 yılında akciğer kanseri teşhisi konan Tahir, geçirdiği bir kalp krizi sonucu 21 Nisan 1973’te İstanbul’da vefat etti. Cenazesi Sahrayıcedid Mezarlığı’na defnedildi. Ölümünden sonra eşi tarafından Kemal Tahir Vakfı kuruldu ve Kadıköy’deki evi müzeye dönüştürüldü.
KEMAL TAHİR’İN ESERLERİ
Kemal Tahir, Türk edebiyatına elliden fazla eser kazandırmış, üretken bir yazardır. Romanları, hikayeleri, mektupları ve notlarıyla edebiyat dünyasında geniş bir yelpazede eserler vermiştir. Eserlerinde genellikle Osmanlı tarihi, Kurtuluş Savaşı, köy hayatı, eşkıyalık, ağalık, cezaevi yaşamı ve Cumhuriyet dönemi siyasi meseleleri gibi konuları işledi. Türkçeyi yalın ve akıcı bir şekilde kullanan Tahir, nehir romanlar ve tarihsel romanlarla tanınır. İşte Kemal Tahir’in başlıca eserleri:
Romanlar:
Devlet Ana (1967): Osmanlı Devleti’nin kuruluşunu ele alan ve “kerîm devlet” kavramını ortaya atan bu roman, Tahir’in en önemli eserlerinden biridir. 1968 Türk Dil Kurumu Roman Ödülü’nü kazandı.
Yorgun Savaşçı (1965): Kurtuluş Savaşı’nın hazırlık dönemini konu alan bu eser, 1967-1968 Yunus Nadi Roman Armağanı’nı aldı.
Esir Şehrin İnsanları (1956): Mütareke dönemi İstanbul’unu anlatan nehir roman serisinin ilk kitabı.
Esir Şehrin Mahpusu (1961): Esir Şehir serisinin ikinci kitabı.
Yol Ayrımı (1971): Serbest Cumhuriyet Fırkası dönemini işleyen serinin son kitabı.
Sağırdere (1955) ve Körduman (1957): Çankırı’nın Yamören köyünden Mustafa’nın hikayesi üzerinden köy hayatı ve köylü sorunlarını işler.
Rahmet Yolları Kesti (1957): Eşkıyalık olgusunu ele alan bir roman.
Yedi Çınar Yaylası (1958) ve Köyün Kamburu (1959): Çorum bölgesi insanlarını anlatan üçlemenin ilk iki kitabı.
Kurt Kanunu (1969): İzmir suikastını konu edinir.
Bozkırdaki Çekirdek (1962): Köy Enstitüleri’nin kuruluşunu eleştirir.
Büyük Mal (1970), Namusçular (1974), Karılar Koğuşu (1974), Hür Şehrin İnsanları (1976), Dam Ağası (1977), Bir Mülkiyet Kalesi (1977): Ölümünden sonra yayımlanan romanları.
Hikaye Kitapları:
Göl İnsanları (1955): Dört hikâyeden oluşan bu eser, Nazım Hikmet tarafından “Türk edebiyatının en güzel dört hikâyesi” olarak nitelendirildi.
Diğer Eserler:
Namık Kemal İçin Diyorlar Ki (1936): İlk eseri olan bu kitap, Namık Kemal hakkında bir anket çalışmasıdır.
Takma adlarla yazdığı polisiye romanlar (Mayk Hammer serisi, F.M. İkinci adıyla): Ecel Saati, Derini Yüzeceğim, Kıran Kırana, Merhaba Sam Krasmer.
Notlar: 15 ciltlik tarih notları, Tahir’in Osmanlı ve Türk tarihi üzerine araştırmalarını içerir.