Prof. Dr. Banu Coşar

Prof. Dr. Banu Coşar

banucosar@banucosar.net

Akıllı mercek taktıranlar neden bazen pişman oluyor?

Son yıllarda “akıllı mercek” olarak bilinen trifokal göz içi lensler, kataraktı olan ya da gözlüksüz bir yaşam hayali kuran birçok kişi için cazip bir seçenek haline geldi. Uzak, orta ve yakın mesafeyi aynı anda görmeyi hedefleyen bu mercekler, doğru hastada son derece başarılı sonuçlar verebiliyor.

Haberin Devamı

Ancak ne yazık ki bazı hastalar ameliyattan sonra beklentilerinin karşılanmadığını söyleyerek pişmanlık yaşayabiliyor.

Peki neden?

1. En büyük sorun: Yanlış hasta seçimi

Trifokal mercekler herkese uygun değildir.

Özellikle:

• Gece araç kullanımı yoğun olanlar

• Hafif de olsa retina (ağ tabaka), optik sinir (görme siniri) ya da kornea (şeffaf tabaka) problemi olanlar

• Ciddi seviyede göz kuruluğu olanlar

• Gece çalışanlar

bu merceklerle mutlu olmayabilir.

Gözün alfa ve kappa denen açıları uygun olmayanlara da trifokal mercekler takılmamalıdır.

En sık yapılan hata, “gözlükten tamamen kurtulma” vaadinin tıbbi sınırlar göz ardı edilerek sunulmasıdır.

2. Hale ve ışık saçılmaları her zaman tolere edilemeyebilir

Trifokal mercekler ışığı üç odak noktasına böler. Bu optik tasarımın doğal sonucu olarak hastalarda:

Haberin Devamı

• Gece karşıdan gelen ışıkların/farların etrafında halkalar (hale)

• Parlamalar

• Kontrastta azalma

izlenir.

Birçok hasta zamanla buna alışsa da, bazıları için bu durum yaşam kalitesini etkileyebilir.

3. “Gözlük hiç kullanmayacağım” beklentisi gerçekçi olmayabilir

Trifokal mercek takılan hastaların büyük bölümü günlük yaşamda gözlüksüzdür.

Ancak hastaların yaklaşık %10’unda derece kalabilir. Derece kalması halinde eğer göz yapısı uygunsa 2. bir basamak olarak lazer tedavisi uygulanabilir. Eğer göz yapısı lazere uygun değilse düşük dereceli olsa da gözlük ya da kontakt lens kullanımı devam edebilir.

Bu baştan açıkça anlatılmadığında hayal kırıklığı oluşur.

4. Beynin adaptasyon süreci hafife alınır

Göz tek başına görmez; görmeyi asıl mümkün kılan beynin bu görüntüyü yorumlamasıdır.

Trifokal mercek sonrası beynin yeni optik sisteme alışması en az 6 ay alır. Bu süre kimilerinde çok daha uzun sürebilir.

“Bir haftada mükemmel görmeliyim” beklentisi olan hastalar bu süreci zorlayıcı bulabilir.

5. Göz kuruluğunun etkisi çoğu zaman göz ardı ediliyor

Günümüzde:

• Göz kuruluğu

• Kapak kenarı yağ bezi (Meibomian bez) problemleri

trifokal mercek sonrası görme kalitesini belirgin şekilde etkileyebilir. Gözyaşı tabakası sağlıklı olmadığında, trifokal merceklerin çok odaklı optik yapısı bulanıklık, dalgalı görme ve ışık rahatsızlığına yol açabilir. Ancak göz kuruluğu ameliyat öncesinde yeterince değerlendirilmez ve tedavi edilmezse, hasta merceğin kendisinden kaynaklanmayan bir sorunu “mercek başarısızlığı” olarak algılayabilir.

Haberin Devamı

Akıllı mercek taktıranlar neden bazen pişman oluyor

Pişman Olan Hastalar İçin Çözüm Var mı?

Trifokal mercek sonrası memnuniyetsizlik yaşayan hastalar için “yapılacak hiçbir şey yok” düşüncesi doğru değildir. Günümüzde bu durumlar için farklı ve kişiye özel çözümler mevcuttur.

1. Zamana ve adaptasyona fırsat tanımak

İlk haftalarda yaşanan:

• Hale

• Parlama

• Kontrast azalması

çoğu zaman beynin adaptasyon sürecine bağlıdır. Uygun hasta bilgilendirmesi ve sabırla, bu şikâyetler aylar içinde belirgin şekilde azalabilir.

2. Göz yüzeyinin tedavisi

Beklenenden düşük görmenin en sık nedenleri arasında:

• Göz kuruluğu

• Göz kapağı kenarı problemleri

yer alır.

Basit ama etkili damla tedavileriyle görme kalitesi belirgin şekilde artabilir.

Haberin Devamı

3. Küçük kırma kusurlarının düzeltilmesi

Çok düşük numaralar bile trifokal merceklerde rahatsızlık yaratabilir.

Bu durumda:

• Gözlük

• Kontakt lens

• Uygun hastalarda lazer rötuş

ile sonuçlar iyileştirilebilir.

4. Son çare: Mercek değişimi

Nadiren de olsa, tüm seçenekler tükendiğinde mercek değişimi gündeme gelebilir. Ancak özellikle geç dönemde yapılan mercek değişimi kimi riskler taşır.

Bu karar:

• Detaylı değerlendirme

• Deneyimli cerrah

• Gerçekçi beklenti

ile verilmelidir.

SONUÇ

Trifokal mercekler doğru hastada son derece başarılı ve yüz güldürücü sonuçlar verir.

Pişmanlıkların temel nedeni çoğu zaman:

Yanlış hasta seçimi + yetersiz bilgilendirme + aşırı beklentidir.

Yazarın Tüm Yazıları