Orta yaşta kalbi sessizce yoran 6 hata: Kardiyolog tek tek uyarıyor
Güncelleme Tarihi:
Kalp hastalıkları çoğu zaman bir anda ortaya çıkmıyor. Uzmanlara göre risk, yıllar boyunca tekrarlanan küçük alışkanlıklarla yavaş yavaş büyüyor. Düzensiz uyku, “sağlıklı” sanılan tuzlu gıdalar, uzun süre oturmak, yağsız ürünler ve hatta güçlü ağız gargaraları bile kalp sağlığını beklenenden fazla etkileyebiliyor.
Kalp hastalığı birçok kişi için kaçınılmaz bir genetik kader değil. Uzmanlara göre asıl risk çoğu zaman günlük hayatın içinde fark edilmeden tekrarlanan alışkanlıklardan geliyor.
Harley Street’te görev yapan kardiyolog Dr. Giovanni Campanile’ye göre uyku düzeni, beslenme, hareket, stres ve sosyal hayat kalp sağlığını ilaçların tek başına yapamayacağı kadar güçlü biçimde etkileyebiliyor.
Kardiyoloğa göre orta yaşta yapılan en büyük hatalardan biri her gece farklı saatte yatağa gitmek.
Yetersiz ve kalitesiz uyku; kortizolü artırabiliyor, tansiyonu yükseltebiliyor, vücutta iltihaplanmayı tetikleyebiliyor ve insülin hassasiyetini azaltabiliyor. Bunların tümü zaman içinde kalp hastalığı riskini artıran faktörler arasında yer alıyor.
BAKMADAN GEÇME!
Düzensiz uyku, vücudun biyolojik saatini bozabiliyor. Bu da tansiyon, metabolizma ve damar sağlığı üzerinde olumsuz etki yaratabiliyor.
Uzman isim, yatak odasında telefon bulundurmadığını söylüyor. Çünkü mavi ışık melatonin salgısını baskılayabiliyor. Gece haber ve e-posta okumak da sinir sistemini uyarmaya devam ederek uykuya geçişi zorlaştırabiliyor.
Birçok kişi cips, paketli atıştırmalık ve hazır yemekleri azaltınca tuz tüketimini kontrol altına aldığını sanıyor. Ancak tuz yalnızca bu ürünlerde yok.
Hazır çorbalar, füme somon, ekmek, şarküteri ürünleri, soslar ve bazı “sağlıklı” görünen paketli gıdalar da yüksek miktarda tuz içerebiliyor. Fazla tuz ise yüksek tansiyonun en önemli nedenlerinden biri.
BAKMADAN GEÇME!
Yüksek tansiyon, felç ve kalp hastalıkları için değiştirilebilir en büyük risk faktörlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Uzmanlara göre birçok kişi günlük önerilen tuz miktarını, sofrada tuzluk kullanmasa bile aşabiliyor. Bu nedenle yalnızca “tuz eklememek” yeterli olmayabilir; etiket okumak da önemli.
Kardiyolog, kalp sağlığı için Akdeniz tipi beslenmeyi öneriyor. Bu beslenme modeli; sebze, baklagil, balık, tam tahıl, yoğurt, meyve ve zeytinyağı gibi daha doğal gıdalara dayanıyor.
Sızma zeytinyağı, sağlıklı tekli doymamış yağlar ve antioksidanlar içerdiği için öne çıkıyor. Ancak burada önemli nokta, beslenme düzeninin bütünü. Tek bir gıda mucize yaratmıyor.
BAKMADAN GEÇME!
Kardiyologların sık vurguladığı bir başka hata da sabah yapılan egzersizin gün boyu oturmayı telafi edeceğini sanmak.
Uzun süre kesintisiz oturmak; iyi kolesterolü düşürebiliyor, kan şekeri kontrolünü bozabiliyor ve pıhtılaşma riskini artıran değişikliklere yol açabiliyor. Yani spor yapmak önemli ama gün içinde hareketi tamamen ihmal etmek kalp için hâlâ riskli.
Uzman isim, masa başında çalışırken her 45 dakikada bir kalkıp iki-üç dakika hareket etmeyi öneriyor.
Bu küçük alışkanlık önemsiz gibi görünse de gün içinde dolaşımı canlandırıyor ve uzun süreli hareketsizliğin etkisini azaltmaya yardımcı oluyor. Sabah yürüyüşü, bisiklet, mobilite egzersizleri veya vücut ağırlığıyla yapılan hareketler de düzenli olduğunda kalp için güçlü destek sağlıyor.
BAKMADAN GEÇME!
Kilo vermek isteyen birçok kişi “yağsız” veya “az yağlı” ürünleri otomatik olarak daha sağlıklı sanıyor. Ancak bu her zaman doğru değil.
Bazı ürünlerde yağ azaltıldığında lezzeti korumak için şeker, tatlandırıcı, nişasta veya tuz eklenebiliyor. Bu da kan şekeri ve insülin yanıtını olumsuz etkileyebiliyor. Uzmanlara göre daha az işlenmiş, doğal ve dengeli ürünler çoğu zaman daha iyi seçenek.
Ağız sağlığı kalp sağlığıyla yakından ilişkili. Ancak çok güçlü antibakteriyel ağız gargaraları her zaman masum olmayabilir.
Bazı ağız bakterileri, damarların gevşemesine yardımcı olan nitrik oksit üretim sürecinde rol oynuyor. Güçlü gargaralar bu yararlı bakterileri de azaltabilir. Bu nedenle düzenli ve yoğun ağız gargarası kullanımı konusunda diş hekimine danışmak daha doğru olur.
BAKMADAN GEÇME!
Yoğun iş temposu nedeniyle akşam yemeğini çok geç yemek de kalbi zorlayabiliyor. Özellikle yatmadan bir saat önce yemek yemek, sindirim sistemini tam dinlenme zamanında çalışmaya zorluyor.
Sindirim sırasında sempatik sinir sistemi aktif hale geliyor. Bu da vücudun uykuya ve onarıma geçmesi gereken saatlerde tansiyon, enerji metabolizması ve dolaşım üzerinde ek yük oluşturabiliyor.
Uzman isim, yatmadan yaklaşık üç saat önce yemek yemeyi bırakmanın gece boyunca damarların daha rahat çalışmasına ve kalbin daha verimli dinlenmesine yardımcı olabileceğini söylüyor.
Orta yaşta bazı riskler birikmiş olsa bile tablo tamamen değişmez değildir. Uyku saatini düzenlemek, tuzu azaltmak, gün içinde daha sık hareket etmek, daha az işlenmiş gıdalara yönelmek ve geç yemek alışkanlığını sınırlamak kalp sağlığı için güçlü adımlar olabilir.
Kalp hastalığı riski kişiden kişiye değişir. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı, bayılma hissi veya yüksek tansiyon gibi belirtiler varsa mutlaka doktora başvurulmalıdır.