Bu hatalar öldürüyor! Yılan, akrep ve kene ısırmalarında sakın yapmayın
Güncelleme Tarihi:
Yaz aylarının gelmesi ve doğada geçirilen zamanın artmasıyla birlikte yılan, akrep ve kene vakalarında ciddi bir artış yaşanıyor. İstanbul Aile Hekimliği Derneği (İSTAHED) Bilim Komisyonu Üyesi Dr. Esra Nur Kapukaya, halk arasında doğru bilinen ama aslında ölüme davetiye çıkaran kulaktan dolma ilk yardım hatalarına karşı çok ciddi uyarılarda bulundu.
Yılan ısıran yeri emmek veya kesmek zehrin yayılımını hızlandırıyor
Yaz aylarının gelmesiyle birlikte doğada vakit geçirenlerin sayısı artarken; yılan, akrep ve kene vakalarında da ciddi bir artış yaşanıyor. Halk arasında doğru bilinen ancak hayati tehlikeye yol açan yanlış ilk yardım uygulamaları ise oldukça yaygın.
Yılan ısırılan yeri emmek, kene üzerine sigara basmak veya akrep sokan yeri kesip kanatmak gibi yöntemler zehrin vücuda yayılımını hızlandırıyor ve doku ölümlerine yol açıyor. İşte izlenmesi gereken doğru adımlar...
BAKMADAN GEÇME!
Emmek veya kesmek en büyük hata
Uzmanlar, halk arasında filmlerden görülerek uygulanan 'zehri ağızla emme' veya 'yara yerini bıçakla kesip kanatma' yöntemlerin tamamen birer safsata olduğunu belirtiyor. Bu uygulamalar hastaya fayda yerine sadece zarar getiriyor.
Yılan ısırmalarında panik en büyük düşman oluyor. Zehir her zaman öldürmez; her yılan ısırması zehirli değildir. Yılanların bazen zehir salgılamadan ısırdığı, 'kuru ısırık' denen durumlar da vardır. Ancak bunu ilk bakışta ayırt etmek imkansız olduğu için her vaka hayati kabul ediliyor ve hastanın en yakın sağlık kuruluşuna ulaştırılması gerekiyor.
BAKMADAN GEÇME!
Isırılan kişi kesinlikle sakinleştirilmelidir. Heyecan ve panik, kalp atışını hızlandırarak zehrin vücuda daha çabuk yayılmasına neden olur. Isırılan bölge (kol veya bacak) asla hareket ettirilmemeli, sabit tutulmalı ve yara yeri sabunlu suyla yıkanmalıdır. Bölgeye doğrudan buz uygulamak ya da sıkı turnike yapmak da dokuyu çürütebileceği için son derece zararlıdır.
Takıları hemen çıkarın
Akrep sokmalarının özellikle çocuklar ve 65 yaş üstü vatandaşlar için çok daha ölümcül sonuçlar doğurabiliyor. Akrep zehri doğrudan kalbi ve sinir sistemini etkileyebiliyor. Sokma sonrası gelişebilecek gizli tehlikeler de bulunuyor.
BAKMADAN GEÇME!
Akrep sokmasında en belirgin semptom, dakikalar içinde başlayan şiddetli yanma ve sızlama hissidir. Sokulan bölge hızla şişmeye başlar. Bu bölgede şişlik gelişeceği için, kan akışının kesilmesini önlemek adına yüzük, saat, bileklik gibi tüm takılar ivedilikle çıkarılmalıdır.
Yaralı bölge hareketsiz bırakılmalı ve sabunlu suyla yıkanmalıdır. Hastaneye yetişene kadar ağrı ve şişliği hafifletmek için bölgeye temiz bir beze sarılı şekilde buz uygulanabilir. Tüm vakaların hastanede birkaç saat gözetim altında tutulması zorunludur.
BAKMADAN GEÇME!
Kulaktan dolma yöntemler zarar veriyor
Yaz aylarının en büyük kabuslarından biri olan Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığına neden olan keneler konusunda da pek çok yanlış bilgi söz konusu. Keneyi vücuttan uzaklaştırmak isterken yapılan hatalar virüsün vücuda yayılmasına zemin hazırlıyor.
Kenenin üzerine alkol, kolonya dökmek veya sigara basmak, kenenin rahatsız olup zehirli salgısını vücudunuza kusmasına neden olur. Bu da virüsün size bulaşma riskini katbekat artırır. Kene fark edildiği an çıplak elle dokunulmamalıdır.
BAKMADAN GEÇME!
Uygun bir cımbız veya eldiven yardımıyla, kene cilde en yakın noktasından ezilmeden tutulmalı, tek bir hamlede dik olarak yukarı çekilip çıkarılmalıdır. Eğer kişi keneyi kendisi çıkaramıyorsa ya da çıkardıktan sonraki 10 gün içinde ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrısı, kusma veya ishal gibi belirtiler yaşarsa, hiç vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurmalıdır.