Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

YİRMİ YAŞ DİŞLERİ NEDEN ÇEKİLMELİDİR

Ağızda sürme zamanı gelmiş olmasına karşılık yerine ulaşamamış dişlere gömülü diş denir.

Genellikle en çok gömülü kalan dişler 20 yaş dişleridir. Evrimleşmenin bir sonucu olarak insanoğlunun çenesi zamanla küçülmeye başlamıştır. Bu durum beslenme şeklinin yüzyıllar içinde değişmesinin sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Bu evrimleşmeye uyumlu olarak diş sayısında azalma oranı ise daha düşüktür.
Birçok 20 yaş dişi ağızda yeterli yer olmadığı için gömük kalırlar ya da tam süremeyerek yarım çıkmış şekilde ağızda dururlar. Bu dişler çoğunlukla; diş etrafında sızı, şişlik, kulağa vuran ağrı, ağız açmada zorluk gibi şikayetlere neden olur. Ağrıya, bazen kötü bir tat ve akıntı eşlik eder. Antibiyotik, ağrı kesici ve gargara ile genelde problem kontrol altına alınabilir. Lakin çoğunlukla bir süre sonra belirtiler tekrarlar. Bu dişlerin sürmesi oldukça uzun sürer. Etraflarında kistik yapı oluşabilir. Çenenin en arka bölgesinde kaldıkları için hastalar tarafından iyi temizlenemez. Öndeki dişin çürümesine neden olabilirler.

İLTİHAP YAPABİLİR

20 yaş dişlerinin erken yaşlarda çekimi daha uygundur. İleri yaşlarda çene kemiği esnekliğini yitirdiği için çekim daha zor olabilmektedir. Çekim sonrası şişlik, ağrı gibi yakınmalar; nadiren dudakta uyuşukluk ve hissizlik olabilir. Genç yaşlarda, dişin kök gelişimi daha tamamlanmadığı için bu tür olumsuzlukların yaşanma olasılığı düşüktür. Bu nedenle 20’lik dişlerin, 18-22 yaşları arasında çekimi daha kolaydır. 20 yaş dişleri aşağıdaki durumlarda mutlaka çekilmelidir:
Enfeksiyon (İltihap): Diş sürmeye çalışırken burada iltihaplanma meydana gelebilir. Enfeksiyon sonucu diş etinde; kızarıklık, ağrı ve şişlik olur. Ağızda kötü tat ve koku gelişebilir.
Ağrı: Sürmekte olan 20 yaş dişinin yandaki dişe baskısı ve iltihaplanma sonucu ağrı oluşabilir.
Kist: Gömülü 20 yaş dişlerinin etrafında kist oluşabilir. Bu durumda hastanın hiçbir şikayeti olmayabilir. Kist ancak çekilen röntgenlerle ortaya çıkarılır. Kistler kemikte, diş ve diş etlerinde harabiyete neden olur.
Yandaki dişe zarar vermesi: Gömük olan 20 yaş dişleri önlerinde bulunan 2. büyük azı dişlerinin köklerine baskı yapıp kökte problemlere ve yandaki dişle temas yerinde geç fark edilen çürüklere yol açabilirler. Baskı fazlaysa ön dişlere doğru devrilmeler de meydana gelebilir.
Ön dişlerde çapraşıklık: Sürmeye çalışan 20 yaş dişleri öndeki dişlerde çapraşıklığa neden olabilirler. Özellikle ortodontik tedavi sonrası çapraşıklık olmasını engellemek için 20 yaş dişlerinin çekimi tavsiye edilir.
Besin gömülmesi: 20 yaş dişleri ağız içerisinde çok arkada oldukları için temizlenmeleri çok zordur. Fırça o bölgeye kadar genellikle ulaşamaz. Temizlik probleminden dolayı dişeti hastalığı ve çürük oluşma olasılığı yüksektir.

X