Yılanların Öcü'nü alelâde bir konak dizisine çevirdiler

Köy romanlarının ikonası ‘Yılanların Öcü’, Fakir Baykurt’un yazdığı tarihten 60 yıl sonra ekrana uyarlandı. Baykurt’un hep dert yandığı “köylüye dışarıdan, yukarıdan bakan” o tavırla, koskoca eseri alelâde bir konak dizisine çevirerek…

Ceren Şehirlioğlu
01 Eylül 2014 - 12:25:05

'İNSANIN GÜCÜNE GİDEN KOCAMAN BİR UÇURUM'

Fakir Baykurt şöyle diyordu: “Dışarıda kalıyoruz dışarıda. Hatta yukarıda... Yurdumuzda aydın kişinin tutumu, halka, köylüye hep dışardan, yukardan bakmak. Yemeğinden yememek, yatağında yatmamak. Hatta tiksinmek, hor görmek, küçümsemek. Halk ayrı, aydınlar ayrı iki kutup, ara yerde de insanın gücüne giden kocaman bir uçurum.”

Yılanların Öcünü alelâde bir konak dizisine çevirdiler

Show TV’de koskoca “Fakir Baykurt’un romanından” mührüyle başlayan dizi, çok acıklı bir biçimde yazarın bu sözlerini hatırlattı bana. Yapım sahipleri burnu büyük aydınlar olduğundan değil. Köyün ne menem bir şey olduğundan, nerede, nasıl durduğundan uzay yılları kadar uzaktalar da ondan. Yoksulluğun, açlığın, adaletsizliğin, klişe bir ağa öyküsüne indirgenerek anlatılabileceğini düşünmelerinden. O İstanbul tikisi kızlara uyduruk karakterler giydirip, olayı bir ‘yasak aşk’ kurgusuna çevirmelerinden. Hikâyenin kalbinde atan güçlü-güçsüz, iktidar-halk mücadelesini koparıp atmakta beis görmemelerinden… İşte bu sebeple kentli/ lümpen/ egosantrik göz ile taşra gerçekliği arasında gerçekten insanın gücüne giden kocaman bir uçurum var.

Yılanların Öcünü alelâde bir konak dizisine çevirdiler

Kara Bayram’ın “ana kuzusu, saf Anadolu çocuğu” olması Cemal Toktaş’ın Milliyet röportajında ıslık gibi rahat çıkmış ağzından mesela. Üstelik önlerinde iki dev sinema uyarlaması varken. Hele birinde Kadir İnanır en unutulmaz performansını toprağa kazımışken. Bayram’ın ana kuzusu ama tesadüfen yasak aşk yaşayan iyi bir jandarma olması romanı ciddiye alan kimsenin zoruna gitmiyor mu?

Irazca’nın ilerleyen bölümlerde hakkı verilir mi emin değilim ama o da şimdilik Baykurt’un kurguladığı, adalet savaşçısı, devrimci Irazca efsanesinden uzak görünüyor. Bastonunu toprağa vurup “Düşün yollara, yollara!” dediği sahnenin bir kez daha tüylerimizi diken diken edeceğini sanmam. Çünkü şimdilik o da 2014 Türkiyesi’nin ‘Anadolu anası’ stereotipinden öteye geçebilmiş değil.

Yılanların Öcünü alelâde bir konak dizisine çevirdiler

Orijinal hikâyede muhtar üzerinden yapılan iktidar eleştirisini fütursuzca yok sayıp, yine bir Kapadokya konağına çöreklenmelerini de en kibar terimiyle ‘korkaklık’la açıklayabiliyorum.

Şerif Gören’in sinema uyarlamasında duvarda asılı duran Adnan Menderes resminin temsil ettikleri dizi versiyonuna hangi şekilde dahil olmuş olabilir? Zengin ve acımasız amca Kamuran’ın suretinde mi mesela? Valla aynısı Yer Gök Aşk’ta bile vardı. Kötü konak sakini, Mercedes’li abiler mi bugünün ezeni, zulmedeni yani?

Yeni ‘Yılanların Öcü’, hikâyenin damarlarını oluşturan ‘memleket meselesi’nin de yanına yaklaşmıyor. Süslü Kapadokya evlerinin, yüksek tavanlı serinliğine yer sofrası kurmuş ‘köylücülük’ oynuyor.

Hikâyenin tek iyi şeyi Ahmet Varlı’nın Haceli tiplemesi. Onun da önünde yetişmesi gereken Erdal Özyağcılar gibi bir anıt performans var.

Yılanların Öcünü alelâde bir konak dizisine çevirdiler
Ahmet Varlı

Bu haliyle, kitaptan bihaber izleyenlerine aşklı meşkli bir konak dizisi vermiş oldular. Baykurt’u önemseyenler içinse, yazarın dediği gibi “değerimi bilen bilsin, bilmeyen ardımdan gülsün” durumu.

Yayınlanma Tarihi : 01 Eylül 2014 - 09:39:20


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün