Yeraltı işçileri çöle yol döşüyor

Hürriyet Haber
19.01.2002 - 00:01

Bir karınca kolonisi iki yıl içinde yeraltından çıkardığı taşlarla bir metrekarelik alanı, bir santimetre kalınlığında taş örtüsüyle kaplayabiliyor.Yeryüzünün biçimini değiştiren sel baskınları ve depremlerle karşılaştırıldığında karıncaların sözü bile edilmez. Oysa yeni araştırmalar, karınca kolonilerinin taşları yüzeye taşıyarak çölde yol işçiliği yapabildiklerini gösteriyor. Çöl yolları, kalın bir toprak tabakası üzerindeki taş parçalarından oluşuyor. Rüzgarın sürüklediği toprakların önce kayalar etrafında toplandığı, daha sonra toprağın donması ve çözülmesiyle taşların ve çakılların yukarı doğru itildiği ve zamanla gittikçe kalınlaşan kum tabakasının üzerini kapladığı sanılıyordu. Oregon’daki Portland Eyalet Üniversitesi’nden yerbilimci Katherine Leonard, karıncaların bu gelişime katkılarını inceledi. Oregon’un güneydoğusunda, hasat karıncalarının (Pogonomyrmex owyheei) koloniler halinde yaşadığı Summer Lake çölünde araştırma yapan Leonard, koni biçimindeki karınca tepelerinde, çöl yollarındaki taşlarla aynı büyüklük ve biçimde çakıllar buldu. Çalışkanlığın derecesiKarıncaların çöl yollarına ne ölçüde katkıda bulunduğunu anlamak için Leonard önce karınca tepelerinden birini bozdu. Yuvanın girişindeki tepeden aldığı çakılları boyayarak başka yerlere koydu ve daha sonra nereye taşınacaklarını izledi. 16 ay içinde oluşturulan yeni tepede bu çakılların yalnızca %25 kadarının kullanıldığını gördü. Karıncalar, kendilerine yuva açarken toprağın altından yeni taşlar çıkarıyordu. Leonard, tek bir karınca kolonisinin iki yılda çıkardığı taşlarla bir metrekarelik bir alanın, bir santimetre kalınlığında taş örtüsüyle kaplanabileceğini düşünüyor. Rüzgar ve yağmurun aynı işi yapması ise binlerce yıl alıyor. 14 Aralık 2001’de Amerikan Jeofizikçiler Birliği’nin bir toplantısına sunduğu raporda Leonard, kum tepelerinin varolduğu 8000 yıl içinde, Summer Lake’deki çöl yollarının büyük bir bölümünü karıncaların döşemiş olabileceğini ileri sürdü. Çeşitli küçük hayvanlar, rüzgar ve öteki doğal güçler de taşları dağıtarak düzgün bir tabaka oluşmasını sağlıyordu. Santa Cruz’da California Üniversitesi’nden Robert Anderson, Leonard’ın kuramını, çöl yollarının oluşmasına ilişkin daha önceki kuramlarla hiçbir ilgisi olmayan harika bir görüş olarak niteledi ve ABD’nin batı eyaletlerindeki yeryüzü biçimlerinin genellikle hayvanların eseri olduğunu söyledi: ‘Bir uçaktan Great Basin’e baktığınızda, toprak yüzeyinin suçiçeği çıkardığını sanırsınız. Bu görüntüyü yaratan, karınca tepeleridir.’

Yayınlanma Tarihi : 19.01.2002 - 00:00
Etiketler:

    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün