"Vahap Munyar" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Vahap Munyar" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Vahap Munyar

PM International Torbalı’da Oriental Tütün Merkezi kuruyor

PHILIP Morris-Sabancı eski CEO’su Turhan Talu, Türkiye’de tütün tarımında destekleme alımlarının sona erdiği günlerde ısrarla şunu savundu:

- Türkiye, Oriental tütünde dünya lideri. Özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da iyi yetiştirilen tütünün ihracat şansı çok yüksek. Bu konunun üzerinde durmak gerek.
Talu, görevi sona ermeden bir yıl önce sosyal sorumluluk projesi olarak, “Tütün Tarımı ve Kalkınma Programı”nın başlatılmasının yolunu açtı. İki temel hedef seçildi:
- İhraç edilebilir kalitede oriental tütünün yetiştirilmesi. Tütünün bölgede yeniden geçim aracı haline getirilmesi.
Uygulama için ana merkez seçilen Adıyaman’daki durum araştırıldı:
- Destekleme alımı döneminde Adıyaman’da tütün üretimi 25 bin tonu aşardı. Desteklemenin kalkmasıyla üretim 557 tona kadar düştü. Hane halkı geliri yarıya indi. Kentte mevsimlik işçi olarak başka bölgelere gidenlerin sayısı yüzde 60 arttı.
Philip Morris-Sabancı’da CEO’luk görevini Talu’dan devralan Sedat Müderrisoğlu ile 2014 Mart’ında göreve gelen Enrique Jimenez, projenin devamından yana insyatif koyup, sürdürülmesini destekledi.
Şirketin Kurumsal İlişkiler Direktörü Filiz Yavuz Diren, 6 yıldır Adıyaman ve Hatay’da uygulanan programla ulaşılan durumu özetledi:
- 5 bin 500 çiftçinin yetiştirdiği tütünü satın alır hale geldik. Program döneminde Adıyaman’dan 7.7 bin, Hatay’dan 7.4 bin ton tütün aldık.
Bölgede üretilen tütünün Türkiye’nin toplam ihracatının yüzde 5’ini karşıladığını vurguladı:
- Adıyaman ve Hatay’ın 205 köyünden aldığımız tütünün yüzde 75’i ihracata gitti. İhracat değeri 60 milyon dolara ulaştı.
Şirket Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi’ne (BETAM) bir etki analizi yaptırdı:
- 205 köyde tütünle çiftçinin cebine giren her 1 doların bölge ekonomisine katkısı 1.5 doları buldu. Toplam ekonomik katkı 100 milyon dolara yaklaştı. Hane halkı geliri katlandı. Başka bölgelere giden mevsimlik işçi sayısı 3’te bire indi.
Filiz Yavuz Diren, programa yatırımın altını çizdi:
- Tütün üretimine ilişkin Ar-Ge faaliyetleri, eğitim, ekipman ve örnek çiftlikler için proje kapsamında 3.7 milyon dolarlık ek yatırım yaptık.
Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu (TAPDK) verilerine göre 2014’te 48 ülkeye 524 milyon dolarlık tütün ihraç edildiğini, Philip Morris International’ın son 15 yılda Türkiye’den 2.2 milyar dolarlık tütün alımı yaptığını kaydetti:
- 68 bini aşkın sözleşmeli çiftçi tütün tarımı yapıyor, 350 bin kişinin geçimini sağlıyor. Şimdi fabrikamızın bulunduğu Torbalı’da (İzmir) “Agronomi Merkezi” açmayı planlıyoruz. Burası, Philip Morris (PM) International’ın dünyadaki ilk “Oriental Tütün Araştırma ve Geliştirme Merkezi” olacak.
Diren’in anlattıkları, Sigara Harici Tütün Mamulleri Derneği Başkanı Gökhan Ersöz’un verdiği mesajla örtüştü:
- Türkiye’de üretilen tütünün yüzde 80’i ihraç ediliyor.
205 köyden ihracat 60 milyon doları bulduysa, “Tütün Tarımı ve Kalkınma Programı”nın kapsama alanını genişletilse iyi olmaz mı?


Yurtdışında ‘tadım’ değil, açık şarap satışı Turquality’ye uymamış


KAVAKLIDERE Yönetim Kurulu Üyeleri Ali Başman ve Murat Başman’la sohbet sonrası “Yurtdışı mağazada şarap tadımı düşündü, Turquality yanaşmadı” başlıklı yazıyı yazdım. Bu başlık, Ekonomi Bakanlığı bünyesinde Turquality programını yöneten ekibi rahatsız etmiş:
- Biz yurtdışı mağazada şarap tadımı yaptırmanıza itiraz etmedik. Açık şarap satmanız Turquality mevzuatına uymuyor.
O yazıda Ali Başman’ın şu sözüne yer vermiştim:
- Yurtdışında açacağımız mağazada küçük tadım noktası oluşturalım. Müşteri şarabı ücretini ödeyerek tatsın, beğenirse alsın.
Kavaklıdere, “Yurtdışı mağazada açık şarap da satayım” yerine “Parasıyla tadım yaptırayım” derse Turquality desteği alabilecek mi?

X