Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Fil hastalığında bandaj uygulaması

Her sene 6 Mart Dünya Lenfödem Farkındalık günü olarak anılır.

Lenfödem (fil hastalığı) lenf sıvısının dolaşımındaki yetersizlik yüzünden dokular arasında proteinden zengin sıvı birikimine bağlı olarak şişlik ve ilerleyen dönemlerde etkilenen dokularda kronik yangı, dokularda sertleşme ile cilt üzerinde değişikliklerin görüldüğü bir durumdur. Lenfödem hastalığı ülkemizde en çok kanser cerrahilerine veya radyoterapiler sonrasında görülmektedir. Hastaların bu konuda eğitimli fizik tedavi ve rehabilitasyon hekimlerine başvurmaları ve her hastanın durumuna göre en yeni, en pratik ve en etkin yöntemlerle multidisipliner olarak tedavi edilmeleri önemlidir. Ayrıca lenfödem hastalarının taramaları Hacettepe Üniversitesi Lenfödem Merkezi’nde de ücretsiz yapılmakta ve erken tanılar dakikalar içinde konabilmektedir.
Lenfödem tedavisinde yeniliklerle ilgili, Anadolu Lenfödem Derneği Başkanı ve Hacettepe Üniversitesi Lenfödem Uygulama Araştırma Merkezi Müdürü Prof Dr. Pınar Borman şunları söyledi:

“Lenfödem, ilerlerse dokularda sertleşmelere, cilt ve cilt altında kalınlaşmalara, şişliklerin artmasına ve ciltte siğilimsi deri değişikliklerine yol açmaktadır. Yine tedavi edilmeyen lenfödem, ağır enfeksiyonlara yol açıp hastaneye yatmayı gerektiren tıbbi acil durum oluşturabilmektedir. Tüm bu durumlar yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen fiziksel ve psikolojik sonuçlar doğurur. Bu yüzden tanı ve özellikle de tedavisi çok önemlidir.

2 TABAKALI VE FONKSİYONEL

Hastalarda uygulanan konvansiyonel bandajlarla, şiş olan uzvunun çapı bu bandajlarla daha da artmakta, aktif tedavi döneminde sarılan ekstremitenin fonksiyonel olarak kullanımında zorluklar yaşanmaktadır. Bacaklarında veya kollarında şişliği olan hastalar tedavi sırasındaki bandajlama sonrası ayakkabı veya kıyafet giymekte zorlanmaktadır. Son yıllarda çok tabakalı bandajlarla aynı etkinliği gösteren ve sadece 2 tabakadan oluşan lenfödem uzmanları tarafından uygulanan bandaj sistemleri hastalara daha konforlu, daha fonksiyonel bir tedavi imkânı sunmaktadır. Yine hastanede aktif dönemde yapılabilen çok tabakalı bandajlamaya gelemeyen veya bunu tolere edemeyen hastalarda bandaj etkisini gösteren her ölçüye göre ayarlanabilen hastanın kendisinin rahatlıkla giyebildiği velkrolu özel bası giysiler de önemli yenilikler arasında sayılabilir. Bu bası giysileri, tedavi bitiminden sonra öz bakım döneminde de oldukça önemlidir.

POMPA SİSTEMİYLE EK FAYDA

Lenfödem tedavisinde diğer bir yenilik de özellikle bacaklarda görülen ve varislerle beraber olan lenfödemde kullanılan gelişmiş kompresyon pompalarıdır. Eskiden az kanallı ve gövde aparatı olmayan pnömatik kompresyon pompaları, sıvının genital bölgelere veya gövdede birikmesine neden olmaktaydı ve yan etkilere yol açmaktaydı. Son yıllarda kompüterize kalibreli bölme basınçlarının hastaya göre ayarlanabildiği ve özel bölmelerle sıvının yönlendirilebildiği ve lenf damarlarının gelişimi konusunda olumlu etkiler sağlayan özel sistemler geliştirilmiştir. Hasta ve ailesine özel eğitimle evde de uygulanabilen bu pompa sistemleri tedavilere ek fayda sağlamaktadır.”

ÖĞRENMEDEN GEÇMEYİN

PANİK ATAKLARINA DİKKAT

Kalbiniz aniden çok hızlı atmaya başlıyor, delirmekten ya da ölmekten aşırı bir korku duyuyorsanız, panik atak krizleri geçiriyor olabilirsiniz.
Panik atak kısaca vücudumuzda bizi tehlikelere karşı koruyan alarm sisteminin bozulması durumu. Beynimizdeki nöronlardan salgılanan ve duygusal yaşantımızı, heyecanımızı kontrol eden bazı hormonlarımızın anormal çalışması. Toplumda yaklaşık 100 kişiden 3 veya 4 kişi panik atağa sahip. Genellikle 20-35 yaşları arasında başkalayan panik atak, göğüste ağrı ve baskı, çarpıntı, aşırı terleme, nefes alamama, baş dönmesi, bulantı gibi göz ardı edilemeyecek belirtilerle geliyor. Sebepsiz yere oluşabildiği gibi kalp ve akciğer hastalıkları, nörolojik hastalıklar, ilaç zehirlenmeleri ile de ortaya çıkabiliyor. Sebebinin iyi belirlenmesi, bir psikiyatrist eşliğinde önerilen ilaçlara ve bilişsel tedaviye ilk ataklardan itibaren başlamak gerekiyor.

X