"Şahver Kaya" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Şahver Kaya" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Şahver Kaya

Tarımın Silikon Vadisi’ni yaratmaksa amaç …

Yaklaşık 80 yıl sonra, yani 2100 yılında savaşlar su ve tarım kaynakları sebebiyle çıkıyor olacak.

30 yıl sonra dünya nüfusu 10 milyarı aşmış olacak.

Tarımda daha az kaynakla, daha fazla üretimi öğrenebilen ülkeler en güçlü ülkeler arasında bulunacak.

Tarım teknolojileri önemli. Daha çok tartışmamız gerekiyor.

Tarım şu anda teknolojistler arasındaki en sıcak konuların başında geliyor.

Zira traktörden bu yana çok ciddi inovasyonların olmadığı bu alanda yapay zekâ, 5G, nesnelerin interneti gibi teknolojiler, birçok konuda imkansızı, imkanlı hale getirme potansiyeline sahip.

Yeni teknolojilerden cesaret alan bazı ülkeler, tarım teknolojilerini önceliklendirilmiş alanlar arasına alarak, ülkelerine daha bereketli ve verimli bir gelecek hazırlama yolunda adımlar atıyor.

Çin bu ülkeler arasında en çok çalışanların başında, son dönemde bu konuda çok stratejik adımlar atıyor.

Çin para birimi yuan’ın başına gelmeyen yok bugünlerde. ABD başkanı Trump’ın neredeyse her tweetinde yuan değer kaybetmeye devam ediyor. Yuan 2008 Ocak ayından bu yana gördüğü en düşük değerlerde. Ama Çin’in tek derdi bu değil.

Dünya nüfusunun yaklaşık yüzde yirmisine sahip olan Çin, tarım arazilerine gelindiğinde sadece yüzde beşe sahip.

Bu Çin için çok sıkıntılı bir durum.

Öte yandan değişen iklim koşulları, şehirleşme kaynaklı tarım toprağı kaybı Çin’in zaten kısıtlı tarım arazilerini daha da azaltmaya devam ediyor. Çin’de 1995’den bu yana tarım arazilerinde yaklaşık yüzde 40’lık bir azalma söz konusu. Bu durum ülke için en büyük tehlikelerden birine dönüştü.

Çin devleti, çiftçilerin daha çok ürün üretmek üzere hızla artan tarım ilacı kullanıma, bilim adamlarının tarım arazilerini analiz etmesini sağlayarak dur dedi. 20 milyon çiftçi ile paylaşılan bu analiz neticesinde tarım ilacı kullanımından yaklaşık 12 milyar dolarlık bir tasarruf sağlandı.

Ama bu yeterli değil.

Çin devleti tarım teknolojileri konusunu bir derin teknoloji olarak değerlendiriyor, zira iktidar sahibi Komünist parti, varlığının devamının, Çinlilerin kolayca kaliteli gıdaya erişimi ile yakından ilişkili olduğunun farkında.

Derin teknolojiyi geçen ay bu köşede tanımlamıştık.

Peki Çin devleti ne yapıyor?

Geçen yıl Çin, ülkenin doğusunda bulunan Jiangsu eyaletinde tarımda otomasyona yönelik 7 yıllık, milyar dolarlar büyüklüğünde bir program başlattı. Bu program Çin’in diğer teknolojilerde yaptığı gibi kapsamlı bir planlama sonucu ortaya konmuş ve ülkenin tarım teknolojilerinde liderliğini hedefliyor.

Robot traktörler, robot biçerdöverler de dahil olmak üzere sulama ve ilaçlama işlemlerinin otomatize edilmesi planlanıyor bu program kapsamında.

İşte bu program kapsamında Nanjing Modern Agricultural Science and Technology Innovation Pilot Park kuruldu. Bu parkın amacı Çin’de tarım teknolojilerine odaklanmış bir “Silikon Vadisi” yaratmak. Burada sadece kendi teknolojilerini geliştirmek değil amaç. Aynı zamanda dünyada geliştirilen en yeni tarım teknolojilerini de ülkeye çekebilmek ve onlardan öğrenmek.

Devlet bu temel teknoloji altyapı adımlarını attığında beklediğimiz üzere özel sektör de takip ediyor. Çin’de AliBaba 2018 yılında ET Agriculture Brain adında bir bulut platformu ile Çinli çiftçilerle çalışmaya başladı.

Nanjing Agricultural Science and Technology Innovation Pilot Park yönetimi Silikon Vadisi’nde tarım teknolojileri konusuna odaklanmış bir yatırım grubuna ve uzmana ulaştı. Bu uzmanla beraber şu anda Silikon Vadisi’nde geliştirilen girişimlerle birebir çalışma platformu oluşturuldu.

Her iki taraf da memnun.

ABD’li tarım teknolojisi girişimcileri doğrudan Çin gibi büyük bir pazara girebilme imkanına ulaşırken, Çinli çiftçiler de ABD orijinli tarım teknolojilerini öğrenme ve kullanma imkanına ulaşıyor.

Sık sık gerçekleşen ziyaretler ile karşılıklı iş birliği güçlendiriliyor ve teknoloji transferi gerçekleşiyor. Bu grubun düzenlediği Silikon Vadisi ve Çin’de gerçekleşen konferans ve seminerlerde konu sadece tarım teknolojileri.

Bu konuda iddialı olan ikinci ülke ise Birleşik Arap Emirlikleri.

Birleşik Arap Emirlikleri ise artan sayıda yatırımla yatay tarım tesislerini kurarak, ürünlerin bir kısmını yerelleştirme çalışmaları yapıyor. BAE’li bakanlardan biri BAE’de tarım Silikon Vadisi yaratmakta kararlı olduklarını söylüyordu geçtiğimiz yıl.

Bu konuda teknoloji ve iş modeli üretmeye çalışan bir diğer ülke ise Polonya.

Polonya’da yapılan büyük girisimcilik yarışmalarının birinde önemli bölümlerden biri her zaman tarım teknolojilerine ayrılıyor.

Ve diğer AB ülkeleri ve İngiltere de tarım teknolojileri konusunda stratejik çalışmalara başlamış görünüyor.

Peki Türkiye’de ne oluyor?

Ufak kıpırdanmalar var gibi.

İzmir’de Ege Üniversitesi ile İzmir Ticaret Borsası ortaklığında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Menemen Çiftliği’nde İzmir Tarım Teknoloji Merkezi kurulma çalışmaları sürüyor. Merakla bu projenin hangi tarım teknolojilerine odaklanacağını takip edeceğiz.

 

X