"Rıza Özel" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Rıza Özel" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Rıza Özel

Fotoğrafa 'Noter onaylı' bakış

Yeni yıl hediyeleri arasında elektronik mağazalarının vitrinlerini süsleyen küçük bütçelerle bile alınabilecek drone’ların önünden geçerken, yıllarca birlikte çalıştığım Tolga Adanalı geldi aklıma. Türkiye’de drone’la ilk fotoğraf çekenlerden biri Tolga. Ama drone’ların adı anılmazken kendine farklı açısı arar; ya binanın çatısından, ya paramotordan ya da mikrolighttan basardı deklanşöre. Ankara’da çalıştığı dönemde çektiği Anıtkabir ile Kocatepe Cami’nin yan yana olduğunu gösteren fotoğraf karesiyle tartışma yaratmış, fotoğrafı noter huzurunda tekrar çekmişti.

Fotoğrafa Noter onaylı bakış

Yeni Asır’dan Hürriyet’e, DHA’dan Anadolu Ajansı’na uzun yıllar foto muhabiri olarak görev yapan, kurucuları arasında yer aldığı ve 5 yıl önce yayın hayatına başlayan Depo Photos Ajansı’nda hem yönetici olan hem de foto muhabirliğine aktif olarak devam eden Tolga Adanalı’yla fotoğraflarının hikâyesini konuştuk.
“Bir şehri, bölgeyi veya yeri havadan gösteren açılar hep bana farklı gelmiştir. Bakış açınızı genişletiyorsunuz, değiştiriyorsunuz ve alternatif yaratıyorsunuz” sözleriyle tutkusunu anlatan Adanalı, 2000’li yılların başında microlight, paramotor gibi hava araçlarıyla çektiği Akdeniz ve Ege sahilleri fotoğraflarıyla çok sayıda ödül de aldı. Ama Tolga Adanalı’yla sohbetimiz Ankara fotoğrafı ile başladı:

Fotoğrafa Noter onaylı bakış

O FOTOĞRAF OLAY OLDU

“Anadolu Ajansı Genel Müdürlüğü’ne yeni tayin olmuştum. Akşam ajansta görevliydim. Şehri biraz tanımak için turladım. Kenti görebileceğim yüksek noktalardan biri de Öğretmen Evi’nin çatısıydı. Anıtkabir ve Kocatepe fotoğrafını oradan tele objektifle çektim. Çok görülmeyen bu açı, fotoğraf yayınlanınca olay oldu. Bir televizyonun ana haberinde photoshop’lu iki yapının yanyana getirildiği ve ‘manipülasyon’ yapıldığı iddiası yayınlandı. Yani bu üst açı, hem medyada hem de sosyal medyada tartışmaların odağında yer aldı. Maniplasyon olmadığını kanıtlamak için noter huzurunda ve Türkiye Foto Muhabirleri Derneği yöneticilerinin bilirkişiliğinde aynı kareyi bir kez daha çektim. O yayını yapan anchorman’i, ana haber bülteninde özür dilemiş ve görevinden istifa etmişti.

Fotoğrafa Noter onaylı bakış

DRONE’U İLK GETİRENLERDEN

Amerika’da fotoğraf ve görsel sanatlar üzerine yüksek lisans eğitimi yaptım. 2011 yılında İstanbul’a döndüğümde yanımda -o dönem Türkiye’de henüz çok bilinmeyen- bir de drone getirmiştim. Drone’lar şimdiki gibi cebe sığacak kadar küçülmemiş fazla ticari değil ve markalaşmamıştı. Ben o dönem Colorado’da özel siparişle yaptırdım. New York’taki evime bir ayda demonte olarak geldi. Kurulduğunda yaklaşık 80 cm çapında olacaktı. Türkiye’ye getirdim mekanik ve sistem ayarlamaları 15 gün kadar sürdü. Şimdiki gibi altında sabit kamerası yok, kendi profesyonel ekipmanınızı altındaki özel mount’a yerleştiriyorsunuz. Hatta yukarıda çekilen görüntüyü anında bir ekrana yansıtacak sistem yoktu, bunun için ekstra bir ücret vardı, pahalı olduğu için alamadım. Çektiğimi göremiyordum yani. Türkiye’de bu tip drone sayısı bir elin parmakları kadar azdı.

Fotoğrafa Noter onaylı bakış

ANADOLU’YU FARKLI AÇIYLA YANSITACAK

Depo Ajansı’nın kuruluş sürecinde bir süre drone’lardan uzak kaldım. Ama son bir yıldır tekrar kullanıyorum. Ancak bu kez planlıyım. Haritada kendime göre bir yol çizdim. Anadolu’yu adım adım çekmeyi hedefliyorum. Egeliyim, hem iş icabı hem de neredeyse çocukluğumdan beri Ege sahillerindeyim. Uzun yıllar kışları İzmir’de, yazları Datça’daydım. Tüm bölgeyi neredeyse karış karış bilirim. Bu bir avantaj tabii, bu yüzden önce Muğla’dan, özellikle Datça koylarından başladım. Hava fotoğrafı kolaylaştı ama planlama gerektiriyor. Drone fotoğrafındaki en önemli nokta zaman ve hava şartları. Ben şurası iyi, şurada durayım da drone kaldırıp hemen çekiyim şeklinde ilerlemiyorum. Bir iş akışım var. Kendi bakış açıma göre en iyi açının hangi noktada olacağını belirlemeye çalışıyorum. Drone ile havada kalma süresi sınırlı, 20-25 dakika arası bir süreniz var. Bu süreyi en aktif şekilde kullanmak gerekiyor. Önceden iyi planlama yaparsanız alternatif kareler çekme şansınız fazla olur. Son bir yılda, Datça Yarımadası, Bodrum, Fethiye koyları, İzmir, İstanbul, Kırklareli, Burdur, Antalya, Kaş ve Bolu Yedigöller’de drone ile çekimler yaptım.

FOTOĞRAFLARI GÖRMEK İSTERSENİZ

Aşağıdaki linklerde Tolga Adanalı’nın çektiği kareleri görebilirsiniz:
https://tolgaadanali.net/aerial
https://tolgaadanali.net/prints

X