"Osman Müftüoğlu" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Osman Müftüoğlu" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Osman Müftüoğlu

Sütlü tatlı unludan daha iyi

Sütlü tatlılarda süt veya herhangi bir süt ürünüyle sağlık zararlısı “şeker” evlendiriliyor! Yani burada unlu tatlılardan farklı olarak bir “karbonhidrat+karbonhidrat” evliliği değil de, “karbonhidrat+protein” evliliği söz konusu oluyor.

Neticede süt, yoğurt veya peynirdeki proteinin sağladığı avantajla şekerin oluşturabileceği zararlar -glisemik yük- bir nebze azaltılıyor.
Ayrıca unlu tatlılarda olduğu gibi ilave bir yağ ekleme (ve tabii ki yağda kızartma -lokma- veya pişirme -baklava- işlemi de olmuyor) durumu da olmadığından sütlü tatlıların kalori içeriği unlu tatlılardan daha düşük.
İki top (100 gr.) sütlü dondurma yaklaşık 190-210 civarında kalori içeriyor. 100 gram kazandibinde daha da az, 150-175 gram arasında bir enerji yükü var.
Oysa unlu tatlıların kalori yükleri çok daha yüksek.
Kısacası “Ben tatlıdan vazgeçmem arkadaş” diyenlerin tercihlerini sütlü tatlılardan yana kullanmaları, bunu yaparken de miktarı abartmamaları lazım.

İyot eksikliğine dikkat edin

İyot, tiroit hormonlarının temel hammaddesidir. İhtiyacınız olan iyodu yiyecek ve içeceklerle her gün düzenli olarak almak zorundasınız.
Tiroit bezi yeterli miktarda iyot alamadığı zaman vücudumuz yeteri kadar hormon üretebilme telaşına girmekte, tiroit bezi büyüyüp irileşmekte ve guatr ortaya çıkmaktadır. Bu süreç bazılarında “nodül” oluşumuna da yol açabilir.
Tiroit bezi iyoda karşı çok hassastır. Gereğinden fazla iyot alındığında da tiroit sorunları ortaya çıkmaktadır.
İyot eksikliği hamilelik döneminde daha da önemlidir. İyot eksikliği sorununun çözülememesi, yeni doğan bebeklerde yetersiz tiriot hormonu yapımı sonucunda hipotroidi problemine yol açmaktadır.
Hipotroidi bebeklerin zihinsel gelişimini, bir ölçüde de bedensel gelişimini olumsuz yönde etkileyen ciddi bir problemdir.
İyot eksikliği sorununun önlenebilir bir durum olduğunu ve sadece tuza iyot katılmasının bile bu sorunun çözümünü sağlayabileceğini bir kez daha hatırlatalım.
İyot eksikliğinin bağışıklığı zayıf düşürdüğü, belleği güçsüz bıraktığı, kanser oluşumuna davetiye çıkardığı da lütfen aklınızda olsun.
Düzenli iyot kazanımının en garantili yolunun da iyotlu tuz tüketimi olduğunu unutmayın.

Çocuklara dondurma şart mı?

Yaz bitiyor gibi ama biz önemli bir noktanın altını yeniden çizelim ve son zamanlarda sık gündeme getirilen bir yanlışı düzeltelim:
Bize göre dondurma, şeker içeriği nedeniyle beslenme menülerinde yer alması gereken bir besin değildir.
Çocukların ve gençlerin daha iyi beslenebilmeleri için besin olarak dondurmayı tercih etmelerine de pek sıcak bakmayız.
Bize göre dondurma sağlıklı bir ara öğün filan da değildir ama canı tatlı çeken çocuklara içerdiği protein, kalsiyum gibi faydalı unsurlar ve daha düşük kalorisi nedeniyle lokma tatlısı ya da baklava yerine dondurma verilebilir. (Meyvesizi, içine süt tozu değil süt konulanı, şeker olarak fruktoz eklenmeyeni.)
10 yıl kadar önce İtalya’da yapılan bir araştırma var. Araştırmanın konusu İtalyan çocuk ve gençlerde birden ortaya çıkan kilo sorunu.
Varılan sonuç şu: Fazla miktarda gelato (dondurma) tüketimi. En azından bu bilgi bile çocuk ve gençlere dondurma önerirken neden dikkatli olmamız gerektiğini net ve açık olarak gösteriyor.
Dondurmada da “Tadında bırak!” stratejisi sanırım doğru olanıdır.

Tiroit biyopsisi ne zaman yapılmalı?

Bir tiroit nodülünün kanser hücresi içerip içermediği ya da ilerisi için böyle bir eğilim taşıyıp taşımadığını anlamanın en doğru yolu, ultrasonografik incelemeler yapmak ve şüpheli nodüllere biyopsi uygulamaktır.
Bir nodülün kanserli olup olmadığını saptamak için en güvenilir yol biyopsidir. Özellikle erkekler ve çocuklardaki nodüllerde, sert ve çok büyük ya da tek ve soğuk nodüllerde daha yüksek oranda kanser olasılığı bulunduğundan biyopsi yapmakta yarar vardır.
Nodüle cerrahi bir girişim yapılması kararını bir endokrin uzmanı ile tiroit cerrahının birlikte vermeleri gerekir.
Biyopside kuşkulu hücreler veya belirgin kötü huylu hücreler varsa cerrahi girişim şarttır. Tiroit nodüllerinde tiroid hormonu kullanma kararını da doktor verir.

Fibromiyalji işaretleri neler?

◊ Gece terlemeleri.
◊ Kilo kaybı veya kilo alımı.
◊ Ateş, üşüme hali.
◊ Boğaz ağrısı yakınması.
◊ Boyunda ve koltuk altında lenf bezi, boğaz, kas ağrıları, geçici eklem ağrıları.
◊ Kas zayıflığı şikayetleri.
◊ Ağır güçsüzlük hissi, sabah yorgunluğu.
◊ Eklemlerde sabah sertliği.
◊ Konsantrasyon yeteneğinde azalma (odaklanma güçlüğü).
◊ Unutkanlık, baş ağrısı, depresyon hissi.
◊ Bunalma hissi, gerginlik hali.
◊ El ve ayaklarda uyuşma ve karıncalanma.
◊ Sese duyarlılık.
◊ Tekrarlayan gribal enfeksiyonlar.
◊ Uyku süresi ve kalitesinde bozulma. Bazı hastalarda ise aşırı uyku eğilimi.

Göz altı torbası neden olur?

◊ Yaşınız ilerlediği için.
◊ Genetik/kalıtımınız nedeniyle.
◊ Alerjik yapınızdan.
◊ Alkol ve sigara kullanımınızdan.
◊ Uykusuzluk sorununuzdan.
◊ Ağır bedensel yorgunluktan.
◊ Aşırı stres yükü ve depresyondan.
◊ Organ (kalp, böbrek, karaciğer, tiroit) yetersizliğinden...

X