"Osman Müftüoğlu" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Osman Müftüoğlu" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Osman Müftüoğlu

Ellerim neden uyuşuyor

El ve ayak uyuşmaları genelde geçiştirilip önemsenmeyen ama sık görülebilen şikâyetler. Seyrek olarak nörolojik, en çok da psikolojik nedenlerle ilişkili problemler.

Özellikle ayak uyuşmaları, motor ya da duyu sinirlerinde önemli bir hasarın işareti olabilir. Bilhassa el, kol ve ayaklarınızda uyuşma, yanma, karıncalanma ve gıdıklanma gibi bir duygu var ve buna kuvvetsizlik de ekleniyorsa işin altında önemli bir sağlık sorunu yatıyor olabilir. İşte bu nedenle siz yine de dikkatli olup sorunu ciddiye alın!
Sorun, ellerde uyuşma, karıncalanma ve güç kaybına neden olabilen boyun fıtığı da olabilir. Tiroit tembelliği de benzer belirtilere yol açar. El ve ayaklarda yanma, uyuşma gibi semptomların arkasında gözden kaçmış bir şeker hastalığının da olabileceğini lütfen aklınızın bir köşesine yazın. Kısacası uyuşma deyip geçmeyin, konu önemlidir...
Ama şunu da bilin. Problem çoğu zaman bedensel değil, psikolojiktir.

BİR BİLGİ

Nöropati de ne?
“Durup dururken birden sanki elime ateş değmiş gibi hissediyorum” ya da “Bacaklarımda karıncalar mı yürüyor diye şüphelenip kontrol ettim” veya “Sanki tabanlarımda yastık var. Parmaklarım hissiz, donuk gibi...”
Bu yakınmaların hepsinin tıp dilinde nöropati olarak adlandırılan durumun sinir sitemi ile ilgili bir soruna işaret ettiğini bilmelisiniz.
Sinir sistemi, mükemmel ama bir o kadar da karmaşık bir yapıdır. İşlevini, komuta merkezleri olarak hareket eden nöron hücreleri ve bu hücreler arası iletişimi sağlayan sinir lifleri aracılığıyla yürütür. Nöropati, duyularla ilgili verileri beyne aktaran ve beyinden omuriliğe, omurilikten de kaslara yollanan iletileri kontrol eden sinir liflerinde bir hasar olduğunu işaret eder.
Eğer bu hasar duyusal sinir liflerinde ise işaretler de duyusal şikâyetler olacaktır. Mesela durup dururken bacaklarınızda bir yanma hissedersiniz ya da kolunuz uyuşur. Bu belirtiler sorunun duyusal liflerle ilgili olduğu anlamına gelir.
Duyusal sinir lifleri ile ilgili problemler kendilerini yanma, uyuşma ya da karıncalanma gibi duyusal şikâyetlerle gösterirler. Sorun motor liflerdeyse güç kaybı ön plandadır. Hafif bir objeyi bile kaldıramamak gibi bir belirti problemin motor liflerde olduğuna işaret eder.

BİR NOT

Tedavi sorunun kaynağında...
Nöropatinin arkasında birçok farklı neden olabilir. Kurşun, cıva ve arsenik zehirlenmelerinin nöropatiye neden olduğu biliniyor. Bazı enfeksiyonlar ve tiroit bezindeki sorunlar da sinir liflerinde hasara neden olabilir. Yine bazı kanser türleri ve hormonal rahatsızlıklar nöropatiye yol açabiliyor.
Bel ve boyun fıtıkları, omurlardaki kireçlenme ve kaymalar da nöropati nedeni olabilir. Sinir sıkışmaları sonucu “tuzak nöropatisi” denen bir tablo oluşabilir. Magnezyum ya da demir eksikliği sinir liflerinde hasara yol açabilir.
Gördüğünüz gibi nöropatinin çok farklı nedenleri olabilir, yelpaze gerçekten de çok geniştir. Ancak, bu problemin en çok rastlanan üç nedeni vardır: Şeker hastalığı, aşırı alkol tüketimi ve B12 vitamini eksikliği. En doğru tedavi için nedene yönelik plan oluşturulması gerektirir.
Genelde, kan şekerinin düşürülmesi, alkolün kesilmesi, vitamin eksikliğinin ya da tiroit hormonu noksanlığının yerine konması, problemi kontrol altına almaya yetiyor. Ama durum her zaman bu kadar kolayca çözülmüyor. Özellikle, belirli bir nedene bağlanamayan nöropatilerde tedavi güçleşiyor. Bu gibi durumlarda mutlaka bir nöroloji uzmanından da yardım istemek gerekiyor.


AKLINIZDA BULUNSUN

Nöropati nedenleri
* Şeker hastalığı
* Alkol bağımlılığı
* Vitamin noksanlığı
* Tiroit tembelliği
* Kurşun zehirlenmesi
* Böbrek yetmezliği
* Kanserler

Nöropati işaretleri
* Yanma
* Uyuşma
* Karıncalanma
* Kramplar
* Tansiyon düşmeleri
* Bitkinlik
* Cinsel sorunlar

ÖNEMLİ BİR SORUN

Sinir tünelde sıkışınca...
Eğer bir ya da iki elinizde ağrı, uyuşma, hissizlik, yanma, karıncalanma hissediyorsanız, yumruk sıkma gücünüzde azalma varsa ya da elinizdeki eşyaları düşürmeye başladıysanız, problem karpal tünel sendromu olabilir.
Karpal tünel sendromu, ele giden sinirlerin el bileği bölgesindeki dar kanalda sıkışması yüzünden ortaya çıkar. Elde uyuşmaya neden olan başka sağlık problemleri olsa da, uzmanlar en çok karşılaşılan sorunun karpal tünel sendromu olduğu konusunda hemfikirler.
Ellerde uyuşma ve güç kaybına neden olan bu problemin en önemli nedeni, elin tekrar eden hareketinin bilekte yarattığı zorlamadır. Buradan yola çıkarsak, sendromun marangozlar, viyolonsel sanatçıları ve çok fazla bilgisayar kullananlarda görülmesi hiç de şaşırtıcı değil.
Karpal tünel sendromunda ele giden sinirlerin geçtiği tüneldeki daralmalar o noktadaki sinirler üstünde baskıya neden olur. Böylece serçe parmağından başlayarak elin ilk üç parmağında uyuşma, yanma, karıncalanma gibi duyusal güç kaybı ile motor şikâyetler ortaya çıkar. Zamanla gece ağrıları, yumruk sıkma gücünde azalma ve ellerde şişme gibi şikâyetler de ortaya çıkabiliyor.
Elin kavrama gücünün azaldığını, cisimleri tutmada güçlük çektiğini, hatta düşürdüğünü söyleyen hastalar var. Şikâyetler özellikle hasta ellerini çok zorladığında ortaya çıkıyor.
Karpal tünelin tedavisinde ağrı kesiciler, yangı baskılayıcılar ve B vitaminleri kullanılıyor. Ancak ileri dönemlerde, sinirlerin sıkıştığı kanalın içine kortizon enjeksiyonu yapmak iyi sonuçlar verebilir.
Eğer bu tedavilerin hiçbirinden tatmin edici bir sonuç alınamaz ise ameliyat kaçınılmaz oluyor. Eğer bu sendromdan muzdaripseniz el bilekleriniz üstünde doğrudan baskı yaratacak hareketlerden uzak durmanızı tavsiye ederim. Bileği sıkacak bir saat, bilezik gibi aksesuvarlar bile kullanmamaya özen gösterin. Bu tür aksesuvarlar ağrının ve uyuşma hissinin artmasına neden olarak ciddi bir rahatsızlık kaynağı olabilir.
Kol düğmelerinizi de gevşek tutmaya özen gösterin, hatta daha da iyisi bırakın açık dursunlar. Bileğinizin sağa, sola ve aşağı yukarı yönlü hareketlerini mümkün olduğunca sınırlamaya gayret edin.
Eğer bilgisayar kullanıyorsanız bu hareketleri sınırlayarak sorunu hafifleten ve ilerlemesini önleyen ortopedik aparatlar takabilirsiniz. Ayrıca avucunuzu sıkmamaya yumruk yapmamaya dikkat edin.

X